KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Yazım Kuralları — Test 10

KPSS Türkçe dersinin Yazım Kuralları konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 183 soru kitap sırasına göre 13 teste bölünmüştür; bu sayfa 10. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

2 kolay8 orta5 zor

  1. Soru 1

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

    • A)Bu işi bir çok kez denedik ama olmadı.
    • B)Her şeyin bir zamanı vardır.
    • C)Hiçbir zaman pes etmemeliyiz.
    • D)Herhangi bir itirazı olan var mı?
    • E)Birtakım sorunlar yüzünden gecikmişler.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Bu işi bir çok kez denedik ama olmadı.

    A'daki "bir çok" yanlıştır; "birçok" kalıplaşmış bir belirsizlik sıfatı olduğu için bitişik yazılır. B'deki "her şey" ise her zaman ayrı yazılan bir sözdür ve doğru kullanılmıştır. C'deki "hiçbir", D'deki "herhangi" ve "bazı" anlamındaki E'deki "birtakım" da kalıplaştıkları için bitişik yazılır; ayrıca C'deki "pes etmek" hiçbir ses olayı yaşanmadığından ayrı yazılmıştır.

  2. Soru 2

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yazım yanlışı bulunmaktadır?

    • A)Deprem bölgesine yardım etmek için hemen yola çıktılar.
    • B)Onu karşısında görünce büyük bir heyecan hissetti.
    • C)Sözlerimi yanlış anladığını sonradan fark etti.
    • D)Eski alışkanlıklarını terk etmesi kolay olmadı.
    • E)Bütün suçlamaları kesin bir dille red etti.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Bütün suçlamaları kesin bir dille red etti.

    E'deki "red etti" yanlıştır; "ret" sözcüğü yardımcı fiille birleşirken ses türemesine uğradığı için birleşik bitişik yazılır, doğrusu "reddetti"dir. B'deki "hissetti" de aynı gerekçeyle bitişik yazılan doğru bir örnektir. A'daki "yardım etmek", C'deki "fark etti" ve D'deki "terk etmesi" ise hiçbir ses olayı yaşanmadığından ayrı yazılır.

  3. Soru 3

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yer almaktadır?

    • A)Kargoyu PTT'ye teslim ettik.
    • B)Uçak bileti THY'nin sitesinden alındı.
    • C)Öğrenimini ODTÜ'de tamamlamış.
    • D)Karar KKTC'nin gündemine girdi.
    • E)Yazışmalar MEBin arşivinde saklanıyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Yazışmalar MEBin arşivinde saklanıyor.

    Büyük harflerle yapılan kuruluş kısaltmalarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır; bu nedenle E'deki “MEBin” yanlıştır, doğrusu “MEB'in”dir. A'daki “PTT'ye” ve C'deki “ODTÜ'de” aynı kurala uyduğu için doğrudur. B'deki “THY'nin” ile D'deki “KKTC'nin” de kısaltmanın okunuşuna uygun ek almıştır.

  4. Soru 4

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde herhangi bir yazım yanlışı bulunmamaktadır?

    • A)TBMM'nin açılışı 23 Nisan 1920'de gerçekleşti.
    • B)Sınav 5 mayısta saat 10:00 da başlayacak.
    • C)Ankara'lı öğrenciler yirmibeş kişilik gruplar oluşturdu.
    • D)Kitabın 2.nci baskısı yüzelli sayfa tutuyormuş.
    • E)Rüzgar bütün gece kapıyı dövdü, hala dinmemişti.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — TBMM'nin açılışı 23 Nisan 1920'de gerçekleşti.

    A'da kısaltmaya gelen ek okunuşa uygun biçimde “TBMM'nin”, belirli tarihteki ay adı büyük harfle, yıla gelen ek de kesmeyle “1920'de” biçiminde yazıldığından yanlışlık yoktur. B'de “5 Mayıs'ta” ve “10.00'da”, C'de “Ankaralı” ve “yirmi beş”, D'de “2.” ya da “2'nci” ve “yüz elli” olmalıydı. E'de ise ince okunuşu gösteren “rüzgâr” ile anlam ayırt eden “hâlâ” sözcüklerinde düzeltme işareti eksiktir.

  5. Soru 5

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı bulunmaktadır?

    • A)Ders 08.40'ta başlıyor.
    • B)Sergi 6 Mart'ta açılacak.
    • C)Film 21.30'da bitti.
    • D)Tören 19 Mayıs'ta yapılacak.
    • E)Kayıtlar 1 Eylül de sona eriyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Kayıtlar 1 Eylül de sona eriyor.

    Belirli bir tarih bildiren ay adları büyük harfle başlar ve bunlara gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır; bu yüzden E'deki “1 Eylül de” yanlıştır, doğrusu “1 Eylül'de”dir. B'deki “6 Mart'ta” ve D'deki “19 Mayıs'ta” aynı kurala uyduğu için doğrudur. A ve C'de ise saatler noktayla ayrılmış, ekler okunuşa uygun biçimde kesmeyle getirilmiştir.

  6. Soru 6

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde herhangi bir yazım yanlışı yer almamaktadır?

    • A)Kâtip, mahkemenin kararını 12 Ocak 2021'de yazıya geçirdi.
    • B)Rüzgar sabaha kadar dinmedi, sokakta hala kimseler yoktu.
    • C)Kayseri'li usta küçük dükkanı iki günde bembeyaz boyadı.
    • D)TDK'nın hazırladığı yazım kılavuzu geçen ay 5.inci kez basıldı.
    • E)Tören saat 11:00 da Ankara'da büyük bir katılımla yapıldı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Kâtip, mahkemenin kararını 12 Ocak 2021'de yazıya geçirdi.

    A'da “kâtip” sözcüğünde ince okunuşu gösteren düzeltme işareti kullanılmış, belirli tarih “12 Ocak 2021'de” biçiminde kesmeyle yazılmıştır; bu seçenekte yanlışlık yoktur. B'de “rüzgâr” ve “hâlâ”, C'de “Kayserili” ve “dükkânı” doğru biçimlerdir. D'de kısaltmanın eki okunuşa göre “TDK'nin”, sıra sayısı da “5.” ya da “5'inci” olmalı; E'de ise saat “11.00'de” biçiminde yazılmalıydı.

  7. Soru 7

    Kolay

    Sabah erkenden yola çıktığımızda kasabanın sokakları henüz bomboştu (I). Fırının önünde bekleyen birkaç (II) kişi dışında herkez (III) uykudaydı. Camlardan sızan soluk ışık, ıslak taşların üzerinde titriyordu. Biz de (IV) bu sessizliği bozmamak için adımlarımızı yavaşlattık. Yol boyunca hiç kimse (V) tek kelime etmedi. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — III

    Üçüncü sözcük “herkez” biçiminde yazılmıştır; doğrusu “herkes”tir. Türkçede sözcük sonunda ötümlü (yumuşak) z ünsüzü yerine ötümsüz s bulunduğu için sözcük her durumda “herkes” yazılır. IV’teki “Biz de” ise “dahi” anlamı taşıyan bağlaçtır ve ayrı yazılması doğrudur; I’deki “bomboştu” da pekiştirme olduğu için bitişik yazılır.

  8. Soru 8

    Orta

    Tamirhaneye vardığımızda ustanın yüzü asıktı. Arabanın parçalarını tek tek söktükten sonra hiç bir (I) şeyin kolay olmadığını, tamirin en az iki gün süreceğini söyledi. Yanımızdaki şoför (II), bu kadar beklemenin imkânsız olduğunu anlattı. Usta yalnızca (III) omuz silkti; çünkü (IV) yedek parçanın ne zaman geleceğini o da (V) bilmiyordu. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — I

    Birinci sözcük “hiç bir” biçiminde ayrı yazılmıştır; doğrusu bitişik olarak “hiçbir”dir. Belirsizlik sıfatı “hiçbir” kalıplaşmış birleşik sözcük sayıldığı için bitişik yazılır. II’deki “şoför” doğru yazımdır (“şöför” yaygın bir yanlıştır); V’teki “o da” ise bağlaç olduğundan ayrı yazılmıştır.

  9. Soru 9

    Orta

    Kampüsün kuzey ucundaki yeni bina bahar döneminde hizmete girdi. Öğrenciler sabahtan akşama kadar orada çalışıyor, deney sonuçlarını tek tek (I) not ediyordu. Bölüm başkanı, her şeyin (II) kayıt altına alınmasını istiyordu; çünkü (III) küçük bir dikkatsizlik aylarca süren emeği boşa çıkarabilirdi. Kimse bu titizliği fazla bulmuyor (IV), yeni laboratuarda (V) çalışmaktan mutluluk duyuyordu. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — V

    Beşinci sözcüğün doğru yazımı “laboratuvarda”dır; sözcük Türkçeye “laboratuvar” biçiminde yerleşmiştir ve yazımında v ünsüzü düşmez. II’deki “her şeyin” ayrı yazılır, çünkü “her şey” kalıplaşmamış bir sözcük öbeğidir; III’teki “çünkü” ise kalıplaşmış bağlaç olduğu için bitişik yazılır.

  10. Soru 10

    Zor

    Köyün girişindeki değirmen yıllardır çalışmıyordu. Yaz akşamlarında gölgesi bütün meydanı kaplardı; şimdiyse duvarları yosun tutmuş, çatısı yer yer çökmüştü. Yine de (I) çocuklar oraya gitmekten vaz geçmiyor (II), kırık taşların arasında saklambaç oynuyordu. Muhtar, bir gün burayı onaracağını söylüyordu ama (III) kimse ona inanmıyordu. Herkes (IV) biliyordu ki (V) o gün hiç gelmeyecekti. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    İkinci sözcük “vaz geçmiyor” biçiminde ayrı yazılmıştır; doğrusu “vazgeçmiyor”dur. “Vazgeçmek”, anlamca kaynaşıp kalıplaşmış birleşik bir fiil olduğu için bitişik yazılır. V’teki “ki” cümleleri bağlayan bağlaç olduğundan ayrı yazılmıştır; I’deki “Yine de”de “de” bağlaç olduğu için yine ayrı yazılır.

  11. Soru 11

    Kolay

    Sınav sabahı hepimiz erkenden salona girdik. Görevli, sıra numaralarını yüksek sesle okuyordu. Arkadaşım yanlız (I) kalmaktan hoşlanmadığı için beni yanındaki sıraya çağırdı. Ben de (II) itiraz etmeden oturdum. Kâğıtlar dağıtıldığında herkesin (III) yüzünde aynı gerginlik vardı. İlk soruyu okuyunca hiçbir (IV) şeyin sandığım kadar zor olmadığını anladım ve derin bir nefes aldım (V). Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — I

    Birinci sözcük “yanlız” yazılmıştır; doğrusu “yalnız”dır. Sözcükteki l ve n ünsüzlerinin yer değiştirilmesi, konuşma dilinden yazıya taşınan yaygın bir yanlıştır. II’deki “Ben de” burada “ben de oturdum” anlamında bağlaç olduğu için ayrı; IV’teki “hiçbir” ise kalıplaşmış olduğu için bitişik yazılmıştır.

  12. Soru 12

    Orta

    Dedem, gençliğinde bir yük gemisinde çalıştığını anlatırdı. Limanlarda gördüğü kalabalıklar, duyduğu diller onu hep şaşırtmıştı. Bize (I) hediye olarak getirdiği tahta kutuda orjinal (II) bir pusula vardı; ibresi hâlâ (III) kuzeyi gösteriyordu. Onu her elime aldığımda dedemin sesini duyar gibi (IV) olurdum. Bu yüzden kutuyu bugüne (V) kadar özenle sakladım. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    İkinci sözcüğün doğru yazımı “orijinal”dir; sözcükteki i ünlüsü söyleyişte zayıflasa da yazımda düşürülmez. III’teki “hâlâ” düzeltme işaretiyle yazılır ve “şimdiye kadar, henüz” anlamı taşır; işaretsiz “hala” babanın kız kardeşi demektir. V’teki “bugüne” ise zaman adı olarak kalıplaştığı için bitişik yazılmıştır.

  13. Soru 13

    Orta

    Kışın ilk karı düştüğünde bahçedeki her şey (I) bembeyaz (II) olmuştu. Kardeşim, üzerine eşortman (III) bile giymeden dışarı fırlamış, kapıdan çıkar çıkmaz (IV) titremeye başlamıştı. Annem pencereden arkasından seslendi ama (V) o duymadı bile. Az sonra yanakları kızarmış bir biçimde içeri girdi ve sobanın başına çöktü. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — III

    Üçüncü sözcüğün doğru yazımı “eşofman”dır; sözcük Fransızcadan alınmıştır ve içinde f ünsüzü bulunur, “eşortman” söyleyişten doğan bir yanlıştır. II’deki “bembeyaz” pekiştirme olduğu için bitişik yazılır; I’deki “her şey” ise ayrı yazılan bir sözcük öbeğidir.

  14. Soru 14

    Zor

    Bu defteri bana ablam vermişti. İçindeki notlar da (I) ona aitti. Sayfa kenarlarına yazdığı cümleleri okudukça onun ne kadar dikkatli biri olduğunu anladım. Ben de (II) böyle bir sabır hiç olmamıştı. Belki (III) bir gün ben de (IV) aynı özeni gösteririm. Şimdilik yalnızca onun satırlarını okuyorum ve görüyorum ki (V) her sayfada ayrı bir emek var. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    İkinci sözcük öbeği ayrı yazılmıştır; oysa burada “ben” sözcüğüne bulunma durumu eki gelmiştir ve “Bende böyle bir sabır hiç olmamıştı.” denmelidir. Hâl eki olan “-de/-da” her zaman bitişik yazılır. IV’teki “ben de” ise cümleden çıkarıldığında anlam bozulmadığı için bağlaçtır ve ayrı yazılır; III’teki “Belki” de kalıplaşmış olduğundan bitişiktir.

  15. Soru 15

    Zor

    Yaz tatilinde Ankara'dan (I) yola çıkıp Karadeniz'in (II) kıyı kasabalarını dolaştık. Sinop'ta (III) küçük bir pansiyonda birkaç gün kaldık. Sabahları balıkçıların ağ onardığı iskeleye iner, akşamları Türk Dil Kurumu'nun (IV) yayımladığı sözlükten yeni sözcükler öğrenirdim. Dönüşte Trabzonlu (V) bir arkadaşımız bizi evinde ağırladı. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — IV

    Dördüncü sözcük “Türk Dil Kurumunun” biçiminde yazılmalıydı; kurum, kuruluş ve kurul adlarına gelen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılmaz. V’teki “Trabzonlu” da doğrudur, çünkü özel ada gelen yapım eki kesmeyle ayrılmaz; I, II ve III’teki çekim ekleri ise özel adlara geldiği için kesmeyle ayrılmıştır.

Sponsorlu