KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Karma Dil Bilgisi — Test 7

KPSS Türkçe dersinin Karma Dil Bilgisi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 7. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

2 kolay9 orta4 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Kolay

    'Yaşlı adam, torununa eski bir masal anlattı.' cümlesinin öge dizilişi aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

    • A)Özne – Belirtili Nesne – Dolaylı Tümleç – Yüklem
    • B)Özne – Dolaylı Tümleç – Belirtisiz Nesne – Yüklem
    • C)Özne – Zarf Tümleci – Belirtisiz Nesne – Yüklem
    • D)Özne – Dolaylı Tümleç – Belirtili Nesne – Yüklem
    • E)Dolaylı Tümleç – Özne – Belirtisiz Nesne – Yüklem
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Özne – Dolaylı Tümleç – Belirtisiz Nesne – Yüklem

    'Yaşlı adam' özne, 'torununa' yönelme eki aldığı için dolaylı tümleç, 'eski bir masal' hâl eki almadığından belirtisiz nesne, 'anlattı' yüklemdir. Nesne -ı hâl eki taşımadığı için belirtili sayılamaz.

  2. Soru 2

    Zor

    Serin sular akar taşları döver Yorgun yolcuların gözü yollarda Kuşlar geçer gider gökleri över Kanat sesi kalır ıssız dallarda Bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    • A)Dörtlükte birden çok belirtili nesne vardır.
    • B)'Yorgun yolcuların gözü' öbeğinde tamlayanı sıfatla nitelenmiş bir belirtili ad tamlaması vardır.
    • C)'akar, döver, kalır' sözcükleri geniş zamanla çekimlenmiştir.
    • D)Dörtlükte edilgen çatılı bir fiil vardır.
    • E)'Kanat sesi' belirtisiz ad tamlamasıdır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Dörtlükte edilgen çatılı bir fiil vardır.

    Dörtlükteki akar, döver, geçer, gider, över, kalır fiillerinin hiçbiri -l ya da -n edilgenlik eki almamıştır; tümü etken çatılıdır. 'taşları' ve 'gökleri' belirtili nesne olduğundan A'daki tespit doğrudur; 'kanat sesi' de tamlayanı ek almamış belirtisiz ad tamlamasıdır.

  3. Soru 3

    Kolay

    'Küçücük bir odada minicik bir masa vardı.' cümlesindeki 'küçücük' sözcüğünde görülen ses olayı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Ünsüz düşmesi
    • B)Ünlü düşmesi
    • C)Ünsüz yumuşaması
    • D)Ünlü daralması
    • E)Ünsüz türemesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Ünsüz düşmesi

    'küçük' sözcüğüne -cük eki gelirken sözcüğün sonundaki k düşmüştür: küçük + cük → küçücük. Bu, ünsüz düşmesidir. Cümledeki 'minicik' (minik + cik) sözcüğünde de aynı ses olayı vardır.

  4. Soru 4

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'ki' bağlaç görevinde kullanılmıştır?

    • A)Masadaki kitapları özenle topladı.
    • B)Seninki daha güzel olmuş.
    • C)Öyle yorulmuştum ki hemen uyumuşum.
    • D)Yoldaki çukurlar onarıldı.
    • E)Karşıki binada oturuyorlar.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Öyle yorulmuştum ki hemen uyumuşum.

    C'de 'ki' ayrı yazılmıştır ve cümleleri birbirine bağlayan bağlaçtır. A, D ve E'de -ki eki sözcüğü sıfat yapmış; B'de ise adın yerini tutan zamir göreviyle kullanılmıştır.

  5. Soru 5

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem ünlü düşmesi hem ünsüz yumuşaması vardır?

    • A)Sabahleyin burnu kanamış.
    • B)Kitabın kapağı yırtılmıştı.
    • C)Gönlünce bir tatil yaptı.
    • D)Toplantının kaydı bilgisayarda saklanıyor.
    • E)Oyuncaklarını kutuya doldurdu.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Toplantının kaydı bilgisayarda saklanıyor.

    'kayıt' sözcüğü ek alınca ikinci hecedeki dar ünlü düşmüş (kayıt + ı → kaydı) ve t ünsüzü d'ye yumuşamıştır; iki ses olayı bir aradadır. A'daki 'burnu' ve C'deki 'gönlünce' sözcüklerinde yalnız ünlü düşmesi, B'deki 'kitabın' ve 'kapağı' sözcüklerinde yalnız yumuşama vardır.

  6. Soru 6

    Zor

    Gurbetin yolları uzadıkça uzar Bekledim gelmedin çiçekler soldu Şu ıssız bahçede yalnız kuşlar var Sana yazdıklarım yarıda kaldı Bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    • A)Dörtlükteki cümlelerin tümü fiil cümlesidir.
    • B)'uzadıkça' sözcüğünde zarf-fiil eki vardır.
    • C)'yazdıklarım' sözcüğü adlaşmış bir sıfat-fiildir.
    • D)Dörtlükte hem olumlu hem olumsuz çekimli fiil vardır.
    • E)'Şu ıssız bahçede' öbeğinde işaret sıfatı vardır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Dörtlükteki cümlelerin tümü fiil cümlesidir.

    'Şu ıssız bahçede yalnız kuşlar var.' cümlesinin yüklemi 'var' olduğu için bu cümle isim cümlesidir; dolayısıyla dizelerin tümü fiil cümlesi değildir. 'bekledim' olumlu, 'gelmedin' olumsuz çekimli fiil olduğundan D'deki tespit doğrudur; 'uzadıkça'daki -dıkça da zarf-fiil ekidir.

  7. Soru 7

    Orta

    'Bu eski konağın geniş bahçesinde iki büyük çınar, birkaç ince selvi vardı.' cümlesinde kaç sıfat vardır?

    • A)3
    • B)4
    • C)5
    • D)6
    • E)7
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — 7

    Sıfatlar tek tek sayıldığında 'bu' (işaret), 'eski' (niteleme), 'geniş' (niteleme), 'iki' (sayı), 'büyük' (niteleme), 'birkaç' (belgisiz) ve 'ince' (niteleme) olmak üzere 7 sıfat vardır. Hepsi bir adı nitelemekte ya da belirtmektedir.

  8. Soru 8

    Orta

    'Bahçedeki çiçekleri her sabah özenle suluyordu.' cümlesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

    • A)Cümlenin öznesi gizli öznedir.
    • B)'Bahçedeki çiçekleri' öbeği belirtili nesnedir.
    • C)Yüklem, şimdiki zamanın hikâyesiyle çekimlenmiştir.
    • D)Cümlede yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) vardır.
    • E)'suluyordu' sözcüğünde ünlü daralması vardır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Cümlede yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) vardır.

    'Bahçedeki' sözcüğü -ki ekiyle 'çiçekleri' adını niteleyen bir sıfat olmuştur; nesnenin içinde yer alır, cümlede yer tamlayıcısı yoktur. Özne 'o' gizli öznedir; sula- fiilindeki a, -yor ekiyle u'ya daraldığından E'deki tespit de doğrudur.

  9. Soru 9

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem isim-fiil hem sıfat-fiil vardır?

    • A)Koşarak gelen adam kapıda soluklandı.
    • B)Yüzmek sağlık için çok yararlıdır.
    • C)Okumayı sevmeyen öğrenci yoktur bu sınıfta.
    • D)Solmuş çiçekleri vazodan aldı.
    • E)Eve varınca kapıyı yavaşça açtı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Okumayı sevmeyen öğrenci yoktur bu sınıfta.

    C'de 'okumayı' sözcüğünde -ma isim-fiil eki, 'sevmeyen' sözcüğünde -en sıfat-fiil eki vardır. A'da zarf-fiil ile sıfat-fiil (koşarak, gelen), B'de yalnız isim-fiil, D'de yalnız sıfat-fiil, E'de yalnız zarf-fiil kullanılmıştır.

  10. Soru 10

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü daralmasına uğramış bir sözcük yoktur?

    • A)Bebek sabaha kadar ağlıyor.
    • B)Ne dediğini kimse anlamıyor.
    • C)Kuşlar gökyüzünde süzülüyor.
    • D)Yağmur bütün gün yağmıyordu.
    • E)Çocuk dondurmayı çok istiyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Kuşlar gökyüzünde süzülüyor.

    'süzül-' fiili ünsüzle bittiği için -yor eki ünlü daraltmaz; araya yalnızca yardımcı ünlü girer (süzül-ü-yor). A'da ağla- → ağlıyor, B'de anlama- → anlamıyor, D'de yağma- → yağmıyor, E'de iste- → istiyor örneklerinde geniş ünlü daralmıştır.

  11. Soru 11

    Orta

    Aşağıdaki 'söz öbeği → tamlama türü' eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

    • A)annemin yemekleri → belirtisiz ad tamlaması
    • B)kapının kolu → belirtili ad tamlaması
    • C)çocuk sesi → belirtisiz ad tamlaması
    • D)mavi gökyüzü → sıfat tamlaması
    • E)okul çantası → belirtisiz ad tamlaması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — annemin yemekleri → belirtisiz ad tamlaması

    'annemin yemekleri' öbeğinde tamlayan -in ilgi ekini aldığı için bu, belirtili ad tamlamasıdır; belirtisiz değildir. 'çocuk sesi' ve 'okul çantası' ise tamlayanı ek almadığından belirtisiz ad tamlamasıdır ve eşleştirmeleri doğrudur.

  12. Soru 12

    Zor

    Yazarın son romanı, geçen ay raflardaki yerini aldı. Eleştirmenlerce beğenilen bu roman, kısa sürede çok satanlar listesine girdi. Okurlar, romanın sürükleyici anlatımını övüyor. Bu parçayla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    • A)'beğenilen' sıfat-fiili edilgen bir fiile getirilmiştir.
    • B)'övüyor' sözcüğünde ünlü daralması vardır.
    • C)'Yazarın son romanı' tamlananı sıfat almış belirtili ad tamlamasıdır.
    • D)'çok satanlar' öbeğinde adlaşmış sıfat-fiil vardır.
    • E)Parçada işaret sıfatı kullanılmıştır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — 'övüyor' sözcüğünde ünlü daralması vardır.

    'öv-' fiili ünsüzle bittiği için -yor eki ünlü daraltmaz; sözcükte yalnız yardımcı ünlü vardır (öv-ü-yor). 'beğen-il-en' sözcüğünde ise sıfat-fiil eki, -il ile edilgen yapılmış fiile eklendiğinden A'daki tespit doğrudur; 'bu roman' öbeğinde de işaret sıfatı vardır.

  13. Soru 13

    Orta

    'Herkes onu bekliyordu ama kimse ona soru sormadı; bunu ancak ben fark ettim.' cümlesinde kaç zamir vardır?

    • A)3
    • B)4
    • C)5
    • D)6
    • E)7
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — 6

    Zamirler tek tek sayıldığında 'herkes' (belgisiz), 'onu' (kişi), 'kimse' (belgisiz), 'ona' (kişi), 'bunu' (işaret) ve 'ben' (kişi) olmak üzere 6 tanedir. 'ama' bağlaç, 'ancak' burada 'sadece' anlamında edat olduğundan sayıma girmez.

  14. Soru 14

    Orta

    Aşağıdaki 'ek → ek türü' eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

    • A)gözcü sözcüğündeki -cü → yapım eki
    • B)evden sözcüğündeki -den → durum (hâl) eki
    • C)çiçekler sözcüğündeki -ler → yapım eki
    • D)geliyorum sözcüğündeki -um → kişi eki
    • E)kitaplık sözcüğündeki -lık → yapım eki
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — çiçekler sözcüğündeki -ler → yapım eki

    'çiçekler' sözcüğündeki -ler çokluk bildiren bir çekim ekidir; sözcüğe yeni bir anlam katmadığı için yapım eki değildir. 'gözcü' ve 'kitaplık' sözcüklerindeki -cü ile -lık ise addan yeni ad türeten yapım ekleridir.

  15. Soru 15

    Zor

    'Eve dönerken aldığı çiçekleri vazoya koymayı unutunca solmuş yaprakları görüp üzüldü.' cümlesindeki fiilimsilerden kaç tanesi sıfat-fiildir?

    • A)1
    • B)2
    • C)3
    • D)4
    • E)5
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — 2

    Cümledeki fiilimsiler: 'dönerken' (zarf-fiil), 'aldığı' (sıfat-fiil), 'koymayı' (isim-fiil), 'unutunca' (zarf-fiil), 'solmuş' (sıfat-fiil), 'görüp' (zarf-fiil). Bunlardan yalnızca 'aldığı' ve 'solmuş' birer adı nitelediği için sıfat-fiildir; sayı 2'dir.

Sponsorlu