KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Anlatım Bozuklukları — Test 3

KPSS Türkçe dersinin Anlatım Bozuklukları konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 3. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

4 kolay9 orta2 zor

  1. Soru 1

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Köy halkı, hasat mevsiminde birbirine yardım eder.
    • B)Bu belgesel, ödüllü bir yönetmen tarafından çekilmiş.
    • C)Kışın bu yol sık sık ulaşıma kapanıyor.
    • D)Kapıda bekleyen adam, yüksek sesle bağırarak yardım istedi.
    • E)Sınava girecek adayların listesi dün ilan edildi.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Kapıda bekleyen adam, yüksek sesle bağırarak yardım istedi.

    D'de gereksiz sözcük bozukluğu vardır: 'bağırmak' zaten yüksek sesle seslenmek demek olduğundan 'yüksek sesle' ifadesi fazladır; 'bağırarak yardım istedi' denmesi yeterlidir. C'deki 'sık sık' ikilemesi ise pekiştirme amaçlı doğal bir kullanımdır ve cümlede herhangi bir bozukluk yoktur.

  2. Soru 2

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu bulunmaktadır?

    • A)Yeni açılan kültür merkezi, kentin sanat yaşamını canlandırdı.
    • B)Küçük kız, elindeki balonu gökyüzüne bıraktı.
    • C)Bu fırın, ekmeklerini odun ateşinde pişiriyor.
    • D)Yürüyüş boyunca kimse tek kelime etmedi.
    • E)Arkadaşları, ona doğum gününde beklenmedik bir sürpriz hazırlamış.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Arkadaşları, ona doğum gününde beklenmedik bir sürpriz hazırlamış.

    E'de gereksiz sözcük bozukluğu vardır: 'sürpriz' zaten beklenmedik, umulmadık bir şey demek olduğundan 'beklenmedik' sıfatı fazladır; 'bir sürpriz hazırlamış' denmesi yeterlidir. A'daki 'yeni açılan' ifadesi ise kültür merkezini doğru biçimde niteler; cümle kusursuzdur.

  3. Soru 3

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu yer almaktadır?

    • A)Alınan önlemler, kazaların azalmasına neden oldu.
    • B)Bu müze, hafta içi ücretsiz gezilebiliyor.
    • C)Şair, son şiirlerinde yalnızlık temasını işliyor.
    • D)Ekipler, kayıp çocuğu gece yarısı sağ salim buldu.
    • E)Kongre, üç gün boyunca farklı oturumlarla devam etti.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Alınan önlemler, kazaların azalmasına neden oldu.

    A'da 'neden olmak' yanlış anlamda kullanılmıştır: Bu söz olumsuz sonuçlarla kullanılır; kazaların azalması ise olumlu bir gelişmedir. Doğrusu 'kazaların azalmasını sağladı' biçimidir. D'deki 'sağ salim' kalıplaşmış bir ikileme olduğundan gereksiz sözcük sayılmaz; cümle kusursuzdur.

  4. Soru 4

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Tren, bu istasyonda yalnızca beş dakika duruyor.
    • B)Yamaçtaki evlerin çoğu ahşaptan yapılmış.
    • C)Sunucu, yarışmacılara sırayla sorular yöneltti.
    • D)Herhalde bu saatte eve kesin varmıştır.
    • E)Komşumuz, balkonundaki çiçekleri her akşam suluyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Herhalde bu saatte eve kesin varmıştır.

    D'de anlamca çelişen sözcükler bir arada kullanılmıştır: 'herhalde' olasılık, 'kesin' ise kesinlik bildirir. Sözcüklerden biri atılarak 'Herhalde bu saatte eve varmıştır.' ya da 'Bu saatte eve kesin varmıştır.' denmelidir. A'daki 'yalnızca' sözcüğü sınırlama anlamıyla yerinde kullanılmıştır; cümle kusursuzdur.

  5. Soru 5

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde anlatım bozukluğu bulunmaktadır?

    • A)Müzenin bahçesinde antik döneme ait heykeller sergileniyor.
    • B)Ütülü babamın gömleklerini dolaba yerleştirdim.
    • C)Kar kalınlığı, gece boyunca yarım metreyi aştı.
    • D)Öğrenciler, deney sonuçlarını raporlarına ayrıntılarıyla yazdı.
    • E)Bu dergi, iki ayda bir okurlarıyla buluşuyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Ütülü babamın gömleklerini dolaba yerleştirdim.

    B'de sözcük yanlış yerde kullanılmıştır: 'ütülü' sıfatı bu konumda 'babam'ı niteliyormuş gibi anlaşılır; oysa ütülü olan gömleklerdir. Doğrusu 'Babamın ütülü gömleklerini dolaba yerleştirdim.' biçimidir. D'de 'ayrıntı' sözcüğü doğru anlamda ve doğru yerde kullanıldığından cümlede bozukluk yoktur.

  6. Soru 6

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde anlatım bozukluğu yer almaktadır?

    • A)Bu antlaşma, iki ülke arasındaki ticareti kolaylaştırdı.
    • B)Dağcılar, zirveye ulaşmak için gün doğmadan yola çıktı.
    • C)Çalışanlar, dağıtılan erzakın miktarını küçümseyerek yönetime başvurdu.
    • D)Yazarın üslubu, ilk kitabından bu yana epey değişti.
    • E)Kasabanın tek sineması geçen ay yeniden açıldı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Çalışanlar, dağıtılan erzakın miktarını küçümseyerek yönetime başvurdu.

    C'de 'küçümsemek' yanlış anlamda kullanılmıştır: 'küçümsemek' bir şeyi değersiz görmek, 'azımsamak' ise miktarca az bulmak demektir. Burada erzakın miktarının az bulunması söz konusu olduğundan doğrusu 'azımsayarak' olmalıdır. E'de kapalı olan sinemanın 'yeniden' açılması doğal bir kullanımdır; cümle kusursuzdur.

  7. Soru 7

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Toplantıya en az on kişiden fazla katılmış.
    • B)Sabah erkenden kalkıp bahçedeki çiçekleri suladı.
    • C)Yeni aldığı romanı iki günde bitirdi.
    • D)Akşam yemeğinden sonra hep birlikte yürüyüşe çıktık.
    • E)Komşumuz, tatil dönüşünde bize küçük hediyeler getirdi.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Toplantıya en az on kişiden fazla katılmış.

    A'daki 'en az' ile '-den fazla' ölçü bildiren sözler birbiriyle çelişir; bu bir mantık hatasıdır. Doğrusu 'Toplantıya en az on kişi katılmış.' ya da 'Toplantıya on kişiden fazla katılmış.' olmalıdır. B'de eylemler aynı özneye sorunsuzca bağlanmıştır; cümle kusursuzdur.

  8. Soru 8

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde anlatım bozukluğu yer almamaktadır?

    • A)Geleceğini dün akşam öğrendim.
    • B)Onun bu şehirden ayrılacağını kimse tahmin etmemişti.
    • C)Bırakın yürümeyi, koşamıyor bile.
    • D)Eli açık biridir; kimse için beş kuruş harcamaz.
    • E)Salonda aşağı yukarı tam yüz kişi vardı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Onun bu şehirden ayrılacağını kimse tahmin etmemişti.

    B'de 'onun' zamiri açıkça kullanıldığı için kişi belirsizliği oluşmaz; cümle kusursuzdur. A'da 'geleceğini' sözü 'senin mi onun mu' sorusuna açık olduğundan kişi belirsizliği vardır. C'de sıralama mantığa aykırıdır; doğrusu 'Bırakın koşmayı, yürüyemiyor bile.' D'de 'eli açık' deyimi cimrilik anlamıyla çelişir; E'de 'aşağı yukarı' ile 'tam' bir arada kullanılamaz.

  9. Soru 9

    Kolay

    'Genç doktora saygıyla baktı.' cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gereksiz sözcük kullanılması
    • B)Deyimin yanlış anlamda kullanılması
    • C)Noktalama eksikliğinden doğan anlam belirsizliği
    • D)Özne ile yüklem arasında uyumsuzluk bulunması
    • E)Tamlama eklerinin eksik kullanılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Noktalama eksikliğinden doğan anlam belirsizliği

    'Genç' sözcüğü hem bakan kişi (özne) hem de doktorun sıfatı olarak anlaşılabilir; bu, noktalama eksikliğinden doğan anlam belirsizliğidir. 'Genç, doktora saygıyla baktı.' biçiminde virgül konursa belirsizlik giderilir. D'nin ileri sürdüğü özne-yüklem uyumsuzluğu cümlede yoktur; yüklem tekil özneye uygundur.

  10. Soru 10

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, cümlenin anlamına uygun olmayan biçimde kullanılmıştır?

    • A)Ağzı sıkı biri olduğundan sırlarımızı gönül rahatlığıyla ona anlatırız.
    • B)Yıllardır iğneyle kuyu kazarcasına sabırla bu sözlüğü hazırlıyor.
    • C)Eli açık olduğu için kazandığını çevresindekilerle paylaşır.
    • D)Ayağına çabuk biridir; verilen işleri hep ağırdan alır.
    • E)Pireyi deve yapmadığı için küçük sorunları dert etmez.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Ayağına çabuk biridir; verilen işleri hep ağırdan alır.

    'Ayağına çabuk' deyimi işleri hızla yapan kişiler için kullanılır; 'işleri hep ağırdan alır' yargısıyla çelişir. Cümle 'Ayağına çabuk biridir; verilen işleri hemen bitirir.' biçiminde kurulmalıdır. B'deki 'iğneyle kuyu kazmak' deyimi, sabır isteyen uzun uğraş anlamına uygun kullanılmıştır.

  11. Soru 11

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişi belirsizliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Senin bu işi başaracağına yürekten inanıyorum.
    • B)Onun yarın erken geleceğini biliyorum.
    • C)Kardeşim, sınav sonuçlarını akşam öğrenmiş.
    • D)Bu romanı yazarın en başarılı eseri sayıyorum.
    • E)İşten ayrıldığını toplantıda öğrendim.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — İşten ayrıldığını toplantıda öğrendim.

    E'de 'ayrıldığını' sözü hem 'senin ayrıldığını' hem 'onun ayrıldığını' biçiminde anlaşılabildiğinden kişi (iyelik) belirsizliği vardır. Cümlenin başına 'senin' ya da 'onun' getirilerek bozukluk giderilir. A ve B'de kişi zamirleri açıkça belirtildiği için aynı belirsizlik oluşmaz.

  12. Soru 12

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Üşümemek için kalın paltosunu giymeden dışarı çıktı.
    • B)Kütüphaneden aldığı kitapları zamanında iade etti.
    • C)Bu yaz köyde dedesine yardım etmeyi planlıyor.
    • D)Sergideki tablolar ziyaretçilerden büyük ilgi gördü.
    • E)Şair, yeni kitabında çocukluk anılarına yer vermiş.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Üşümemek için kalın paltosunu giymeden dışarı çıktı.

    A'da amaç ile eylem çelişmektedir: Üşümek istemeyen kişinin paltosunu giymemesi mantığa aykırıdır. Cümle 'Üşümemek için kalın paltosunu giyip dışarı çıktı.' biçiminde düzeltilmelidir. D'de özne ile yüklem uyumludur ve herhangi bir bozukluk yoktur.

  13. Soru 13

    Kolay

    'Deniz'i senden çok seviyorum.' cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gereksiz sözcük kullanılması
    • B)Karşılaştırmadan doğan anlam belirsizliği
    • C)Deyimin biçiminin bozulması
    • D)Neden-sonuç ilişkisinde mantıksızlık
    • E)Öge eksikliğinden doğan bozukluk
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Karşılaştırmadan doğan anlam belirsizliği

    Cümle 'Deniz'i, seni sevdiğimden çok seviyorum.' ve 'Deniz'i, senin sevdiğinden çok seviyorum.' biçimlerinde iki türlü anlaşılabilir. Bu, karşılaştırmadan doğan anlam belirsizliğidir; karşılaştırılan öge açıkça yazılarak giderilir. D'nin öne sürdüğü neden-sonuç mantıksızlığı cümlede bulunmaz.

  14. Soru 14

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde mantık hatasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Konsere izleyiciler yoğun ilgi gösterdi.
    • B)Yarın sabah erkenden yola çıkmayı düşünüyoruz.
    • C)Bırakın İngilizce bir cümleyi okumayı, çeviri bile yapamaz.
    • D)Aldığı ödül, genç yazarı çok mutlu etti.
    • E)Toplantı, planlanandan yarım saat geç başladı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Bırakın İngilizce bir cümleyi okumayı, çeviri bile yapamaz.

    C'de sıralama mantığa aykırıdır: Bu yapıda önce yapılması güç olan söylenmelidir. Doğrusu 'Bırakın çeviri yapmayı, İngilizce bir cümleyi bile okuyamaz.' biçimidir. E'de 'planlanandan yarım saat geç başladı' ifadesi mantık açısından kusursuzdur.

  15. Soru 15

    Orta

    Verilen cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu yoktur?

    • A)Yaşlı kadının çantasını taşıdı.
    • B)Bu iş en çok üç günden fazla sürmez.
    • C)Sevincinden etekleri davul çalıyordu.
    • D)Öğretmenimiz, sorularımızı sabırla yanıtladı.
    • E)Kazanacağını hiçbirimiz düşünmemiştik.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Öğretmenimiz, sorularımızı sabırla yanıtladı.

    D'de herhangi bir bozukluk yoktur; ögeler yerli yerindedir. A'da 'yaşlı' sözcüğünün özne mi sıfat mı olduğu belirsizdir; 'Yaşlı, kadının çantasını taşıdı.' biçiminde virgülle netleştirilebilir. B'de 'en çok' ile '-den fazla' çelişir; C'de deyimin doğrusu 'etekleri zil çalmak'tır; E'de 'kazanacağını' sözünde kişi belirsizliği vardır.

Sponsorlu