KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Osmanlı Gerileme Dönemi — Test 10

KPSS Tarih dersinin Osmanlı Gerileme Dönemi konusundan 4 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 139 soru kitap sırasına göre 10 teste bölünmüştür; bu sayfa 10. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

Bu testteki sorular şu kavramları ölçüyor: Belgrad Antlaşmaları (1739), Gerileme Dönemi'nin sınırları (1699–1792), Pasarofça Antlaşması (1718), İbrahim Müteferrika ve ilk Türk matbaası (1727), I. Mahmud dönemi ve Humbaracı Ahmet Paşa, Aynalıkavak Tenkihnamesi (1779) ve Kırım'ın ilhakı (1783), 1787–1792 Savaşları: Ziştovi (1791) ve Yaş (1792), XVIII. yüzyıl ıslahatlarının genel özellikleri. Bu kavramların kartları konu anlatımında; her kartın altında bu ve benzeri sorular, karıştırılan noktalar ve sınav ipuçları var.

0 kolay2 orta2 zor

▶ Bu testi interaktif çöz📘 Konu anlatımıTüm testler

  1. Soru 1

    Orta

    1787'de başlayan savaşta Osmanlı Devleti hem Rusya hem de Avusturya ile karşı karşıya kalmış, savaş iki ayrı antlaşmayla sona ermiştir. Bu antlaşmalarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Ziştovi Antlaşması Rusya ile, Yaş Antlaşması Avusturya ile imzalanmıştır.
    • B)İki antlaşma da aynı yıl içinde ve aynı arabulucunun girişimiyle imzalanmıştır.
    • C)Avusturya ile 1791'de Ziştovi, Rusya ile 1792'de Yaş Antlaşması imzalanmıştır.
    • D)Yaş Antlaşması ile Kırım Osmanlı Devleti'ne geri verilmiştir.
    • E)Ziştovi Antlaşması ile Belgrad Avusturya'ya bırakılmıştır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Avusturya ile 1791'de Ziştovi, Rusya ile 1792'de Yaş Antlaşması imzalanmıştır.

    1787-1792 savaşında Avusturya cephesi 1791 Ziştovi, Rusya cephesi 1792 Yaş Antlaşması ile kapanmıştır; yani taraflar ve yıllar bu şekilde eşleşir. A seçeneği tarafları ters vermektedir. Antlaşmalar farklı yıllarda imzalandığı için B de yanlıştır. Yaş Antlaşması Kırım'ı geri getirmemiş, tam tersine Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunu Osmanlı Devleti'ne kabul ettirmiştir (D). Ziştovi'de ise savaş öncesi sınırlara dönülmüş, Belgrad Avusturya'ya bırakılmamıştır (E). Cevap C.

  2. Soru 2

    Orta

    XVIII. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde yapılan ıslahatların ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Padişahın yetkilerini bir anayasa ile sınırlamayı amaçlamaları
    • B)Avrupa'dan gelen uzmanların yardımıyla askerî alanda yürütülmeleri
    • C)Halkın seçtiği temsilcilerden oluşan bir meclisin kararıyla başlatılmaları
    • D)Medreselerin kapatılarak eğitimde birliğin sağlanması
    • E)Gayrimüslimlere devlet memurluğu yolunun açılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Avrupa'dan gelen uzmanların yardımıyla askerî alanda yürütülmeleri

    XVIII. yüzyıl ıslahatları, savaş alanındaki yenilgilerin etkisiyle öncelikle ordu ve askerî eğitim üzerinde yoğunlaşmış; Humbaracı Ahmet Paşa gibi Avrupa'dan gelen uzmanlardan yararlanılmıştır. Anayasal sınırlama ilk kez 1876 Kanun-i Esasi ile gündeme gelmiştir (A). Halk temsilcilerinden oluşan bir meclis bu yüzyılda yoktur; ıslahatlar padişah ve sadrazamın kişisel girişimidir (C). Medreseler kapatılmamış, yeni okullar onların yanına açılmıştır (D). Gayrimüslimlere memurluk yolunu açan düzenleme ise 1856 Islahat Fermanı'dır (E). Cevap B.

  3. Soru 3

    Zor

    1727'de İbrahim Müteferrika'nın kurduğu matbaada sözlük, tarih, coğrafya ve dil bilgisi kitapları basılmış; dinî içerikli eserlerin basımına ise izin verilmemiştir. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

    • A)Matbaanın devletin izni ve denetimi dışında faaliyet gösterdiğinin
    • B)Osmanlı toplumunda okuryazarlığın yaygınlaştığının
    • C)Hat ve tezhip sanatlarının tamamen terk edildiğinin
    • D)Basılan kitapların yalnız Avrupa'ya satıldığının
    • E)Yeniliklerin geleneksel yapıyla uzlaşılarak yürütüldüğünün
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Yeniliklerin geleneksel yapıyla uzlaşılarak yürütüldüğünün

    Matbaaya izin verilirken dinî kitapların basımının dışarıda bırakılması, hattatların ve geleneksel çevrelerin tepkisini yumuşatmak amacı taşır; yani yenilik, mevcut düzenle çatışmayı en aza indirecek biçimde sınırlandırılmıştır. Matbaa padişah fermanı ve şeyhülislam fetvasıyla açıldığı için denetim dışı değildir (A). Metinde okuryazarlık oranına ilişkin bir veri yoktur (B). Dinî eserler el yazmasıyla çoğaltılmaya devam ettiğinden hat sanatı terk edilmemiştir (C). Kitapların yalnız Avrupa'ya satıldığına dair bir bilgi de verilmemiştir (D). Cevap E.

  4. Soru 4

    Zor

    1718 Pasarofça Antlaşması hakkında aşağıdaki yargılar verilmiştir: I. Avusturya'ya Belgrad ve Banat yöresi bırakılmıştır. II. Venedik'ten Mora Yarımadası alınmıştır. III. Avusturya'nın Osmanlı Devleti'ne ödediği yıllık vergi kaldırılmıştır. Bu yargılardan hangileri doğrudur?

    • A)I ve II
    • B)Yalnız I
    • C)Yalnız III
    • D)I ve III
    • E)I, II ve III
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — I ve II

    Pasarofça'da İngiltere ve Hollanda'nın arabuluculuğuyla Avusturya'ya Belgrad ile Banat yöresi bırakılmış, buna karşılık 1715'te Venedik'ten alınan Mora Yarımadası Osmanlı Devleti'nde kalmıştır; bu yüzden I ve II doğrudur. Avusturya'nın ödediği yıllık verginin kaldırılması ise 1606 Zitvatorok Antlaşması'nın hükmüdür; Pasarofça ile ilgisi yoktur, dolayısıyla III'ü içeren seçenekler elenir (C, D, E). Yalnız I diyen seçenek ise doğru olan II'yi dışarıda bıraktığı için eksiktir (B). Cevap A.

Sponsorlu