KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Kurtuluş Savaşı Muharebeler Dönemi — Test 4

KPSS Tarih dersinin Kurtuluş Savaşı Muharebeler Dönemi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 121 soru kitap sırasına göre 9 teste bölünmüştür; bu sayfa 4. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

4 kolay6 orta5 zor

  1. Soru 1

    Zor

    İtilaf Devletleri, Sakarya Zaferi'nden sonra TBMM'ye ateşkes ve barış önerisinde bulunmuş; ancak öneri, Yunan kuvvetlerinin Anadolu'da kalmasını öngördüğü için kabul edilmemiştir. TBMM'nin bu tutumu aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

    • A)Ordunun büyük ölçüde terhis edilmiş olması
    • B)Misak-ı Millî'den ödün verilmek istenmemesi
    • C)Sovyet Rusya'nın öneriye açıkça karşı çıkması
    • D)Saltanatın o tarihte kaldırılmış olması
    • E)İtilaf Devletleri'nin Sevr'i yürürlükten kaldırması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Misak-ı Millî'den ödün verilmek istenmemesi

    Anadolu'da yabancı asker bulunmasını öngören bir barış, Misak-ı Millî'nin tam bağımsızlık ilkesiyle bağdaşmaz. Saltanat 1 Kasım 1922'de kaldırıldığından ilgili seçenek tarih bakımından uygun değildir; ordu da terhis edilmemiş, taarruza hazırlanmaktadır.

  2. Soru 2

    Kolay

    Sakarya Meydan Muharebesi, Mustafa Kemal'in Başkomutan sıfatıyla bizzat yönettiği ilk büyük meydan muharebesidir. Bu bilgiye göre muharebeden önce gerçekleşen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Saltanatın kaldırılması
    • B)Cumhuriyetin ilan edilmesi
    • C)Lozan Antlaşması'nın imzalanması
    • D)Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın yapılması
    • E)Başkomutanlık Kanunu'nun kabul edilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Başkomutanlık Kanunu'nun kabul edilmesi

    Mustafa Kemal'e Başkomutanlık yetkisi 5 Ağustos 1921'de, yani Sakarya Muharebesi'nden önce verilmiştir. Saltanatın kaldırılması 1922'ye, Mudanya ve Lozan ise 1922-1923 yıllarına ait olduğundan bu seçenekler daha sonraki gelişmelerdir.

  3. Soru 3

    Orta

    Tekâlif-i Milliye Emirleri, savaş boyunca cephe gerisindeki halkın da orduya destek vermesini zorunlu kılmıştır. Bu emirlerin uygulanmasının ordu açısından sağladığı en önemli katkı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Dış borçların tümüyle ödenmesi
    • B)Sanayi üretiminin modernleştirilmesi
    • C)Yeni bir savaş donanmasının kurulması
    • D)Kaynak sıkıntısının kısa sürede giderilmesi
    • E)Askerlik hizmet süresinin kısaltılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Kaynak sıkıntısının kısa sürede giderilmesi

    Emirler sayesinde ordunun giyecek, yiyecek ve ulaşım ihtiyacı kısa sürede karşılanmıştır. Dış borçların ödenmesi Lozan'da düzenlenen bir konudur; donanma kurulması ise bu emirlerin kapsamı dışındadır.

  4. Soru 4

    Zor

    Başkomutanlık Kanunu ile Mustafa Kemal, TBMM'nin yetkilerini meclis adına ve belirli bir süreyle kullanma imkânı elde etmiştir. Buna göre bu kanunla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    • A)Olağanüstü savaş koşullarının bir ürünü olduğu
    • B)Yetkilerin geçici olarak devredildiği
    • C)TBMM'nin egemenlik yetkisinden kalıcı olarak vazgeçtiği
    • D)Ordunun hızlı karar almasını amaçladığı
    • E)Meclisin denetim hakkını sürdürdüğü
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — TBMM'nin egemenlik yetkisinden kalıcı olarak vazgeçtiği

    Yetki devri süreli ve meclis adınadır; dolayısıyla egemenlikten kalıcı biçimde vazgeçilmesi söz konusu değildir. Diğer seçenekler kanunun olağanüstü koşullarda hızlı karar alma amacıyla çıkarıldığı gerçeğiyle uyumludur.

  5. Soru 5

    Orta

    Kars Antlaşması, Millî Mücadele Dönemi'nde doğu sınırıyla ilgili düzenlemelerin son halkasını oluşturmuştur. Buna göre bu antlaşmanın en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Bugünkü doğu sınırının büyük ölçüde kesinleşmesi
    • B)Batı Cephesi'ndeki çatışmaların sona ermesi
    • C)Kapitülasyonların tümüyle kaldırılması
    • D)Boğazlar'ın Türk yönetimine bırakılması
    • E)Osmanlı borçlarının tamamen silinmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Bugünkü doğu sınırının büyük ölçüde kesinleşmesi

    Kars Antlaşması, Gümrü ve Moskova ile başlayan süreci tamamlayarak doğu sınırını kesinleştirmiştir. Batı Cephesi'ndeki çatışmalar Mudanya ile, kapitülasyonlar ise Lozan ile sona ermiştir.

  6. Soru 6

    Kolay

    Kütahya-Eskişehir Muharebeleri'nden sonra ilerleyişini sürdüren Yunan ordusu, Sakarya Nehri yönünde harekete geçmiştir. Yunan ordusunun bu harekâttaki asıl hedefi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Ankara'yı ele geçirerek TBMM'yi dağıtmak
    • B)İzmir'i savunma düzenine geçirmek
    • C)Doğu Trakya'yı Yunanistan'a bağlamak
    • D)Boğazlar bölgesini işgal etmek
    • E)Adana yöresini Fransa'dan devralmak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Ankara'yı ele geçirerek TBMM'yi dağıtmak

    Yunan ordusu, TBMM'yi ortadan kaldırarak direnişi sona erdirmek amacıyla Ankara'ya yönelmiştir. Doğu Trakya zaten Yunan işgali altında olduğundan ve harekât Batı Anadolu'da yürütüldüğünden diğer seçenekler gerçeği yansıtmaz.

  7. Soru 7

    Zor

    Fransa, Sakarya Zaferi'nden sonra TBMM ile Ankara Antlaşması'nı imzalayarak Güney Cephesi'ndeki mücadeleye son vermiştir. Fransa'nın bu tutum değişikliğinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sevr Antlaşması'nın resmen yürürlükten kaldırılması
    • B)Yunanistan'ın Fransa'ya savaş açması
    • C)İngiltere'nin Anadolu'dan tümüyle çekilmesi
    • D)Anadolu'daki mücadelenin sonucunun değişmeye başlaması
    • E)Sovyet Rusya'nın Fransa'yı açıkça desteklemesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Anadolu'daki mücadelenin sonucunun değişmeye başlaması

    Sakarya Zaferi, Anadolu'daki direnişin kırılamayacağını göstermiş ve Fransa'yı siyaset değiştirmeye yöneltmiştir. Sevr bu tarihte resmen yürürlükten kaldırılmamış, ancak fiilen uygulanamaz hâle gelmiştir.

  8. Soru 8

    Zor

    Kars Antlaşması, Moskova Antlaşması'nda belirlenen esaslar doğrultusunda ve Sovyet Rusya'nın da katılımıyla imzalanmıştır. Bu bilgiye göre iki antlaşma arasındaki ilişki için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

    • A)Kars Antlaşması'nın Moskova Antlaşması'nı yürürlükten kaldırdığı
    • B)Kars Antlaşması'nın Moskova'da alınan kararları pekiştirdiği
    • C)Her iki antlaşmanın da batı sınırını belirlediği
    • D)Her iki antlaşmanın da İtilaf Devletleri ile yapıldığı
    • E)Kars Antlaşması'nın Moskova'dan önce imzalandığı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Kars Antlaşması'nın Moskova'da alınan kararları pekiştirdiği

    Kars Antlaşması, Moskova Antlaşması'nın esaslarını Kafkas cumhuriyetleri ile de teyit etmiştir. Moskova 16 Mart 1921'de, Kars ise 13 Ekim 1921'de imzalandığından sıralamayı tersine çeviren seçenek yanlıştır.

  9. Soru 9

    Orta

    TBMM, Sakarya Zaferi'nin ardından 2 Ocak 1922'de Ukrayna ile bir dostluk antlaşması imzalamıştır. Bu gelişme aşağıdakilerden hangisini desteklemektedir?

    • A)TBMM'nin Sevr Antlaşması'nı kabul ettiğini
    • B)Doğu Cephesi'nin yeniden açıldığını
    • C)İtilaf Devletleri ile ittifak kurulduğunu
    • D)Kapitülasyonların sürdürülmesine karar verildiğini
    • E)Askerî başarıların diplomatik ilişkileri genişlettiğini
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Askerî başarıların diplomatik ilişkileri genişlettiğini

    Cephedeki zaferler TBMM'nin uluslararası itibarını artırmış, yeni antlaşmaların yolunu açmıştır. TBMM Sevr'i hiçbir zaman kabul etmemiş, Doğu Cephesi ise 1920'de kapanmıştır.

  10. Soru 10

    Orta

    Sakarya Zaferi'nden sonra TBMM ile İngiltere arasında bir esir değişimi antlaşması yapılmış ve Malta'ya sürülen Türk aydın ile yöneticilerin bir bölümü serbest bırakılmıştır. Bu gelişme aşağıdakilerden hangisini göstermektedir?

    • A)İngiltere'nin Sevr Antlaşması'nı tümüyle kaldırdığını
    • B)TBMM'nin İngiltere ile askerî ittifak kurduğunu
    • C)İngiltere'nin TBMM ile fiilen görüşmek zorunda kaldığını
    • D)İstanbul'un işgalden çıkarılmış olduğunu
    • E)Boğazlar sorununun çözüme kavuştuğunu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — İngiltere'nin TBMM ile fiilen görüşmek zorunda kaldığını

    Esir değişimi antlaşması, İngiltere'nin TBMM'yi muhatap almak zorunda kaldığını gösterir. İstanbul'un işgali 1923'te sona ermiş, Boğazlar sorunu ise Lozan'da ele alınıp 1936'da Montrö ile çözülmüştür.

  11. Soru 11

    Kolay

    Tekâlif-i Milliye Emirleri'nin uygulanabilmesi için ülke genelinde ilçelerde komisyonlar kurulmuştur. Bu komisyonların görevi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Askerî harekât planlarını hazırlamak
    • B)Yabancı devletlerle antlaşma görüşmeleri yürütmek
    • C)Emirler kapsamındaki malzemeleri belirleyip toplamak
    • D)Milletvekili seçimlerini düzenlemek
    • E)Ülke genelinde yeni okullar açmak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Emirler kapsamındaki malzemeleri belirleyip toplamak

    Tekâlif-i Milliye Komisyonları, emirler uyarınca halktan toplanacak malzemeleri tespit edip orduya ulaştırmakla görevlendirilmiştir. Askerî harekât planları Genelkurmay ve cephe komutanlıklarının, dış görüşmeler ise hükûmetin yetkisindedir.

  12. Soru 12

    Orta

    Sakarya Meydan Muharebesi'nden sonra Yunan ordusu taarruz gücünü kaybetmiş ve savunma düzenine geçmiştir. Bu durum Türk ordusu açısından aşağıdakilerden hangisine ortam hazırlamıştır?

    • A)Kuva-yı Milliye teşkilatının yeniden kurulmasına
    • B)Büyük Taarruz hazırlıklarının başlatılmasına
    • C)Doğu Cephesi'nin yeniden açılmasına
    • D)Ordunun büyük ölçüde terhis edilmesine
    • E)Sevr Antlaşması'nın imzalanmasına
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Büyük Taarruz hazırlıklarının başlatılmasına

    İnisiyatifin Türk tarafına geçmesi, kesin sonuç alacak taarruz hazırlıklarının önünü açmıştır. Bu dönemde ordu terhis edilmemiş, aksine güçlendirilmiştir; Kuva-yı Milliye ise çoktan tasfiye edilmiştir.

  13. Soru 13

    Zor

    Ankara Antlaşması'ndan sonra Güney Cephesi'nde bulunan Türk birlikleri Batı Cephesi'ne kaydırılmıştır. Bu durumun Millî Mücadele açısından sağladığı en önemli katkı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Batı Cephesi'ndeki asker ve silah gücünün artması
    • B)Doğu sınırının güvenliğinin sağlanması
    • C)Boğazlar'ın denetim altına alınması
    • D)İstanbul'un işgalden kurtarılması
    • E)Savaş donanmasının yeniden kurulması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Batı Cephesi'ndeki asker ve silah gücünün artması

    Güney Cephesi'nin kapanması, buradaki kuvvetlerin ve malzemenin Yunan ordusuna karşı kullanılmasını mümkün kılmıştır. Doğu sınırının güvenliği Gümrü, Moskova ve Kars antlaşmalarıyla sağlanmış olduğundan bu seçenek Ankara Antlaşması'nın sonucu değildir.

  14. Soru 14

    Orta

    Başkomutanlık yetkisi, süresi dolduğunda TBMM tarafından birkaç kez uzatılmış ve 20 Temmuz 1922'de süre sınırı kaldırılmıştır. Bu uygulama aşağıdakilerden hangisini göstermektedir?

    • A)Meclisin yetkilerini tümüyle yitirdiğini
    • B)Ordunun siyasetten tümüyle çekildiğini
    • C)Saltanat makamının yeniden güçlendiğini
    • D)Yetkinin kaynağının meclis kararı olduğunu
    • E)Silahlı mücadelenin sona erdiğini
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Yetkinin kaynağının meclis kararı olduğunu

    Yetkinin her defasında meclis kararıyla uzatılması, egemenliğin TBMM'de kalmayı sürdürdüğünü gösterir. Silahlı mücadele Mudanya Ateşkes Antlaşması ile sona erdiğinden ve saltanat 1922'de kaldırıldığından ilgili seçenekler yanlıştır.

  15. Soru 15

    Kolay

    Sakarya Zaferi'nden sonra yaklaşık bir yıl boyunca büyük çaplı bir meydan muharebesi yapılmamış, bu süre ordunun donatılması ve eğitilmesiyle geçirilmiştir. Bu sürecin amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)İtilaf Devletleri ile barış antlaşması imzalamak
    • B)Düzenli orduyu aşamalı biçimde terhis etmek
    • C)Doğu ve güneyde yeni cepheler açmak
    • D)Kuva-yı Milliye düzenine geri dönmek
    • E)Kesin sonuç alacak bir taarruza hazırlanmak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Kesin sonuç alacak bir taarruza hazırlanmak

    Bu bir yıllık hazırlık dönemi, 26 Ağustos 1922'de başlayacak Büyük Taarruz'un altyapısını oluşturmuştur. Ordunun terhisi veya Kuva-yı Milliye'ye dönüş söz konusu olmamış, aksine düzenli ordu güçlendirilmiştir.

Sponsorlu