Türkiye'de Doğal Afetler ve Kalkınma Projeleri — Test 4

Bir deprem sonrasında iki farklı ölçüm bildirilmiştir: birincisi depremde açığa çıkan enerjiyi, ikincisi ise depremin yeryüzündeki yapılarda ve insanlarda yarattığı etkiyi ifade etmektedir. Buna göre bu iki ölçüm sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Şiddet ve büyüklük (magnitüd)
• B)Büyüklük (magnitüd) ve şiddet
• C)Odak derinliği ve dış merkez uzaklığı
• D)Dış merkez uzaklığı ve odak derinliği
• E)Artçı sarsıntı sayısı ve deprem süresi

Aynı büyüklükteki iki deprem, benzer nüfusa sahip iki yerleşmede meydana gelmiş; ancak birinde can kaybı çok yüksek, diğerinde oldukça düşük olmuştur. Buna göre bu farkın nedeni olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

• A)Depremlerin büyüklük değerlerinin birbirinden farklı olması
• B)Yerleşmelerden birinin gevşek alüvyal zemin üzerine kurulmuş olması
• C)Binaların yapı denetimi ve yönetmeliklere uygunluk düzeyinin farklı olması
• D)Depremlerden birinin gece uyku saatlerinde meydana gelmiş olması
• E)Yerleşmelerden birinde odak derinliğinin daha sığ olması

Aşağıdakilerden hangisi deprem öncesinde alınması gereken önlemlerden biridir?

• A)Sarsıntı sırasında asansöre binerek binadan hızla çıkılması
• B)Sarsıntı durur durmaz hasarlı binaya girilerek eşyaların çıkarılması
• C)Binaların zemin etüdüne dayalı olarak dayanıklı biçimde inşa edilmesi
• D)Enkaz altındakileri aramak için ağır iş makinelerinin rastgele kullanılması
• E)Sarsıntı sırasında balkona çıkarak yardım istenmesi

Deprem sırasında bina içinde bulunan bir kişinin yapması gereken en doğru davranış aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Asansöre binerek en kısa sürede alt kata inmek
• B)Merdivenlerden koşarak binadan çıkmaya çalışmak
• C)Pencere kenarına giderek dışarıdan yardım istemek
• D)Sağlam bir mobilyanın yanına çök-kapan-tutun konumunda yerleşmek
• E)Elektrik ve doğal gaz vanalarını kapatmak için hemen mutfağa yönelmek

Deprem sonrasında yapılması gerekenlerle ilgili aşağıdaki davranışlardan hangisi yanlıştır?

• A)Artçı sarsıntılara karşı açık ve güvenli alanlarda beklenmesi
• B)Elektrik, su ve doğal gaz vanalarının kapatılması
• C)Enkaz altındakilerin yerinin yetkili ekiplere bildirilmesi
• D)Haberleşme hatlarının gereksiz kullanımından kaçınılması
• E)Eşya almak için hasar görmüş binalara hemen geri dönülmesi

Türkiye'de heyelanların en sık görüldüğü bölge Karadeniz Bölgesi'dir ve olaylar özellikle ilkbahar ile sonbaharda yoğunlaşmaktadır. Buna göre bu durumun nedeni olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

• A)Yamaç eğimlerinin fazla olması
• B)Bölgede yer kabuğunun sürekli volkanik etkinlik altında olması
• C)Killi ve marnlı, su tutan tabakaların yaygın bulunması
• D)Yağışların bu mevsimlerde artarak toprağı doygun hâle getirmesi
• E)Yol yarmalarıyla yamaç dengesinin bozulmuş olması

Heyelan riski taşıyan bir yamaçta zararı azaltmaya yönelik çalışmalar planlanmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu amaca hizmet etmez?

• A)Yamacın ağaçlandırılarak bitki örtüsünün güçlendirilmesi
• B)Yüzey ve yer altı sularının drenaj kanallarıyla uzaklaştırılması
• C)Kritik kesimlere istinat duvarlarının inşa edilmesi
• D)Riskli yamaçlarda yeni yapılaşmanın imar planıyla yasaklanması
• E)Yamacın eteğinde geniş yarmalar açılarak eğimin artırılması

Bir akarsu havzasında son yıllarda taşkın olaylarının sıklığı ve şiddeti belirgin biçimde artmıştır. Havzada bu süreçte orman alanları daralmış, dere yataklarının yakınına yoğun biçimde yapı yapılmıştır. Buna göre taşkınlardaki artışın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Yüzeysel akışın hızlanması ve yatakların daraltılmış olması
• B)Havzadaki yıllık yağış toplamının kesin biçimde azalmış olması
• C)Akarsuyun taşıdığı alüvyonların tamamen ortadan kalkması
• D)Havzada yer altı su seviyesinin sürekli olarak yükselmesi
• E)Akarsu havzasının denize olan uzaklığının artmış olması

Aşağıdakilerden hangisi sel ve taşkın zararlarını azaltmaya yönelik önlemlerden biri değildir?

• A)Havzada ağaçlandırma çalışmalarının yaygınlaştırılması
• B)Taşkın kontrol barajlarının ve setlerin yapılması
• C)Dere yataklarının ıslah edilerek akışın düzenlenmesi
• D)Taşkın risk haritalarının hazırlanarak imar planına işlenmesi
• E)Dere yataklarının doldurularak üzerine konut yapılması

Çığ olaylarının Türkiye'de en sık görüldüğü yöre Doğu Anadolu'nun Hakkâri, Van, Bitlis ve Erzurum çevresidir. Buna göre bu duruma yol açan koşullar aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

• A)Yağışın azlığı, sıcaklık değerlerinin yüksekliği ve toprak neminin fazlalığı
• B)Eğimin fazlalığı, kar örtüsünün kalınlığı ve bitki örtüsünün yetersizliği
• C)Yükseltinin azlığı, ormanların genişliği ve eğimin düşüklüğü
• D)Fay hatlarının sıklığı, volkanik etkinlik ve zemin gevşekliği
• E)Nüfus yoğunluğunun fazlalığı, sanayi kirliliği ve kentleşme hızı

Bir dağ yolunda çığ tehlikesine karşı kalıcı çözüm arayan bir kurum, aşağıdaki uygulamalardan hangisini tercih etmemelidir?

• A)Yamaçlarda ağaçlandırma yapılarak kar tutucu bir örtü oluşturulması
• B)Risk taşıyan kesimlerde çığ tünelleri ve galerilerinin inşa edilmesi
• C)Yamaca kar tutucu bariyer ve perdelerin yerleştirilmesi
• D)Yamaçtaki ağaçların kesilerek yol kenarının açılması
• E)Kar kalınlığının izlenerek riskli günlerde yolun geçici olarak kapatılması

İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu'da bazı yıllarda yağışların uzun süre ortalamanın altında kalması, tarımsal üretimi ve su kaynaklarını olumsuz etkilemektedir. Buna göre bu afetin sonuçlarından biri olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

• A)Tahıl üretiminde önemli oranda düşüş yaşanması
• B)Yer altı su seviyesinin belirgin biçimde yükselmesi
• C)Mera alanlarının zayıflayarak hayvancılığın olumsuz etkilenmesi
• D)Kırdan kente yönelen göç hareketlerinin hızlanması
• E)Toprağın erozyona karşı direncinin azalması

Türkiye'de orman yangınlarının en sık görüldüğü yöre Akdeniz ve Ege kıyılarıdır ve yangınlar özellikle yaz aylarında yoğunlaşır. Buna göre bu durumun iklimle ilgili nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Yaz yağışlarının yıl içindeki en yüksek değere ulaşması
• B)Kış sıcaklıklarının donma noktasının altına inmesi
• C)Yıllık sıcaklık farkının ülke genelindeki en yüksek değerde olması
• D)Nemliliğin yaz boyunca sürekli olarak artması
• E)Yaz mevsiminin sıcak ve kurak geçmesi

Türkiye'de Nemrut, Ağrı, Erciyes ve Hasan dağları gibi volkanik kökenli yüksek dağlar bulunmaktadır. Buna göre Türkiye'de volkanik afet riskinin düşük olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Bu dağların yükseltilerinin oldukça az olması
• B)Bu dağların çevresinde herhangi bir yerleşme biriminin bulunmaması
• C)Bu dağlarda günümüzde etkin bir volkanik faaliyetin bulunmaması
• D)Bu dağların tamamının deniz kıyısında yer alması
• E)Bu dağların yalnızca tortul kayaçlardan oluşması

İlkbaharda hava sıcaklığının gece boyunca kısa süreliğine 0 °C'nin altına düşmesi, meyve ağaçlarının çiçeklerinin zarar görmesine yol açmaktadır. Buna göre bu meteorolojik afet hangisidir?

• A)Don olayı
• B)Dolu
• C)Hortum
• D)Sis
• E)Tarımsal kuraklık