Çözümlü sorular · okuma modu
KPSS Tarih dersinin Soğuk Savaş Dönemi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 3. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.
4 kolay11 orta0 zor
Türkiye'nin, insan hakları ve demokrasi alanında iş birliğini amaçlayan Avrupa Konseyi'ne katıldığı yıl aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A — 1949
Türkiye, Avrupa Konseyi'ne kuruluş yılı olan 1949'da katılmıştır. 1932 Milletler Cemiyeti'ne, 1952 NATO'ya, 1963 ise Avrupa Ekonomik Topluluğu ile ortaklık anlaşmasına ilişkin tarihlerdir; hiçbiri Avrupa Konseyi üyeliğini ifade etmez.
Asya ve Afrika ülkelerinin bloklar dışında ortak bir tutum geliştirmek üzere 1955'te bir araya geldiği Bandung Konferansı'nın toplandığı ülke aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A — Endonezya
Bandung Konferansı 1955'te Endonezya'nın Bandung kentinde toplanmıştır. Hindistan ve Mısır konferansın öncü ülkeleri arasındadır ancak toplantıya ev sahipliği yapmamıştır; Yugoslavya ise Bağlantısızlar Hareketi'nin 1961'deki ilk zirvesine Belgrad'da ev sahipliği yapmıştır.
1955'te kurulan Bağdat Paktı'nın, Irak'ın ayrılmasının ardından 1959'da aldığı ad aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C — Merkezî Antlaşma Örgütü (CENTO)
Irak'ın 1959'da ayrılmasıyla Bağdat Paktı, Merkezî Antlaşma Örgütü (CENTO) adını almıştır. Güneydoğu Asya Antlaşması Örgütü 1954'te ayrı bir bölge için kurulmuştur; Karşılıklı Ekonomik Yardımlaşma Konseyi ise Doğu Bloku'nun ekonomik örgütü olduğundan Bağdat Paktı'yla ilgisi yoktur.
1947'de Sovyetler Birliği öncülüğünde kurulan Kominform'un temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D — Komünist partiler arasında eş güdüm sağlamak
Kominform, 1947'de Avrupa'daki komünist partiler arasında eş güdüm sağlamak ve Marshall Planı'na karşı ideolojik bir cephe oluşturmak üzere kurulmuştur. Batı Avrupa'ya ekonomik yardım Marshall Planı'nın işidir; ortak para fikri ise çok daha sonra Avrupa Birliği sürecinde gündeme gelmiştir.
Sovyetler Birliği'nin Berlin'e uyguladığı abluka 1949'da kaldırılmış, aynı yıl Almanya toprakları üzerinde iki ayrı devlet ortaya çıkmıştır. Buna göre Berlin Ablukası'nın sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B — Almanya'nın bölünmüşlüğünün kalıcı hâle gelmesi
Abluka Almanya'daki bölünmeyi derinleştirmiş ve 1949'da Federal Almanya ile Demokratik Almanya ayrı devletler olarak kurulmuştur. Almanya'nın birleşmesi 1990'a kadar gerçekleşmemiştir; NATO da tam bu ortamda 1949'da kurulduğundan dağılma sürecine girmesi söz konusu değildir.
1953'te Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasında imzalanan Balkan Paktı'nın amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D — Balkanlarda Sovyet yayılmasına karşı iş birliği kurmak
Balkan Paktı, Sovyet tehdidine karşı bölgesel dayanışma sağlamak amacıyla Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasında imzalanmıştır. Pakt ekonomik bütünleşmeyi değil güvenliği hedeflediğinden gümrük bölgesiyle ilgisi yoktur; üyelerinin Doğu Bloku'na girmesi ise paktın amacına doğrudan aykırıdır.
1955'te Türkiye ile Irak arasında imzalanan ve daha sonra İngiltere, Pakistan ile İran'ın da katıldığı Bağdat Paktı'nın kurulmasında etkili olan temel etken aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A — Orta Doğu'da Sovyet etkisinin yayılmasını önleme isteği
Bağdat Paktı, Orta Doğu'yu Sovyet nüfuzuna karşı savunma amacıyla kurulmuş bir güvenlik düzenlemesidir. Petrol fiyatlarının belirlenmesi OPEC'in görev alanına girer; Süveyş Kanalı'nın millileştirilmesi ise 1956'da Mısır'ın tek taraflı kararıyla gündeme gelmiş, paktın kuruluş amacıyla ilgili olmamıştır.
1956'da Mısır'ın Süveyş Kanalı'nı millileştirmesi üzerine İngiltere, Fransa ve İsrail Mısır'a askerî müdahalede bulunmuş; ancak müdahale uluslararası baskı sonucu sonuçsuz kalmıştır. Bu gelişmenin sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E — İngiltere ve Fransa'nın bölgedeki etkisinin zayıflaması
Süveyş Krizi, İngiltere ve Fransa'nın Orta Doğu'daki geleneksel üstünlüğünün sona erdiğini, ABD ile Sovyetler Birliği'nin belirleyici güçler hâline geldiğini göstermiştir. Mısır kanal üzerindeki denetimini korumuştur; Varşova Paktı ise yalnızca Doğu Avrupa ülkelerini kapsadığından Mısır'ın üyeliği söz konusu değildir.
1956'da Macaristan'da yönetime karşı başlayan ayaklanmanın Sovyet askerî müdahalesiyle bastırılması, Batı Bloku'nun ise olaya doğrudan müdahale etmemesi hangisini göstermektedir?
Doğru cevap: D — Blokların birbirinin nüfuz alanına karışmaktan kaçındığını
Macar Ayaklanması'nın bastırılmasına Batı'nın seyirci kalması, tarafların karşı bloğun nüfuz alanındaki olaylara doğrudan müdahaleden kaçındığını ortaya koymuştur. Sovyetler Doğu Avrupa'daki denetimini gevşetmek yerine pekiştirmiştir; Macaristan ise Varşova Paktı üyesi olarak kalmış, NATO'ya alınmamıştır.
İngiltere'nin manda yönetiminden çekilmesinin ardından 1948'de Filistin topraklarında bağımsızlığını ilan eden devlet aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C — İsrail
İsrail Devleti 1948'de kurulmuş ve bu durum Arap-İsrail savaşlarının başlangıcı olmuştur. Suriye ile Lübnan Fransız mandasından 1940'ların ilk yarısında ayrılmıştır; Irak ise 1932'de bağımsızlığını kazandığından 1948 tarihiyle ilişkilendirilemez.
1960'ta bir ABD keşif uçağının Sovyet hava sahasında düşürülmesiyle ortaya çıkan U-2 Krizi'nin doğrudan sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E — Paris'teki doruk toplantısının dağılması
U-2 Krizi, ABD ile Sovyetler Birliği arasında Paris'te toplanacak doruk görüşmesinin daha başlamadan dağılmasına yol açarak yumuşama umutlarını ertelemiştir. Küba'daki füzelerin sökülmesi 1962 krizinin sonucudur; Berlin Duvarı ise krizden sonra, 1961'de örülmüştür.
Küba Füze Krizi'nin ardından iki süper güç arasında görülen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A — Doğrudan iletişim hattı kurulması
1962'deki kriz, yanlış anlaşılmaların savaşa dönüşmesini önlemek amacıyla Moskova ile Washington arasında doğrudan iletişim hattı kurulmasına yol açmış ve Yumuşama Dönemi'nin kapısını aralamıştır. Nükleer silahlar imha edilmemiş, yalnızca sınırlandırılmaya çalışılmıştır; iki askerî pakt ise birleşmemiş, varlıklarını sürdürmüştür.
Bağlantısızlar Hareketi'nin ilk zirve toplantısının 1961'de yapıldığı kent aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E — Belgrad
Bağlantısızlar Hareketi'nin ilk zirvesi 1961'de Yugoslavya'nın başkenti Belgrad'da toplanmıştır. Kahire ve Havana sonraki zirvelere ev sahipliği yapmıştır; Bandung ise 1955'teki hazırlık niteliğindeki konferansın yapıldığı Endonezya kentidir, ilk zirvenin yeri değildir.
Soğuk Savaş Dönemi'nde Asya ve Afrika'da çok sayıda yeni bağımsız devletin ortaya çıkmasının sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B — Birleşmiş Milletler'in üye sayısının hızla artması
Sömürgeciliğin tasfiyesiyle bağımsızlığını kazanan devletler Birleşmiş Milletler'e üye olmuş ve örgütün üye sayısı hızla artmıştır. Bu süreç sömürge imparatorluklarını güçlendirmemiş, tersine dağıtmıştır; bloklar arası rekabet ise yeni bağımsız ülkeleri kendi yanına çekme çabasıyla sürmüştür.
Aşağıdakilerden hangisi Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'nün 1949'daki kurucu üyeleri arasında yer almaz?
Doğru cevap: B — Türkiye
Türkiye NATO'ya kuruluşta değil, 1952'de Yunanistan ile birlikte katılmıştır. ABD, Fransa, İngiltere ve Kanada ise 1949'da Washington'da imzalanan antlaşmanın kurucu üyeleri arasındadır.
