KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Yazım Kuralları — Test 13

KPSS Türkçe dersinin Yazım Kuralları konusundan 10 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 190 soru kitap sırasına göre 13 teste bölünmüştür; bu sayfa 13. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

1 kolay4 orta5 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Zor

    Geçen yaz (I) Güney Doğu Anadolu Bölgesi'ne doğru yola çıktık. İlk durağımız (II) Gaziantep'ti. Oradan (III) Şanlıurfa'ya geçtik ve (IV) Fırat Nehri'nin kıyısında uzun bir mola verdik. Dönüşte de (V) Nemrut Dağı'na tırmandık. Bu parçada numaralanmış sözlerin hangisinde yazım yanlışı vardır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — I

    Yön adları yer adlarının önüne gelerek kalıplaşmış bir bölge adı kurduğunda bitişik yazılır; bu nedenle I numaralı sözde "Güney Doğu" değil "Güneydoğu" yazılmalıydı. II'de özel ada gelen ek fiil ("Gaziantep'ti"), III'te yönelme eki ("Şanlıurfa'ya") kesmeyle ayrılmıştır; bu kullanımlar kurala uygundur. IV'teki "Fırat Nehri'nin" ve V'teki "Nemrut Dağı'na" yazımlarında da coğrafya terimiyle kurulan özel adlara gelen ekler doğru biçimde kesmeyle ayrılmıştır. Cevap A.

  2. Soru 2

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin kullanılması gerekmezdi?

    • A)Salonda Mehmet'in getirdiği çiçekler duruyordu.
    • B)Bu roman 1950'lerin İstanbul'unu anlatıyor.
    • C)Ödevini Ahmet'ten çok daha erken tamamladı.
    • D)Mektubu Fransızca'dan Türkçeye çeviren oydu.
    • E)Bayram tatilinde Konya'ya gitmeyi planlıyoruz.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Mektubu Fransızca'dan Türkçeye çeviren oydu.

    Özel adlara getirilen yapım ekleri ve bunlardan sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. "Fransızca" sözcüğü "Fransız" özel adına "-ca" yapım eki getirilerek kurulmuştur; bu yüzden D'de "Fransızca'dan" değil "Fransızcadan" yazılmalıydı. Aynı cümledeki "Türkçeye" yazımının kesmesiz oluşu da bunu göstermektedir. B'de sayıya gelen çokluk eki ile yer adına gelen çekim ekleri kesmeyle ayrılır; "1950'lerin" ve "İstanbul'unu" doğrudur. A, C ve E'de ise kişi ve yer adlarına gelen çekim ekleri kurala uygun biçimde kesmeyle ayrılmıştır. Cevap D.

  3. Soru 3

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı iki sözcükte birden yapılmıştır?

    • A)Bu konuda herkezin görüşünü ayrı ayrı sorduk.
    • B)Sınavda yanlız iki soruyu boş bıraktığımı öğrendim.
    • C)Bu sürprizi hiç bir arkadaşıma önceden söylemedim.
    • D)Kılavuzda yazanları dikkatle okumamız gerekiyordu.
    • E)Yanlız bir kaç kişi toplantıya zamanında gelebildi.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Yanlız bir kaç kişi toplantıya zamanında gelebildi.

    E'de iki ayrı yanlış vardır: "Yanlız" sözcüğü "Yalnız", ayrı yazılan "bir kaç" sözü de bitişik olarak "birkaç" biçiminde yazılmalıydı. A'da yalnızca "herkezin" (doğrusu "herkesin") yanlıştır; "ayrı ayrı" ikilemesi kurala uygun biçimde ayrı yazılmıştır. C'de de tek yanlış vardır: "hiç bir" sözü "hiçbir" olmalıydı, buna karşılık "sürprizi" doğru yazılmıştır. B'de tek yanlış "yanlız" sözcüğüdür, D'de ise hiçbir yazım yanlışı bulunmaz. Cevap E.

  4. Soru 4

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayı bildiren sözün yazımı yanlıştır?

    • A)Kitabın ellinci sayfasında aradığım haritayı buldum.
    • B)Salonda yaklaşık iki yüz kişilik bir kalabalık vardı.
    • C)Yarışmayı 3'üncü sırada tamamladığını sonradan duyduk.
    • D)Bu kararı 1995 yılının ilk aylarında almışlar.
    • E)Otobüsümüz sabah saat yedibuçukta hareket edecek.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Otobüsümüz sabah saat yedibuçukta hareket edecek.

    Sayılar harfle yazıldığında her sayı ayrı yazılır; bu nedenle E'deki "yedibuçukta" sözü "yedi buçukta" biçiminde ayrı yazılmalıydı. Aynı kuralın doğru uygulandığı B'de "iki yüz" ayrı yazılmıştır. C'de sıra sayısı rakamla gösterildiğinde ek kesme işaretiyle ayrılır; "3'üncü" yazımı kurala uygundur. A'daki "ellinci" tek bir sayı adı olduğu için bitişik yazılır, D'de ise yıl rakamla verilmiş ve ek almamıştır. Cevap E.

  5. Soru 5

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bitişik yazılması gereken bir söz ayrı yazılmıştır?

    • A)Bu konuda bir kaç arkadaşımın görüşünü aldım.
    • B)Çantasında her şeyini düzenli biçimde taşırdı.
    • C)Toplantıya hiç kimse zamanında gelmemişti.
    • D)Sınav sonuçları birtakım tartışmalara yol açtı.
    • E)Bugün hava beklediğimizden çok daha soğuktu.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Bu konuda bir kaç arkadaşımın görüşünü aldım.

    "Birkaç" belgisiz sıfatı kalıplaşmış bir birleşik sözcüktür ve her zaman bitişik yazılır; A'daki "bir kaç" yazımı bu yüzden yanlıştır. B'deki "her şey" ile C'deki "hiç kimse" ise kalıplaşmadığı için ayrı yazılır; bu seçeneklerde yanlışlık yoktur. D'deki "birtakım" (bazı) sözü bitişik yazılan bir belgisiz sıfattır ve doğru kullanılmıştır. E'deki "bugün" de bitişik yazılan birleşik sözcüklerdendir. Cevap A.

  6. Soru 6

    Kolay

    Aşağıdaki sözcüklerden hangisinin yazımı doğrudur?

    • A)yanlız
    • B)herkez
    • C)kılavuz
    • D)süpriz
    • E)yalnışlık
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — kılavuz

    Bu sözcüklerin doğru biçimleri "yalnız", "herkes", "kılavuz", "sürpriz" ve "yanlışlık"tır. A ile E, "yalnız" ve "yanlış" sözcüklerindeki "l" ve "n" seslerinin yer değiştirmesiyle oluşan tipik yazım yanlışlarıdır. B'de sondaki "s" sesi konuşma dilinin etkisiyle "z" yazılmış, D'de ise sözcüğün içindeki "r" düşürülmüştür. Yalnızca "kılavuz" sözcüğü kurallı biçimde yazılmıştır. Cevap C.

  7. Soru 7

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaya getirilen ek, kısaltmanın okunuşuna uymamaktadır?

    • A)Yasa tasarısı TBMM'nin gündemine bu hafta gelecek.
    • B)Kutunun ağırlığı 5 kg'dan biraz fazla çıkmış.
    • C)Yolun kalan 12 km'lik bölümü henüz asfaltlanmamış.
    • D)Bu bilgiyi TRT'nın akşam haberlerinde duydum.
    • E)Araştırma için TÜBİTAK'tan destek almışlar.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Bu bilgiyi TRT'nın akşam haberlerinde duydum.

    Kısaltmalara getirilen ekler, kısaltmanın son harfinin okunuşuna göre seçilir. "TRT" kısaltması "te-re-te" biçiminde okunduğu için son ses ince ünlüdür ve ek "-nin" olmalıdır; D'deki "TRT'nın" yazımı bu yüzden yanlıştır. Aynı kural A'da doğru uygulanmış, "te-be-me-me" okunuşuna uygun olarak "TBMM'nin" yazılmıştır. B'deki "kg" kısaltması "kilogram" diye okunduğu için ek "-dan", E'deki "TÜBİTAK" sert ünsüzle bittiği için "-tan" biçimindedir; ikisi de kurala uygundur. Cevap D.

  8. Soru 8

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yoktur?

    • A)Sınıfın en çalışkanı oymuş, bunu bilmiyormuydunuz?
    • B)Aradan yıllar geçti ama o hala aynı evde oturuyor.
    • C)Erken geleceğini bilseydim seni bekler miydim?
    • D)Rüzgâr, kağıtları masanın üstünden alıp götürdü.
    • E)Odaya girince bem beyaz duvarlar gözüme çarptı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Erken geleceğini bilseydim seni bekler miydim?

    Soru eki "mi" her zaman ayrı yazılır, kendisinden sonra gelen kişi ve zaman ekleri ise ona bitişik yazılır; C'deki "bekler miydim" bu kurala uygundur, A'daki "bilmiyormuydunuz" ise "bilmiyor muydunuz" olmalıydı. B'de "hâlâ" sözcüğü düzeltme işareti almadığında "hala" (teyze anlamındaki akrabalık adı) okunur; anlam karışıklığını önlemek için düzeltme işareti zorunludur. D'de de "kâğıtları" sözcüğündeki "k" ince okunduğu için düzeltme işareti gerekir. E'deki pekiştirilmiş sıfat ise "bembeyaz" biçiminde bitişik yazılmalıydı. Cevap C.

  9. Soru 9

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işareti kurala aykırı biçimde kullanılmıştır?

    • A)Kardeşim üniversiteyi bitirince Ankara'ya yerleşti.
    • B)Bu haberi Anadolu Ajansı'nın sitesinden öğrendim.
    • C)Yeni komşumuz Ankaralı bir matematik öğretmeniymiş.
    • D)Dedem, Erzurum'dan İstanbul'a otuz yıl önce göçmüş.
    • E)Toplantının Türk Dil Kurumunda yapılacağı söylendi.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Bu haberi Anadolu Ajansı'nın sitesinden öğrendim.

    Kurum, kuruluş ve kurul adlarına getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz; bu nedenle B'de "Anadolu Ajansı'nın" değil "Anadolu Ajansının" yazılmalıydı. Aynı kural gereği E'deki "Türk Dil Kurumunda" yazımı doğrudur. C'deki "Ankaralı" sözcüğünde özel ada yapım eki geldiği için kesme kullanılmaz; bu seçenek de kurala uygundur. A ve D'de ise özel adlara gelen çekim ekleri ("-ya", "-dan", "-a") kesmeyle ayrılmış, kural doğru uygulanmıştır. Cevap B.

  10. Soru 10

    Zor

    Akşam eve geldiğimde kardeşim de (I) uyumuştu. Mutfakta ki (II) lambayı açtım, ocağın üstünde bıraktığı çorbayı ısıttım. Öyle yorgundum ki (III) sofrayı toplamaya bile üşendim. Yatağa uzandım da (IV) gözlerimi bir türlü kapatamadım; sabahki (V) toplantıyı düşünüyordum. Bu parçada numaralanmış sözlerden hangisinin yazımı yanlıştır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    II numaralı sözdeki "ki", kendisinden önceki ada takılıp sonraki adı niteleyen bir yapım ekidir; ek olduğu için bitişik yazılmalı, "Mutfaktaki" biçiminde kullanılmalıydı. V'deki "sabahki" de aynı ektir ve doğru biçimde bitişik yazılmıştır. III'teki "ki" ise iki cümleyi bağlayan bağlaçtır; bağlaç olan "ki" ayrı yazılır, bu kullanım doğrudur. I ve IV'teki "de/da" sözleri "dahi, üstelik" anlamı veren bağlaçlardır; bağlaç olan "de/da" da ayrı yazılır, dolayısıyla bu iki kullanımda da yanlışlık yoktur. Cevap B.

Sponsorlu