KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

İlk Türk Devletleri — Test 3

KPSS Tarih dersinin İlk Türk Devletleri konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 122 soru kitap sırasına göre 9 teste bölünmüştür; bu sayfa 3. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

7 kolay6 orta2 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Zor

    Aşağıda Orta Asya kültür merkezleriyle ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

    • A)Andronova Kültürü en geniş alana yayılan kültür merkezidir.
    • B)Karasuk Kültürü'nde üzeri örtülü tekerlekli arabalar kullanılmıştır.
    • C)Afanasyevo Kültürü Altay-Sayan dağları çevresinde ortaya çıkmıştır.
    • D)Tagar Kültürü Orta Asya'nın en gelişmiş kültürü kabul edilir.
    • E)Anav Kültürü, Orta Asya'da demirin ilk işlendiği merkezdir.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Anav Kültürü, Orta Asya'da demirin ilk işlendiği merkezdir.

    Demirin işlendiği ilk merkez Karasuk Kültürü'dür; Anav Kültürü ise tarım, dokumacılık ve kerpiç yapılarıyla tanınan en eski kültür merkezidir. Diğer seçeneklerde verilen Andronova, Afanasyevo ve Tagar bilgileri doğrudur.

  2. Soru 2

    Kolay

    Göçlerle birlikte Türkler; Çin, İran, Hint ve Avrupa kültürleriyle yakın temas kurmuştur. Bu durumun aşağıdakilerden hangisine yol açtığı söylenebilir?

    • A)Türk boylarının bütünüyle yalıtılmış biçimde yaşamasına
    • B)Orta Asya'da ticaretin tamamen sona ermesine
    • C)Türklerin başka toplumlardan hiç etkilenmemesine
    • D)Karşılıklı kültürel etkileşimin artmasına
    • E)Diğer toplumların Türklerden hiç etkilenmemesine
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Karşılıklı kültürel etkileşimin artmasına

    Farklı kültürlerle kurulan yakın temas, din, sanat ve ticaret alanlarında karşılıklı etkilenmeyi beraberinde getirmiştir. Uygurların Mani ve Budizm ile tanışması bu etkileşimin somut bir örneğidir; bu nedenle yalıtılmışlık ve etkilenmeme seçenekleri doğru değildir.

  3. Soru 3

    Kolay

    Orta Asya'da kurulan ve tarihte bilinen ilk Türk devleti kabul edilen siyasi teşekkül aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)I. Göktürk Devleti
    • B)Asya Hun Devleti
    • C)Uygur Devleti
    • D)Avrupa Hun Devleti
    • E)Hazar Devleti
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Asya Hun Devleti

    Merkezi Ötüken olan Asya Hun Devleti, Orta Asya'da kurulan ve hakkında bilgi sahibi olunan ilk Türk devletidir. I. Göktürk Devleti 552'de, Uygurlar ise VIII. yüzyılda kurulduğundan daha geç dönemlere aittir.

  4. Soru 4

    Kolay

    Karadeniz'in kuzeyi ile Orta Asya arasındaki geniş bozkırlarda yaşayan, atlı göçebe kültürün en erken temsilcilerinden sayılan ve Perslerle uzun süre mücadele eden topluluk aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Avarlar
    • B)Peçenekler
    • C)Kumanlar
    • D)İskitler (Sakalar)
    • E)Macarlar
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — İskitler (Sakalar)

    İskitler (Sakalar) bozkır kuşağında yaşayan, atlı göçebe kültürün erken temsilcisi olan ve Perslerle mücadele eden bir topluluktur. Peçenekler ve Kumanlar ise çok daha geç dönemlerde Karadeniz'in kuzeyinde görülen Türk boylarıdır.

  5. Soru 5

    Kolay

    Türk destanlarından Alp Er Tunga Destanı aşağıdaki topluluklardan hangisine aittir?

    • A)Sakalar (İskitler)
    • B)Uygurlar
    • C)Göktürkler
    • D)Kırgızlar
    • E)Avrupa Hunları
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Sakalar (İskitler)

    Alp Er Tunga Destanı, Sakaların hükümdarı Alp Er Tunga'nın İranlılarla yaptığı mücadeleleri konu alır ve Sakalara aittir. Göç ve Türeyiş destanları Uygurlara, Manas Destanı ise Kırgızlara ait olduğundan bu seçenekler doğru değildir.

  6. Soru 6

    Orta

    Sakalara ait olan ve Makedonya Kralı Büyük İskender'in Orta Asya'ya yönelen seferi ile Türklerin bu sefer karşısındaki tutumunu anlatan destan aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Ergenekon Destanı
    • B)Oğuz Kağan Destanı
    • C)Şu Destanı
    • D)Göç Destanı
    • E)Manas Destanı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Şu Destanı

    Şu Destanı, Sakaların Büyük İskender'in seferi karşısındaki tutumunu ve hükümdar Şu'yu anlatır. Ergenekon Destanı Göktürklere, Oğuz Kağan Destanı ise Hunlara mal edilen destanlar olduğundan konu bakımından uyuşmaz.

  7. Soru 7

    Kolay

    Türk ordusunu onluk esasa göre düzenleyerek onbaşı, yüzbaşı, binbaşı ve tümenbaşı biçiminde bir askerî teşkilat kuran hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Teoman
    • B)Bumin Kağan
    • C)Attila
    • D)Bilge Kağan
    • E)Mete Han
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Mete Han

    Onlu sistem olarak bilinen askerî düzenleme Asya Hun hükümdarı Mete Han tarafından oluşturulmuştur. Teoman Asya Hun Devleti'nin bilinen ilk hükümdarıdır; Bumin Kağan ise I. Göktürk Devleti'nin kurucusudur.

  8. Soru 8

    Orta

    Tunghuların art arda at ve değerli eşya isteklerini karşılayan Mete Han, sıra toprak talebine gelince bu isteği kesin biçimde reddetmiş ve Tunghular üzerine sefere çıkmıştır. Bu tutum Mete Han ile ilgili aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

    • A)Ordusunu tamamen ücretli askerlerden oluşturduğunun
    • B)Vatan topraklarını ödün verilemez saydığının
    • C)Komşularıyla hiç ticaret yapmadığının
    • D)Çin ile her türlü ilişkiyi kestiğinin
    • E)Devlet yönetimini kurultaya bıraktığının
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Vatan topraklarını ödün verilemez saydığının

    Mete'nin at ve eşya verip toprak vermemesi, toprağın kişisel değil bütün milletin ortak malı sayıldığını gösterir. Mete Çin'i vergiye bağlayıp ticari ilişkiler kurduğundan Çin ile ilişkilerin tamamen kesildiği yargısı doğru değildir.

  9. Soru 9

    Orta

    Mete Han, Çin'i ağır bir yenilgiye uğratıp vergiye bağlamış; ancak Çin topraklarını doğrudan ele geçirip Hun halkını buraya yerleştirme yoluna gitmemiştir. Mete Han'ın bu tercihinin temel nedeni olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?

    • A)Çin'in askerî bakımdan yenilmez kabul edilmesi
    • B)Hun ordusunun tamamen dağılmış olması
    • C)Çin ile hiçbir sınır komşuluğu bulunmaması
    • D)Türklerin kalabalık Çin nüfusu içinde erimesinden çekinmesi
    • E)İpek Yolu'nun Hunlar açısından önemsiz görülmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Türklerin kalabalık Çin nüfusu içinde erimesinden çekinmesi

    Çin'in nüfusunun Hunlarla kıyaslanamayacak kadar kalabalık olması, yerleşme durumunda kültürel erimeye yol açabilirdi; bu nedenle Çin vergiye bağlanmakla yetinilmiştir. İpek Yolu Hun-Çin mücadelesinin başlıca konularından biri olduğundan, yolun önemsiz sayıldığı seçeneği yanlıştır.

  10. Soru 10

    Kolay

    Asya Hun Devleti'nin bilinen ilk hükümdarı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Teoman
    • B)Mete Han
    • C)Balamir
    • D)Kutluk Kağan
    • E)İstemi Yabgu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Teoman

    Asya Hun Devleti'nin bilinen ilk hükümdarı Teoman'dır; oğlu Mete Han döneminde devlet en geniş sınırlarına ulaşmıştır. Balamir Avrupa Hunları, Kutluk Kağan ise II. Göktürk Devleti ile ilgilidir.

  11. Soru 11

    Orta

    Çin, kuzey sınırında yer alan savunma duvarlarını Türk akınları karşısında sürekli olarak onarmış ve birleştirerek güçlendirmiştir. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

    • A)Çin'in Orta Asya'ya egemen olduğunun
    • B)Hunların denizcilikte ilerlediğinin
    • C)Hun akınlarının Çin için ciddi bir tehdit oluşturduğunun
    • D)Çin'in Hunlarla hiç savaşmadığının
    • E)Hunların tarıma dayalı bir ekonomiye geçtiğinin
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Hun akınlarının Çin için ciddi bir tehdit oluşturduğunun

    Uzun ve masraflı savunma duvarlarının sürekli güçlendirilmesi, kuzeyden gelen akınların Çin açısından büyük bir tehlike sayıldığını gösterir. Çin'in Orta Asya'ya egemen olduğu bir durumda böyle bir savunma hattına gerek duyulmayacağından bu seçenek tutarsızdır.

  12. Soru 12

    Orta

    Asya Hunları ile Çin arasındaki mücadelelerin önemli bir bölümü, doğu ile batı arasındaki ticaretin yürütüldüğü İpek Yolu'nun denetimi üzerinde yoğunlaşmıştır. Bu bilgi söz konusu mücadelelerle ilgili aşağıdakilerden hangisini ortaya koymaktadır?

    • A)Mücadelelerin tamamen dinî nedenlere dayandığını
    • B)Tarafların hiçbir zaman antlaşma yapmadığını
    • C)Çin'in ticarete önem vermediğini
    • D)Hunların ticaretten hiç yararlanmadığını
    • E)Mücadelelerde ekonomik nedenlerin belirleyici olduğunu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Mücadelelerde ekonomik nedenlerin belirleyici olduğunu

    İpek Yolu'nun getirdiği gümrük ve ticaret geliri, iki güç arasındaki çekişmenin ekonomik temelini oluşturur. Hunlar bu yoldan elde edilen gelirden yararlanmak istediği için mücadeleye girişmiştir; bu nedenle ticaretten yararlanmadıkları yargısı yanlıştır.

  13. Soru 13

    Zor

    Asya Hun Devleti, hanedan üyeleri arasındaki mücadeleler ve Çin'in izlediği siyaset sonucunda MÖ I. yüzyıl ortalarında ikiye ayrılmıştır. Bu gelişmenin devlet açısından doğurduğu en önemli sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Ordunun onlu sisteme göre düzenlenmesi
    • B)Siyasi ve askerî gücün bölünerek zayıflaması
    • C)Çin'in vergiye bağlanması
    • D)Yerleşik hayata toplu biçimde geçilmesi
    • E)İpek Yolu'nun tamamen ele geçirilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Siyasi ve askerî gücün bölünerek zayıflaması

    Devletin ikiye ayrılması, mevcut askerî ve siyasi gücün bölünmesine ve Çin karşısında direncin azalmasına yol açmıştır. Onlu sistemin kurulması ve Çin'in vergiye bağlanması Mete Dönemi'ne ait gelişmeler olduğundan bu bölünmenin sonucu sayılamaz.

  14. Soru 14

    Orta

    Çin, Türk devletlerine karşı yürüttüğü siyasette hükümdarlara prensesler göndermiş, Türk beylerine değerli armağanlar sunmuş ve boyları birbirine karşı kışkırtmıştır. Çin'in bu uygulamalarla ulaşmak istediği temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Türklerde yerleşik hayatı yaygınlaştırmak
    • B)Türk ordusunu onlu sisteme göre düzenlemek
    • C)İpek Yolu'nu Türklerin denetimine bırakmak
    • D)Türklerin iç birliğini bozarak güçlerini kırmak
    • E)Türk boylarını tek bir kağan altında toplamak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Türklerin iç birliğini bozarak güçlerini kırmak

    Armağan, evlilik ve kışkırtma yoluyla yürütülen bu siyaset, Türk boyları arasındaki birliği bozmayı ve devleti içeriden zayıflatmayı amaçlamıştır. Çin'in İpek Yolu denetimini kendi elinde tutmak istediği bilindiğinden, yolu Türklere bırakmayı amaçladığı seçeneği yanlıştır.

  15. Soru 15

    Kolay

    Hunların batıya doğru ilerleyerek Karadeniz'in kuzeyindeki kavimleri yerlerinden etmesiyle başlayan ve Avrupa'nın siyasi yapısını kökten değiştiren Kavimler Göçü hangi yılda gerçekleşmiştir?

    • A)375
    • B)395
    • C)451
    • D)476
    • E)552
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — 375

    Kavimler Göçü 375 yılında başlamıştır. 395 Roma İmparatorluğu'nun ikiye ayrılması, 476 ise Batı Roma'nın yıkılış yılıdır; bunlar göçün kendisi değil sonuçlarıdır.

Sponsorlu