Atatürkçülük ve Atatürk İlkeleri — Test 7

Doğru cevap: D — Tevhid-i Tedrisat Kanunu – Soyadı Kanunu

Eğitim birliğinin sağlanması ve soyadı kullanımının zorunlu kılınması, doğrudan toplumsal ve kültürel hayatı düzenleyen inkılaplardır. Balkan Antantı ile Sadabat Paktı dış politikaya, Sümerbank ile Etibank ise ekonomiye ilişkin olduğundan savı desteklemez.

Doğru cevap: A — Millî bağımsızlık

Parola, bağımsızlığın hiçbir koşulda pazarlık konusu yapılmayacağını vurguladığından millî bağımsızlık ilkesinin ifadesidir. Millî egemenlik yönetme yetkisinin kaynağıyla ilgili olduğundan bağımsızlık vurgusunu tek başına karşılamaz.

Doğru cevap: E — Yurt içinde ve dünyada barışın korunmasını

Söz, hem iç huzurun hem de uluslararası barışın korunmasını temel amaç sayan bir anlayışı ortaya koyar. Sınırların genişletilmesi bu anlayışın açıkça reddettiği bir hedeftir; ekonomide devlet öncülüğü ise devletçilik ilkesinin konusudur.

Doğru cevap: D — Anayasada

Altı temel ilke 1937'de anayasa metnine girmiş, devletin nitelikleri arasında sayılmıştır. İzmir İktisat Kongresi 1923'te toplanmış bir ekonomi kongresi, Lozan ise uluslararası bir antlaşma olduğundan ilkelerin anayasallaşmasıyla ilgili değildir.

Doğru cevap: B — Bütünleyici ilkeler

Millî egemenlik, millî birlik ve beraberlik, yurtta sulh cihanda sulh gibi ilkeler altı temel ilkeyi tamamladığı için bütünleyici ilkeler olarak adlandırılır. Temel ilkeler cumhuriyetçilik, milliyetçilik, halkçılık, devletçilik, laiklik ve inkılapçılıktan oluştuğundan A seçeneği bu tanımı karşılamaz.

Doğru cevap: D — Millî egemenlik

Söz, yönetme yetkisinin kaynağını millet olarak gösterdiğinden millî egemenlik ilkesinin en açık ifadesidir. Yurtta sulh cihanda sulh barış politikasıyla, çağdaşlaşma ise toplumun çağın gereklerine uydurulmasıyla ilgili olduğundan sözün içeriğini karşılamaz.

Doğru cevap: A — Millî egemenlik

TBMM'nin açılması, yetkinin padişahtan alınıp milletin temsilcilerine verilmesi anlamına geldiğinden millî egemenliğin ilk somut adımıdır. Çağdaşlaşma ve akılcılık toplumsal ve bilimsel alanla ilgili ilkeler olduğundan bu siyasi dönüşümü açıklamaz.

Doğru cevap: C — Millî birlik ve beraberlik

Dağınık direniş örgütlerinin tek merkezde toplanması, toplumun ortak hedef etrafında kenetlenmesini sağladığı için millî birlik ve beraberlik ilkesinin uygulanmasıdır. Millî bağımsızlık dış güçlerin egemenliğine son verilmesiyle ilgili olduğundan bu örgütsel birleşmenin doğrudan gerekçesi sayılamaz.

Doğru cevap: E — Çağdaşlaşma

Bu uygulamalar, çağın bilgi ve yöntemlerini ülkeye kazandırmayı amaçladığından çağdaşlaşma ilkesiyle açıklanır. Millî egemenlik yönetim yetkisiyle, yurtta sulh ise dış ilişkilerdeki barış tutumuyla ilgili olduğundan bu eğitim politikasının gerekçesini oluşturmaz.

Doğru cevap: B — Millî bağımsızlığın millî egemenliğin güvencesi olduğunu

Dış baskı altındaki bir devlette milletin iradesi serbestçe yansıyamayacağından bağımsızlık, millî egemenliğin ön koşulu ve güvencesidir. Yurtta sulh ilkesi kaynakların kalkınmaya ayrılmasını sağladığı için çağdaşlaşmayı engellemez; bu nedenle D seçeneği geçersizdir.

Doğru cevap: D — Akılcılık ve bilimsellik

Akılcılık ve bilimsellik, sorunların çözümünde aklı ve bilimi tek rehber sayan ilkedir. Millî egemenlik yönetimin kaynağıyla, millî birlik ise toplumsal bütünlükle ilgili olduğundan verilen tanımı karşılamaz.

Doğru cevap: C — İnsan ve insanlık sevgisi

Söz, insan hayatını ve insanlığın huzurunu her türlü ideolojik hedefin üstünde tuttuğundan insan ve insanlık sevgisi ilkesini yansıtır. Millî bağımsızlık dış egemenliğe karşı çıkışla ilgili olduğundan bu evrensel insancıl vurguyu karşılamaz.

Doğru cevap: E — Millî birlik ve beraberliğin güçlendirilmesi

Farklı program ve zihniyetlerle öğrenci yetiştiren kurumların birleştirilmesi, toplumda ortak bir düşünce ve değer birliği oluşturarak millî birlik ve beraberliği güçlendirmiştir. Millî bağımsızlık askerî ve siyasi kurtuluşla ilgili olduğundan eğitimde birlik sağlanmasının doğrudan sonucu sayılamaz.

Doğru cevap: A — Yurtta sulh, cihanda sulh

Sorunların barışçı yollarla çözülmesi, yurtta sulh cihanda sulh ilkesinin dış politikaya yansımasıdır. Devletçilik ekonomide devletin rolünü belirleyen bir temel ilkedir ve dış politikadaki tutumu açıklamaz.

Doğru cevap: C — Halkçılık

Halkçılık, altı temel ilkeden biridir; bütünleyici ilkeler ise temel ilkeleri açıklayıp destekleyen ilkelerdir. Millî bağımsızlık ve akılcılık gibi ilkeler temel ilkelerin dayanaklarını oluşturduğu için bütünleyici ilkeler kapsamındadır.