Türk – İslam Devletleri — Test 4

Gazneli sarayında çok sayıda şair ve bilim insanı himaye edilmiş; Firdevsî'nin ünlü eseri Şehname Gazneli Mahmud'a sunulmuştur. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

• A)Hükümdarların bilim ve edebiyat çalışmalarını desteklediğinin
• B)Devlette Türkçenin tek edebiyat dili olduğunun
• C)Saray dışında hiçbir eğitim kurumunun bulunmadığının
• D)Hindistan seferlerinin tamamen durdurulduğunun
• E)Devletin ticaretten hiç gelir elde etmediğinin

İdil (Volga) Bulgarlarının hükümdarı Almış Han Dönemi'nde Abbasi halifesinden bir heyet istenmiş ve X. yüzyılın başlarında İslamiyet devlet düzeyinde kabul edilmiştir. Bu gelişme aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

• A)İdil Bulgarlarının Orta Asya'ya göç ettiğinin
• B)Abbasilerin Volga boylarını fethettiğinin
• C)Türklerin İslamiyet'i benimsemesinin Karahanlılarla sınırlı kalmadığının
• D)İdil Bulgarlarının Bizans'a bağlandığının
• E)Abbasi halifeliğinin merkezinin İdil boylarına taşındığının

İdil (Volga) Bulgar Devleti hangi güç tarafından yıkılmıştır?

• A)Bizans İmparatorluğu
• B)Moğollar
• C)Gazneliler
• D)Abbasiler
• E)Karahanlılar

İdil Bulgarları, kuzey ticaret yolları üzerinde Müslüman tüccarlarla yoğun ilişki içindeydi. Hükümdar Almış Han, komşu bir siyasi güce karşı desteğini almak amacıyla Abbasi halifesiyle de yakın ilişki kurmuştu. Bu bilgilerden hareketle İdil Bulgarlarının İslamiyet'i kabulünde aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu söylenebilir?

• A)Devletin Orta Asya'dan yönetiliyor olmasının
• B)Hindistan seferlerine katılmış olmalarının
• C)Türkçe yazılı eserler vermelerinin
• D)Ticari ilişkiler ve siyasi destek arayışının
• E)Bizans ile askerî ittifak kurmuş olmalarının

I. Karahanlı hükümdarı Satuk Buğra Han İslamiyet'i kabul etmiştir. II. İdil Bulgarlarında Almış Han Dönemi'nde İslamiyet devlet düzeyinde benimsenmiştir. III. Gaznelilerde hükümdarlar Abbasi halifesiyle yakın ilişki kurmuştur. Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

• A)Türklerin İslamiyet'i tek bir hükümdarın kararıyla kabul ettiğine
• B)Bu devletlerin tamamının aynı topraklarda kurulduğuna
• C)İslamiyet'in Türkler arasında yalnızca savaş yoluyla yayıldığına
• D)Bu devletlerin halifelik makamını ele geçirmeyi hedeflediğine
• E)İslamiyet'in farklı Türk devletlerinde birbirine yakın dönemlerde benimsendiğine

Kutadgu Bilig ve Divanü Lugati't-Türk gibi Türk dilinin ilk İslami dönem eserleri Karahanlılar zamanında yazılmıştır. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin kanıtı sayılabilir?

• A)Türkçenin yeni bir kültür çevresinde de yazı dili olarak gelişimini sürdürdüğünün
• B)Karahanlılarda yalnızca sözlü edebiyatın bulunduğunun
• C)Bu eserlerin tamamının Gazneli sarayında Farsça hazırlandığının
• D)Karahanlıların Arapçayı hiç kullanmadığının
• E)Türk edebiyatının ilk kez bu dönemde ortaya çıktığının

Karahanlılar Dönemi'nde yazılan Kutadgu Bilig adlı eserin yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Kaşgarlı Mahmud
• B)Ahmet Yesevi
• C)Yusuf Has Hacib
• D)Edip Ahmet Yükneki
• E)Nizamülmülk

Kaşgarlı Mahmud, Divanü Lugati't-Türk adlı eserini Türk dilinin zenginliğini göstermek ve Araplara Türkçe öğretmek amacıyla hazırlamıştır. Bu bilgi aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

• A)Türkçenin bu dönemde konuşulmaz hâle geldiğinin
• B)Türkçenin dönemin İslam dünyasında itibar kazandığının
• C)Eserin bir devlet yönetimi kitabı olduğunun
• D)Türklerin Arapçayı hiç öğrenmediğinin
• E)Eserin Gazneli hükümdarına sunulduğunun

Aşağıdakilerden hangisi Gazneliler ile ilgili doğru bir bilgi değildir?

• A)Devletin merkezi Gazne kentidir
• B)Gazneli Mahmud sultan unvanını kullanmıştır
• C)Hindistan'a çok sayıda sefer düzenlenmiştir
• D)Türkçe devletin resmî dili olarak kullanılmıştır
• E)Dandanakan Savaşı'nda Selçuklulara yenilmişlerdir

Karahanlılar Orta Asya'da Türk nüfusun yoğun olduğu topraklarda kurulmuş, halkın büyük bölümü Türklerden oluşmuştur. Devlet, Türkçeyi yazışmalarında kullanmış; kervansaraylar, medreseler ve hastaneler yaptırmıştır. Bu parçadan aşağıdakilerin hangisine ulaşılamaz?

• A)Devletin nüfus yapısının büyük ölçüde Türklerden oluştuğuna
• B)Türkçenin resmî yazışmalarda kullanıldığına
• C)Sosyal ve eğitim amaçlı yapılar inşa edildiğine
• D)Ticaretin gelişmesine yönelik yapılar yapıldığına
• E)Devletin denizaşırı ticaretten önemli gelir elde ettiğine

Karahanlılarda kervansarayların yanı sıra medreseler, hastaneler ve posta menzilleri de yaptırılmış; bu yapıların giderleri vakıflar aracılığıyla karşılanmıştır. Bu uygulamalar aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

• A)Devletin toplumsal hizmetlere önem verdiğinin
• B)Ordunun tamamen kaldırıldığının
• C)Vergi toplanmasından vazgeçildiğinin
• D)Ülkede yerleşik hayatın yasaklandığının
• E)Hükümdarın yetkilerinin sınırlandırıldığının

Gazneli Mahmud'un Hindistan'a düzenlediği seferlerin amaçları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

• A)Bölgede İslamiyet'i yaymak
• B)Devletin gelirlerini artırmak
• C)Anadolu'yu Türk yurdu hâline getirmek
• D)Devletin siyasi etkinliğini genişletmek
• E)Ordunun gücünü ve itibarını pekiştirmek

Batı Karahanlıların siyasi varlığına son veren devlet aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Gazneliler
• B)Harzemşahlar
• C)Abbasiler
• D)Bizans
• E)Tolunoğulları

Dandanakan Savaşı, bir devletin çöküş sürecini başlatırken bir başka devletin resmen kurulmasını sağlamıştır. Bu değerlendirmeye göre savaşın Türk tarihi açısından önemi aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Türklerin İslamiyet'i ilk kez kabul etmesini sağlaması
• B)Anadolu'da ilk Türk beyliklerinin kurulmasına yol açması
• C)Halifelik makamının Türklere geçmesini sağlaması
• D)Orta Asya ve İran coğrafyasında siyasi liderliğin el değiştirmesi
• E)Türklerin Karadeniz'in kuzeyine yönelmesine neden olması

İlk Türk-İslam devletlerinde ticaret yolları üzerine belirli aralıklarla kervansaraylar yaptırılmış, buralarda yolcuların güvenliği devlet tarafından sağlanmıştır. Bu uygulamanın aşağıdakilerden hangisine katkı sağladığı söylenebilir?

• A)Askerî seferlerin tamamen sona ermesine
• B)Tarımsal üretimin bütünüyle durmasına
• C)Hanedan üyeleri arasındaki mücadelelerin bitmesine
• D)Halifelik makamının güç kazanmasına
• E)Ticaretin canlanması ve devlet gelirlerinin artmasına