Çözümlü sorular · okuma modu
KPSS Vatandaşlık dersinin Karma Sorular konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 2. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.
0 kolay9 orta6 zor
Acil durumlarda ve kronik açlık bölgelerinde gıda yardımı ulaştıran, merkezi Roma'da bulunan Birleşmiş Milletler kuruluşu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B — WFP
Dünya Gıda Programı (WFP) 1961'de kurulmuş, merkezi Roma'da bulunan gıda yardımı kuruluşudur. WHO sağlık alanında Cenevre'de, WIPO fikrî mülkiyet alanında yine Cenevre'de çalışır; WTO ise BM kuruluşu olmayan bir ticaret örgütüdür.
Patent, marka ve telif hakları gibi fikrî mülkiyet haklarının uluslararası düzeyde korunmasıyla ilgilenen kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B — WIPO
Dünya Fikrî Mülkiyet Örgütü (WIPO) 1967'de kurulmuş olup merkezi Cenevre'dedir. UPU posta hizmetleri alanında Bern'de, ICAO ise sivil havacılık alanında Montreal'de faaliyet gösterdiğinden fikrî mülkiyetle ilgilenmezler.
Çalışma hayatı, sendikal haklar ve iş güvenliği alanında standartlar belirleyen ve Birleşmiş Milletler'den daha önce, 1919'da kurulmuş olan kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E — ILO
Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) 1919'da Versay Antlaşması ile kurulmuş, sonradan BM'nin uzmanlık kuruluşu hâline gelmiştir; merkezi Cenevre'dedir. IMF 1944 Bretton Woods sürecinin, OECD ise 1961'in ürünüdür.
Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası'nın temelini oluşturan konferans ile bu kuruluşların merkezinin bulunduğu şehir aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Doğru cevap: C — Bretton Woods Konferansı — Washington
IMF ve Dünya Bankası, 1944 Bretton Woods Konferansı'nda kararlaştırılmış olup her ikisinin de merkezi Washington'dadır. Dumbarton Oaks görüşmeleri BM'nin kuruluş taslağının hazırlandığı, Helsinki ise 1975 Nihai Senedi'nin kabul edildiği süreçtir; bu şehirler IMF'nin merkezi değildir.
Sömürge yönetiminden çıkan toprakların bağımsızlığa hazırlanmasını denetleyen ve görevini tamamladığı için 1994'te faaliyetlerini askıya alan Birleşmiş Milletler organı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E — Vesayet Konseyi
Vesayet Konseyi, vesayet altındaki son toprak olan Palau'nun 1994'te bağımsızlığını kazanmasıyla faaliyetlerini askıya almıştır. Güvenlik Konseyi barış ve güvenlikten, ECOSOC ise ekonomik ve sosyal iş birliğinden sorumlu olup çalışmalarını sürdürmektedir.
Birleşmiş Milletler Antlaşması ile ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangileri doğrudur? I. 1945 yılında San Francisco'da imzalanmıştır. II. Örgütün tek resmî çalışma dili İngilizcedir. III. Üye devletlerin egemen eşitliği ilkesine dayanır.
Doğru cevap: C — I ve III
BM Antlaşması 26 Haziran 1945'te San Francisco'da imzalanmış ve üyelerin egemen eşitliği ilkesine dayanmıştır; bu nedenle I ve III doğrudur. Örgütün Arapça, Çince, İngilizce, Fransızca, Rusça ve İspanyolca olmak üzere altı resmî dili bulunduğundan II yanlıştır.
Kültürel ve doğal varlıkların korunmasını düzenleyen 1972 tarihli Dünya Mirası Sözleşmesi hangi kuruluş bünyesinde kabul edilmiştir?
Doğru cevap: A — UNESCO
Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunmasına Dair Sözleşme 1972'de UNESCO Genel Konferansı'nda kabul edilmiştir; UNESCO'nun merkezi Paris'tedir. ICOMOS bir danışma kuruluşudur, Avrupa Konseyi ise 1949'da kurulan ayrı bir bölgesel örgüttür.
Sivil havacılık kurallarını ve standartlarını belirleyen, merkezi Montreal'de bulunan Birleşmiş Milletler uzmanlık kuruluşu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D — ICAO
Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO) 1944 Şikago Sözleşmesi'yle kurulmuş olup merkezi Montreal'dedir. IMO denizcilik alanında Londra merkezli çalışır; IATA ise devletlerden değil havayolu şirketlerinden oluşan bir birliktir.
Aşağıdaki kuruluşların kuruluş yıllarına göre eskiden yeniye doğru sıralanışı hangisidir? I. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) II. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) III. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA)
Doğru cevap: A — I - II - III
ILO 1919'da, DSÖ 1948'de, IAEA ise 1957'de kurulmuştur; doğru sıralama I-II-III'tür. ILO, BM'den (1945) bile önce kurulduğu için en eski, IAEA ise en yeni kuruluştur.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri'nin göreve gelmesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: D — Güvenlik Konseyi'nin tavsiyesiyle Genel Kurul'ca atanır
BM Antlaşması'na göre Genel Sekreter, Güvenlik Konseyi'nin tavsiyesi üzerine Genel Kurul tarafından atanır. Halk oylaması ya da Adalet Divanı'nca belirlenme söz konusu değildir; görev daimî üyeler arasında sırayla dönen bir başkanlık da değildir.
Uluslararası Adalet Divanı'nın yapısıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: E — Dokuz yıl için seçilen 15 yargıçtan oluşur
Uluslararası Adalet Divanı, Genel Kurul ve Güvenlik Konseyi tarafından dokuz yıllığına seçilen 15 yargıçtan oluşur ve Lahey'de görev yapar. Ömür boyu görev, iki yıllık süre veya 21-27 gibi yargıç sayıları Divan'ın yapısına uymaz.
Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi (ECOSOC) ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Doğru cevap: C — Üye devletlere karşı zorlayıcı askerî yaptırım kararı alabilir
Zorlayıcı yaptırım ve askerî tedbir kararı alma yetkisi yalnızca Güvenlik Konseyi'ne aittir. ECOSOC ekonomik, sosyal ve insan hakları alanında koordinasyon sağlar, uzmanlık kuruluşlarıyla ilişkileri yürütür ve sivil toplum kuruluşlarına danışman statüsü tanıyabilir.
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin karar alma usulüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: D — Esasa ilişkin kararlarda daimî üyeler veto kullanmamalıdır
Esasa ilişkin kararlarda dokuz olumlu oyun yanında daimî üyelerden hiçbirinin olumsuz oy (veto) kullanmaması gerekir; çekimser kalmak vetoya eşit sayılmaz. Kararların oybirliğiyle alınması veya yalnızca geçici üyelerce oylanması söz konusu değildir.
Aşağıdaki kuruluş–görev alanı eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: E — UPU — uluslararası posta hizmetleri
Dünya Posta Birliği (UPU) 1874'te kurulmuş olup merkezi Bern'dedir ve posta hizmetlerini düzenler. IMO denizcilikle (Londra), WIPO fikrî mülkiyetle (Cenevre), ICAO sivil havacılıkla (Montreal), IAEA ise nükleer enerjiyle (Viyana) ilgilenir.
Birleşmiş Milletler'e üyelik ile ilgili aşağıda verilenlerden hangileri doğrudur? I. Üyelik, Güvenlik Konseyi'nin tavsiyesi üzerine Genel Kurul kararıyla gerçekleşir. II. Türkiye, örgütün kurucu üyeleri arasında yer alır. III. Üyelik yalnızca Avrupa kıtasındaki devletlere açıktır.
Doğru cevap: C — I ve II
BM'ye üyelik Güvenlik Konseyi'nin tavsiyesi üzerine Genel Kurul kararıyla olur ve Türkiye 1945'te San Francisco'da kurucu üyeler arasında yer almıştır. Örgüt evrensel nitelikte olduğundan üyelik yalnızca Avrupa devletlerine açık değildir; bu nedenle III yanlıştır.
