KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Sözcük Türleri — Test 5

KPSS Türkçe dersinin Sözcük Türleri konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 165 soru kitap sırasına göre 11 teste bölünmüştür; bu sayfa 5. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

0 kolay14 orta1 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "o" sözcüğü işaret zamiri görevindedir?

    • A)O gün hepimiz akşama kadar yorulmuştuk.
    • B)O çocuk hâlâ bahçe kapısında bekliyor.
    • C)O, yıllardır bu şehirde tek başına yaşıyor.
    • D)Getirdiğin kitaplardan o daha ilgi çekiciydi.
    • E)O sabah evden kimse dışarı çıkmadı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Getirdiğin kitaplardan o daha ilgi çekiciydi.

    D'de "o" sözcüğü, önceki sözde geçen kitaplardan birini işaret ederek onun yerini tuttuğu için işaret zamiridir. C'de de "o" bir zamirdir; ancak bir insanın adının yerini tuttuğu için işaret zamiri değil, üçüncü kişi zamiridir. A, B ve E'de ise "o" sırasıyla "gün, çocuk, sabah" isimlerinin önünde yer aldığından işaret sıfatıdır.

  2. Soru 2

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisi dönüşlülük zamirine örnektir?

    • A)Bu işi biz de rahatlıkla yapabilirdik.
    • B)Sorunu kendisi çözdü, kimseden yardım almadı.
    • C)Onlar akşamki törene hiç katılmayacakmış.
    • D)Herkes verilen görevi zamanında tamamladı.
    • E)Bunları dolabın alt rafına yerleştir.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Sorunu kendisi çözdü, kimseden yardım almadı.

    B'deki "kendisi" sözcüğü, eylemi yapanın başkası değil bizzat kendisi olduğunu vurguladığı için dönüşlülük zamiridir. A'daki "biz" ve C'deki "onlar" kişi zamiri, D'deki "herkes" belgisiz zamir, E'deki "bunlar" ise işaret zamiridir. Dönüşlülük zamiri yalnızca "kendi" sözcüğü ve onun iyelik ekli biçimleridir.

  3. Soru 3

    Orta

    (I) Hepimiz aynı otobüsü bekliyorduk. (II) Bazıları çoktan sıraya girmişti, (III) kimileri ise kenarda oturuyordu. (IV) Onların arasında tanıdık bir yüz aradım ama (V) kalabalıkta kimseyi seçemedim. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi zamir değildir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — V

    V numaralı "kalabalıkta" sözcüğü bir varlığı doğrudan karşılayan cins isimdir; hiçbir ismin yerini tutmadığı için zamir değildir. I, II ve III numaralı "hepimiz, bazıları, kimileri" sözcükleri kişilerin adını belirsiz biçimde karşıladığından belgisiz zamirdir. IV numaralı "onların" ise üçüncü çoğul kişinin yerini tuttuğu için kişi zamiridir.

  4. Soru 4

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ne" sözcüğü soru zamiri görevindedir?

    • A)Ne güzel bir manzarayla karşılaştık!
    • B)Ne iş yaptığını bir türlü öğrenemedim.
    • C)Çantanın içinde ne var?
    • D)Ne bakıyorsun öyle şaşkın şaşkın?
    • E)Ne kitap okur ne gazete karıştırır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Çantanın içinde ne var?

    C'de "ne" bir nesnenin adını sorduğu, yani ismin yerini tuttuğu için soru zamiridir ve cümlenin öznesidir. B'de "ne" kendisinden sonra gelen "iş" ismini belirttiği için soru sıfatı, D'de "niçin" anlamıyla eylemi sorduğu için soru zarfıdır. A'da pekiştirme bildiren bir zarf, E'de ise "ne... ne" biçiminde kullanılan bağlaçtır.

  5. Soru 5

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde takısız isim tamlaması vardır?

    • A)Otobüs durağı geçen ay biraz ileriye taşındı.
    • B)Evin duvarları geçen yaz yeniden boyandı.
    • C)Sokağın sonunda küçük bir kitapçı vardı.
    • D)Duvara ince bir mermer levha yerleştirildi.
    • E)Masanın örtüsü neredeyse yerlere kadar sarkıyordu.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Duvara ince bir mermer levha yerleştirildi.

    D'deki "mermer levha" sözünde iki isim de hiçbir tamlama eki almamıştır ve birinci isim ikincisinin neden yapıldığını bildirir; bu yüzden takısız isim tamlamasıdır. A'daki "otobüs durağı" yalnızca tamlanan eki aldığı için belirtisiz isim tamlamasıdır. B, C ve E'deki "evin duvarları, sokağın sonu, masanın örtüsü" ise hem tamlayan hem tamlanan eki aldığından belirtili isim tamlamasıdır.

  6. Soru 6

    Orta

    (I) Sevgi, insanı ayakta tutan en güçlü duygudur; (II) korku ise onu sürekli geriye çeker. (III) Umut tükendiğinde geriye derin bir (IV) sessizlik ve bomboş bir (V) oda kalır. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi somut isimdir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — V

    V numaralı "oda" gözle görülüp sınırları algılanabilen bir varlığı karşıladığı için somut isimdir. I, II, III ve IV numaralı "sevgi, korku, umut, sessizlik" sözcükleri ise duyu organlarıyla algılanamayan, yalnızca zihinde ve duyguda var olan kavramları karşıladığı için soyut isimdir. IV'teki "sessizlik" işitmeyle ilgili gibi görünse de bir yokluk durumunu anlattığından soyuttur.

  7. Soru 7

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zincirleme isim tamlaması vardır?

    • A)Bahçe kapısının kolu dün akşam kırılmış.
    • B)Okulun arka bahçesi yaz boyunca düzenlendi.
    • C)Sokak lambaları bu akşam yine geç yandı.
    • D)Evin önünde çok yaşlı bir çınar duruyordu.
    • E)Demir parmaklıklar önümüzdeki hafta boyanacak.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Bahçe kapısının kolu dün akşam kırılmış.

    A'daki "bahçe kapısının kolu" sözünde belirtisiz tamlama olan "bahçe kapısı" başka bir tamlamanın tamlayanı olmuştur; en az üç isimden kurulan bu yapı zincirleme isim tamlamasıdır. B ve D'deki "okulun bahçesi" ile "evin önü" belirtili, C'deki "sokak lambaları" belirtisiz isim tamlamasıdır. E'deki "demir parmaklıklar" ise ek almadığı için takısız isim tamlamasıdır.

  8. Soru 8

    Orta

    (I) Demet hâlinde bağlanmış çiçekler tezgâhın önünde duruyordu. Karşı kıyıdaki (II) ormanın üstüne ince bir sis çökmüştü. Meydanda toplanan (III) kalabalık bir türlü dağılmıyordu. Biraz sonra (IV) arabalar birer birer geçti; onların ardından (V) sürü yavaşça ilerledi. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi topluluk ismi değildir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — IV

    IV numaralı "arabalar" sözcüğü çokluk anlamını -lar çoğul ekinden aldığı için topluluk ismi değil, çoğul isimdir. I, II, III ve V numaralı "demet, orman, kalabalık, sürü" sözcükleri ise tekil biçimde oldukları hâlde birden çok varlığı birlikte karşıladıkları için topluluk ismidir. Topluluk isimleri de çoğul eki alabilir; "ormanlar, sürüler" gibi kullanımlar bunu gösterir.

  9. Soru 9

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "-ki" eki ilgi zamiri olarak kullanılmamıştır?

    • A)Bizimki bu yıl da tatile gelmeyecekmiş.
    • B)Senin çantan benimkinden çok daha ağır.
    • C)Akşamki sağanak bütün sokakları göle çevirdi.
    • D)Onlarınki her zaman farklı bir yol izler.
    • E)Bu araba babamınkinden birkaç yaş daha eski.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Akşamki sağanak bütün sokakları göle çevirdi.

    C'deki "akşamki" sözcüğünde "-ki", "sağanak" ismini niteleyen bir sıfat türetmiştir; burada ek yapım eki görevindedir, hiçbir ismin yerini tutmaz. A, B, D ve E'deki "bizimki, benimkinden, onlarınki, babamınkinden" sözcüklerinde ise "-ki" düşürülmüş tamlananın yerini tuttuğu için ilgi zamiridir. İlgi zamiri her zaman tamlayan durumundaki bir sözcüğün sonuna gelir.

  10. Soru 10

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtisiz isim tamlaması yoktur?

    • A)Odanın köşesinde küçük bir çalışma masası duruyordu.
    • B)Bahçenin kapısı sabaha kadar açık kalmış.
    • C)Akşam yemeği her gün aynı saatte hazırlanır.
    • D)Sokak aralarında oyun oynayan çocuklar vardı.
    • E)Duvarda soluk renkli bir kilim deseni asılıydı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Bahçenin kapısı sabaha kadar açık kalmış.

    B'deki "bahçenin kapısı" tamlamasında tamlayan ilgi eki (-nin), tamlanan iyelik eki (-ı) almıştır; bu yüzden belirtili isim tamlamasıdır ve cümlede başka tamlama yoktur. A'daki "çalışma masası", C'deki "akşam yemeği", D'deki "sokak araları" ve E'deki "kilim deseni" ise tamlayanı ek almadığı için belirtisiz isim tamlamasıdır. A'da ayrıca "odanın köşesi" belirtili tamlaması da bulunur.

  11. Soru 11

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birden fazla zamir kullanılmıştır?

    • A)Bunu daha sonra rahat rahat konuşalım.
    • B)Kimse olan bitenden haberdar değildi.
    • C)Sabah erkenden köy yoluna çıktılar.
    • D)Onlar bize uzun süre yardım etmedi.
    • E)Şunları çantaya yerleştirir misin?
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Onlar bize uzun süre yardım etmedi.

    D'de "onlar" ve "bize" olmak üzere iki kişi zamiri vardır; biri özne, diğeri dolaylı tümleç görevindedir. A'da yalnızca işaret zamiri olan "bunu", B'de yalnızca belgisiz zamir olan "kimse", E'de yalnızca işaret zamiri olan "şunları" bulunur. C'de ise hiçbir zamir yoktur; "çıktılar" sözcüğündeki -lar kişi ekidir, zamir değildir.

  12. Soru 12

    Orta

    Kapıyı çalan (I) kimdi, hâlâ bilmiyorum. (II) Bazıları gelenin postacı olduğunu söyledi; (III) bizimki ise hiç oralı olmadı. (IV) Kendisi zaten kimseye kapı açmaz; (V) onun bu huyunu bütün mahalle bilir. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

    • A)I numaralı sözcük soru zamiridir.
    • B)II numaralı sözcük belgisiz zamirdir.
    • C)III numaralı sözcük işaret zamiridir.
    • D)IV numaralı sözcük dönüşlülük zamiridir.
    • E)V numaralı sözcük kişi zamiridir.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — III numaralı sözcük işaret zamiridir.

    III numaralı "bizimki" sözcüğü işaret zamiri değil, "-ki" ekiyle kurulan ilgi zamiridir; düşürülmüş tamlananın yerini tutar, bu yüzden C yanlıştır. I'deki "kim" bir kişinin adını sorduğu için soru zamiri, II'deki "bazıları" belirsiz kişileri karşıladığı için belgisiz zamirdir. IV'teki "kendisi" dönüşlülük, V'teki "onun" ise üçüncü tekil kişi zamiridir.

  13. Soru 13

    Orta

    Sabahleyin (I) bu evden erkenden çıktım. Yolda (II) bunu neden yaptığımı uzun uzun düşündüm. (III) Şu soruya yıllardır cevap arıyorum: (IV) O kararı gerçekten ben mi verdim? (V) Bu düşünce beni günlerce meşgul etti. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi işaret sıfatı değildir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    II numaralı "bunu" sözcüğü bir ismin önünde bulunmaz; daha önce anlatılan durumun yerini tutup cümlede nesne görevi üstlendiği için işaret zamiridir. I, III, IV ve V numaralı sözcükler ise sırasıyla "ev, soru, karar, düşünce" isimlerinin önünde yer alıp onları işaret yoluyla belirttiği için işaret sıfatıdır. İşaret sözcüğünün ismin önünde mi yoksa ismin yerinde mi bulunduğu, tür ayrımının tek ölçütüdür.

  14. Soru 14

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zamir yoktur?

    • A)Yağmur, sabaha kadar hiç dinmeden yağdı.
    • B)Onu bir daha karşımda görmek istemiyorum.
    • C)Herkes salonda sessizce sırasını bekliyordu.
    • D)Bunu daha önce de birkaç kez duymuştum.
    • E)Kim bilir şimdi hangi şehirdedir.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Yağmur, sabaha kadar hiç dinmeden yağdı.

    A'daki "yağmur" ve "sabah" sözcükleri varlıkları doğrudan karşılayan cins isimlerdir; cümlede hiçbir ismin yerini tutan sözcük yoktur. B'deki "onu" kişi zamiri, C'deki "herkes" belgisiz zamir, D'deki "bunu" işaret zamiri, E'deki "kim" ise soru zamiridir. D'deki "birkaç" ise "kez" isminin önünde olduğu için sıfattır, zamir değildir.

  15. Soru 15

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde topluluk ismi çoğul eki almıştır?

    • A)Sınıfta yalnızca üç öğrenci kalmıştı.
    • B)Ordu, sınır boyunda günlerce bekledi.
    • C)Bu ormanda pek çok kuş türü barınıyor.
    • D)Aldığı demeti masanın üstüne bıraktı.
    • E)Sabah erkenden sürüler yaylaya çıkarıldı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Sabah erkenden sürüler yaylaya çıkarıldı.

    E'deki "sürüler" sözcüğü, tekil biçimiyle bile çokluk anlamı taşıyan bir topluluk ismidir ve üstüne ayrıca -ler çoğul ekini almıştır. A, B, C ve D'deki "sınıf, ordu, orman, demet" sözcükleri de topluluk ismidir; ancak bunların hiçbiri çoğul eki almamış, tekil biçimde kullanılmıştır. Topluluk isimlerinin çoğul eki alması, birden çok topluluğun anlatıldığını gösterir.

Sponsorlu