KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Sözcük Öbekleri — Test 5

KPSS Türkçe dersinin Sözcük Öbekleri konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 5. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

6 kolay4 orta5 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Zor

    Sayı öbekleriyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

    • A)Sayı öbekleri, birden çok sözcükle kurulan sayıları karşılar.
    • B)Sayı öbekleri cümlede yalnızca sıfat görevinde kullanılabilir.
    • C)Bir sayı öbeği, bir ismin önüne geldiğinde sıfat tamlaması kurar.
    • D)Bir sayı öbeği ek fiil alarak yüklem görevinde de bulunabilir.
    • E)Tek bir sözcükten oluşan sayılar sayı öbeği sayılmaz.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Sayı öbekleri cümlede yalnızca sıfat görevinde kullanılabilir.

    B yanlıştır; sayı öbekleri "Sınıfın mevcudu otuz beştir." örneğinde olduğu gibi yüklem, "Sayıyı iki yüz elliye çıkardık." örneğinde olduğu gibi dolaylı tümleç de olabilir. A ve E, sayı öbeğinin tanımını doğru verir. C ve D ise bu öbeğin sıfat tamlaması kurabildiğini ve ek fiille yüklem olabildiğini doğru biçimde ifade eder.

  2. Soru 2

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde adlaşmış sıfat-fiil öbeği, cümlenin öznesi görevindedir?

    • A)Kapıda bekleyen adam sonunda içeri girdi.
    • B)Sınavı kazananları tek tek kutladık.
    • C)Bu işi bilenler uzun süre sustu.
    • D)Söyleyeceklerimi baştan sona dinlemedin.
    • E)Gidenlere hiçbir şey söyleyemedim.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Bu işi bilenler uzun süre sustu.

    C'deki "bu işi bilenler" öbeğinde sıfat-fiil, nitelediği isim düşürüldüğü için adlaşmıştır ve "sustu" yükleminin öznesidir. A'da sıfat-fiil adlaşmamıştır; "kapıda bekleyen" öbeği "adam" ismini niteler. B ve D'deki adlaşmış sıfat-fiiller belirtili nesne, E'deki ise dolaylı tümleç görevindedir.

  3. Soru 3

    Kolay

    Aşağıdaki sözcük öbeklerinden hangisi unvan öbeğidir?

    • A)genç öğretmen
    • B)Selim Bey
    • C)okul müdürü
    • D)yavaş yavaş
    • E)senin için
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Selim Bey

    "Selim Bey", kişi adının ardından unvan bildiren "Bey" sözcüğünün gelmesiyle kurulduğu için unvan öbeğidir. A'daki "genç öğretmen" sıfat tamlaması, C'deki "okul müdürü" belirtisiz isim tamlaması, D'deki "yavaş yavaş" ikileme, E'deki "senin için" ise edat öbeğidir.

  4. Soru 4

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde edat (ilgeç) öbeği vardır?

    • A)Bahçedeki güller yeni açmış.
    • B)Ne annesi ne babası geldi.
    • C)Akşama kadar bizi bekledi.
    • D)Yemek pişirmek onu dinlendiriyor.
    • E)Konu komşu hepimizi tebrik etti.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Akşama kadar bizi bekledi.

    Edat öbeği, bir ad ya da ad soylu sözcükle bir edatın birleşmesinden oluşur; C'deki "akşama kadar" tam olarak bu yapıdadır ve cümlede zarf tümleci görevindedir. B'deki "ne annesi ne babası", "ne... ne" bağlacıyla kurulmuş bir bağlaç öbeğidir; bağlaçla edat karıştırılmamalıdır. A'da "bahçedeki güller" sıfat tamlaması, D'de "yemek pişirmek" isim-fiil öbeği, E'de "konu komşu" ikilemedir.

  5. Soru 5

    Kolay

    Aşağıdaki sözcük öbeklerinden hangisi belirtili isim tamlamasıdır?

    • A)tahta masa
    • B)çiçek kokusu
    • C)üç öğrenci
    • D)evin bahçesi
    • E)hızlı hızlı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — evin bahçesi

    Belirtili isim tamlamasında tamlayan ilgi eki (-ın/-in), tamlanan ise iyelik eki alır; D'deki "evin bahçesi" bu iki eki de taşıdığı için belirtili isim tamlamasıdır. B'deki "çiçek kokusu"nda tamlayan ek almadığı için tamlama belirtisizdir; en sık yapılan yanılgı budur. A'daki "tahta masa" takısız isim tamlaması, C'deki "üç öğrenci" sayı sıfatıyla kurulmuş sıfat tamlaması, E'deki "hızlı hızlı" ise ikilemedir.

  6. Soru 6

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim-fiil öbeği bulunmaktadır?

    • A)Kapıdan giren adam bize baktı.
    • B)Eve gelince üstünü değiştirdi.
    • C)Yolun kenarında bir kulübe vardı.
    • D)Sen de bizimle gel.
    • E)Kitap okumak en büyük zevkiydi.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Kitap okumak en büyük zevkiydi.

    E'deki "kitap okumak", -mak isim-fiil ekiyle kurulmuş bir isim-fiil öbeğidir ve cümlenin öznesi görevindedir. A'daki "kapıdan giren adam" sıfat-fiil öbeği, B'deki "eve gelince" zarf-fiil öbeğidir; her ikisi de fiilimsi içerir ama isim-fiil değildir. C'de "yolun kenarı" belirtili isim tamlaması, D'de ise herhangi bir fiilimsi bulunmamaktadır.

  7. Soru 7

    Kolay

    Köyün girişindeki değirmen otuz yıldır çalışmıyordu. Duvarları yer yer çökmüş, kapısı paslı çivilerle kapatılmıştı. Yine de mahallenin çocukları oraya gitmeyi çok severdi. Bu parçada geçen I. köyün girişi II. otuz yıl III. yer yer IV. paslı çiviler V. oraya gitmek sözcük öbeklerinden hangisi ikilemedir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — III

    III'teki "yer yer", aynı sözcüğün yinelenmesiyle kurulmuş bir ikilemedir ve "çökmüş" eylemini belirtir. I'deki "köyün girişi" hem ilgi hem iyelik eki taşıdığı için belirtili isim tamlamasıdır. II'deki "otuz yıl" sayı sıfatıyla, IV'teki "paslı çiviler" ise niteleme sıfatıyla kurulmuş birer sıfat tamlamasıdır. V'teki "oraya gitmek" -mek ekli bir isim-fiil öbeğidir.

  8. Soru 8

    Orta

    Yaşlı balıkçı, balık ağını sabaha karşı ağır ağır denize bıraktı. Bu cümlede aşağıdaki sözcük öbeklerinden hangisi yoktur?

    • A)sıfat tamlaması
    • B)belirtisiz isim tamlaması
    • C)edat öbeği
    • D)ikileme
    • E)bağlaç öbeği
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — bağlaç öbeği

    Cümlede "yaşlı balıkçı" sıfat tamlaması, "balık ağı" belirtisiz isim tamlaması, "sabaha karşı" edat öbeği, "ağır ağır" ise ikilemedir. Buna karşılık cümlede "ve, ile, hem... hem, ne... ne" gibi bir bağlaçla kurulmuş öbek bulunmadığından bağlaç öbeği yoktur. "Sabaha karşı" öbeğindeki "karşı" sözcüğü edat olduğu için bu yapı bağlaç öbeği sayılamaz.

  9. Soru 9

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayı öbeği vardır?

    • A)İki gündür ondan haber alamıyoruz.
    • B)Sınıfta otuz yedi öğrenci var.
    • C)Kitapçıdan beş kitap aldım.
    • D)Meydanda yüzlerce insan toplanmıştı.
    • E)Üçüncü katta oturuyoruz.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Sınıfta otuz yedi öğrenci var.

    Sayı öbeği, birden çok sayı adının bir araya gelerek tek bir sayıyı karşılamasıyla oluşur; B'deki "otuz yedi" bu yapıdadır. Bu öbek aynı zamanda "otuz yedi öğrenci" sıfat tamlamasının içinde yer aldığı için iç içe geçmiş bir yapı örneğidir. A'daki "iki gün", C'deki "beş kitap", D'deki "yüzlerce insan" ve E'deki "üçüncü kat" ise tek bir sayı sözcüğüyle kurulmuş sıfat tamlamalarıdır; bunlarda sayı adları birbiriyle değil, bir adla birleşmiştir.

  10. Soru 10

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isnat öbeği bulunmaktadır?

    • A)Cana yakın bir insandı.
    • B)Bu kumaş sudan ucuzdu.
    • C)Bana işe yarar bir şey söyle.
    • D)Eve eli boş dönmek istemiyordu.
    • E)Gözden ırak bir köşede oturdu.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Eve eli boş dönmek istemiyordu.

    İsnat öbeği, iyelik eki almış bir adla ona yüklenen bir sözcüğün birleşmesiyle kurulur; D'deki "eli boş" tam olarak bu yapıdadır. A'daki "cana yakın" ve C'deki "işe yarar" yönelme (-e) eki taşıdığı için yaklaşma öbeğidir. B'deki "sudan ucuz" ve E'deki "gözden ırak" ise ayrılma (-den) eki taşıyan uzaklaşma öbekleridir.

  11. Soru 11

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde koyu yazılmış sözcük öbeği dolaylı tümleç görevindedir?

    • A)Bahçedeki gül fidanları geçen yıl kurumuş.
    • B)Eski defterlerini yeniden karıştırdı.
    • C)Mektubu komşunun kızına verdi.
    • D)Her sabah aynı yoldan geçerdi.
    • E)Bu tabloyu ünlü bir ressam yapmış.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Mektubu komşunun kızına verdi.

    C'deki "komşunun kızına" belirtili isim tamlamasıdır ve "kime verdi?" sorusuna cevap vererek dolaylı tümleç görevi üstlenir. A'daki "bahçedeki gül fidanları" ile E'deki "ünlü bir ressam" sıfat tamlaması olup öznedir. B'deki "eski defterlerini" belirtme eki almış belirtili nesne, D'deki "her sabah" ise zaman bildiren zarf tümlecidir. Öbeğin türüyle görevinin farklı şeyler olduğuna dikkat edilmelidir.

  12. Soru 12

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ikileme sıfat görevinde kullanılmıştır?

    • A)Merdivenleri ağır ağır çıktı.
    • B)Bahçenin çevresinde irili ufaklı ağaçlar vardı.
    • C)Sıranın arkasında mırıl mırıl konuşuyorlardı.
    • D)Kapıyı yavaş yavaş araladı.
    • E)Odada bir aşağı bir yukarı dolaştı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Bahçenin çevresinde irili ufaklı ağaçlar vardı.

    B'deki "irili ufaklı" ikilemesi, kendisinden sonra gelen "ağaçlar" adını nitelediği için sıfat görevindedir. A, C, D ve E'deki "ağır ağır", "mırıl mırıl", "yavaş yavaş" ve "bir aşağı bir yukarı" ikilemeleri ise fiili durum yönünden tamamladıkları için zarf görevindedir. İkilemenin türü değişmez; değişen, cümlede üstlendiği görevdir.

  13. Soru 13

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bağlaç öbeği, cümlenin öznesi görevindedir?

    • A)Bu konuyu hem babama hem amcama danıştım.
    • B)Çantasına ne kitap ne defter koydu.
    • C)Ya bu akşam ya yarın sabah geleceğim.
    • D)Ne yağmur ne rüzgâr bizi yolumuzdan döndürdü.
    • E)Aldığı kitabı hem okudu hem özetledi.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Ne yağmur ne rüzgâr bizi yolumuzdan döndürdü.

    D'de "ne yağmur ne rüzgâr" bağlaç öbeği, "döndürdü" işini yapanı bildirdiği için cümlenin öznesidir. A'daki "hem babama hem amcama" dolaylı tümleç, B'deki "ne kitap ne defter" belirtisiz nesnedir. C'deki "ya bu akşam ya yarın sabah" zaman zarfıdır; E'de ise bağlaç iki yüklemi bağlamaktadır.

  14. Soru 14

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlem öbeği ile edat öbeği birlikte kullanılmıştır?

    • A)Ey yolcu, şu çınarın gölgesinde biraz dinlen!
    • B)Ne gelen ne giden var; sabaha kadar bekledik.
    • C)Ah şu günler, ne çabuk gelip geçti!
    • D)Hey çocuklar, merdivenden yavaş yavaş inin!
    • E)Ey gönül, bir kuş gibi uçup gitsen buralardan!
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Ey gönül, bir kuş gibi uçup gitsen buralardan!

    E'de "ey gönül" ünlem öbeği ile "bir kuş gibi" edat öbeği bir arada kullanılmıştır. A ve C'de yalnızca ünlem öbeği ("ey yolcu", "ah şu günler") bulunur; A'daki "şu çınarın gölgesinde" ad tamlamasıdır. B'de bağlaç öbeği ile edat öbeği, D'de ise ünlem öbeği ile ikileme yer alır.

  15. Soru 15

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim-fiil öbeği vardır?

    • A)Denize karşı çay içmek onu dinlendirirdi.
    • B)Rüzgâr, balkondaki çiçekleri devirmişti.
    • C)Kapının önünde eski bir bisiklet duruyordu.
    • D)Misafirler akşama doğru yola çıktı.
    • E)Bu yolu daha önce hiç kullanmamıştık.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Denize karşı çay içmek onu dinlendirirdi.

    A'daki "içmek" sözcüğü -mek ekli bir isim-fiildir; "denize karşı" ve "çay" tamlayıcılarıyla birlikte isim-fiil öbeği kurar ve cümlede özne görevindedir. B'deki "balkondaki çiçekleri" ile C'deki "eski bir bisiklet" sıfat tamlamasıdır. D'de "akşama doğru" bir edat öbeğidir; bu seçeneklerin hiçbirinde fiilimsi yoktur.

Sponsorlu