KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

20. YY. Başlarında Osmanlı — Test 10

KPSS Tarih dersinin 20. YY. Başlarında Osmanlı konusundan 6 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 141 soru kitap sırasına göre 10 teste bölünmüştür; bu sayfa 10. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

Bu testteki sorular şu kavramları ölçüyor: İstanbul (1913), Atina (1913) ve İstanbul (1914) antlaşmaları, Suriye-Filistin, Hicaz-Yemen ve yardım cepheleri, II. Meşrutiyet'in ilanı (23 Temmuz 1908) ve 1908 kayıpları, Fikir akımları: Osmanlıcılık, İslamcılık, Türkçülük, Batıcılık, Gizli antlaşmalar (1915–1917), Trablusgarp Savaşı (1911–1912), I. Balkan Savaşı (Ekim 1912 – Mayıs 1913), Londra Antlaşması (30 Mayıs 1913). Bu kavramların kartları konu anlatımında; her kartın altında bu ve benzeri sorular, karıştırılan noktalar ve sınav ipuçları var.

0 kolay2 orta4 zor

  1. Soru 1

    Zor

    I. Dünya Savaşı yıllarında İtilaf Devletleri arasında yapılan gizli antlaşmalardan hangisiyle Rusya'ya İstanbul ve Boğazlar bölgesi vaat edilmiştir?

    • A)Boğazlar (İstanbul) Antlaşması
    • B)Sykes-Picot Antlaşması
    • C)Londra Antlaşması
    • D)Saint-Jean de Maurienne Antlaşması
    • E)Mac Mahon yazışmaları
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Boğazlar (İstanbul) Antlaşması

    1915'te imzalanan ve Boğazlar ya da İstanbul Antlaşması olarak anılan gizli antlaşmayla İngiltere ve Fransa, savaş kazanıldığında İstanbul ile Boğazlar bölgesinin Rusya'ya verilmesini kabul etmiştir. Sykes-Picot, İngiltere ile Fransa arasında Osmanlı Devleti'nin Arap topraklarının paylaşımını düzenler (B). 1915 Londra Antlaşması İtalya'yı İtilaf safına çekmek için yapılmıştır, 1917 Saint-Jean de Maurienne ise İtalya'ya Anadolu'dan pay öngörmüştür (C, D). Mac Mahon yazışmaları İngiltere ile Mekke Emiri Şerif Hüseyin arasındadır (E). Cevap A.

  2. Soru 2

    Zor

    I. Dünya Savaşı'ndan sonra Bulgaristan ile imzalanan antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Triyanon Antlaşması
    • B)Sen Jermen Antlaşması
    • C)Nöyyi Antlaşması
    • D)Sevr Antlaşması
    • E)Versay Antlaşması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Nöyyi Antlaşması

    Paris Barış Konferansı'nda hazırlanan antlaşmalardan Nöyyi, yenilen İttifak Devletleri'nden Bulgaristan ile 1919'da imzalanmıştır. Triyanon Macaristan, Sen Jermen Avusturya, Versay ise Almanya ile imzalanan antlaşmalardır (A, B, E). Sevr Antlaşması 1920'de Osmanlı Devleti'ne kabul ettirilmek istenen metindir (D). Cevap C.

  3. Soru 3

    Orta

    Osmanlı Devleti 1914'te, savaşa girerken kapitülasyonları tek taraflı olarak kaldırdığını açıklamıştır. Bu kararla ulaşılmak istenen amaç aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gayrimüslim tebaanın askerlikten muaf tutulması
    • B)Ekonomik bağımsızlığın önündeki engellerin kaldırılması
    • C)Yabancı devletlerle ticaretin tümüyle yasaklanması
    • D)Dış borçların alacaklı devletlerce silinmesinin sağlanması
    • E)Boğazların uluslararası bir komisyona bırakılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Ekonomik bağımsızlığın önündeki engellerin kaldırılması

    Kapitülasyonlar yabancılara gümrük, vergi ve yargı bağışıklıkları tanıyarak devletin ekonomik egemenliğini sınırlıyordu; savaş ortamından yararlanılarak bunların kaldırılması ekonomik bağımsızlık amacı taşır. Askerlik muafiyeti kapitülasyonların konusu değildir (A). Amaç ticareti yasaklamak değil, ticareti eşit koşullara bağlamaktır (C). Borçların silinmesi gündeme gelmemiş, Duyun-u Umumiye ödemeleri sürmüştür (D). Boğazların uluslararası komisyona bırakılması ise savaş sonunda Osmanlı Devleti'ne dayatılan bir düzenlemedir (E). Cevap B.

  4. Soru 4

    Zor

    Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı'nda kendi sınırları dışındaki Galiçya, Romanya ve Makedonya cephelerine de asker göndermiştir. Bu durumdan çıkarılabilecek en uygun yargı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Osmanlı Devleti bu bölgelerde toprak kazanmıştır.
    • B)Bu cephelerde savaş İtilaf Devletleri lehine bitmiştir.
    • C)Osmanlı ordusu savaşı tek cephede yürütmüştür.
    • D)Osmanlı insan gücü müttefikler için de kullanılmıştır.
    • E)Osmanlı Devleti bu cephelerde tek başına savaşmıştır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Osmanlı insan gücü müttefikler için de kullanılmıştır.

    Galiçya, Romanya ve Makedonya, Osmanlı Devleti'nin kendi toprak çıkarı bulunmayan, Almanya ile Avusturya-Macaristan'a destek için asker gönderdiği yardım cepheleridir; bu da sınırlı insan gücünün müttefiklerin ihtiyaçları doğrultusunda geniş bir alana yayıldığını gösterir. Bu cephelerde Osmanlı Devleti toprak kazanmamıştır (A). Cephelerin sonucuna ilişkin bir bilgi verilmemiştir (B). Aynı anda birçok cephede savaşıldığı için tek cephe yargısı metne aykırıdır (C). Bu cephelerde müttefiklerle birlikte savaşıldığı için tek başına savaşma da söylenemez (E). Cevap D.

  5. Soru 5

    Zor

    I. Dünya Savaşı sırasında Mekke Emiri Şerif Hüseyin'in İngilizlerle iş birliği yaparak Osmanlı Devleti'ne karşı ayaklanması, aşağıdaki düşünce akımlarından hangisinin dayanaksız kaldığını göstermiştir?

    • A)Türkçülük
    • B)Batıcılık
    • C)Turancılık
    • D)Osmanlıcılık
    • E)İslamcılık
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — İslamcılık

    İslamcılık (ümmetçilik), bütün Müslümanların halife çevresinde birleşeceği varsayımına dayanıyordu; halifenin savaş çağrısına karşın Arap yarımadasında İngiltere ile iş birliğine gidilmesi bu varsayımı geçersiz kılmıştır. Türkçülük ve Turancılık, Müslüman Araplarla birliği değil Türklerin birliğini esas aldığı için bu olayla çürütülmüş sayılamaz (A, C). Batıcılık kurumsal yenileşmeyle ilgili bir akımdır (B). Osmanlıcılık ise etkisini Balkan Savaşları'nda gayrimüslim toplulukların ayrılmasıyla yitirmişti (D). Cevap E.

  6. Soru 6

    Orta

    I. Dünya Savaşı'nın başlamasına yol açan en yakın olay aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Avusturya veliahtının Saraybosna'da öldürülmesi
    • B)Almanya'nın siyasi birliğini tamamlaması
    • C)İtalya'nın Trablusgarp'a asker çıkarması
    • D)Bulgaristan'ın bağımsızlığını ilan etmesi
    • E)Rusya'nın Balkanlarda Panslavizm siyaseti izlemesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Avusturya veliahtının Saraybosna'da öldürülmesi

    28 Haziran 1914'te Avusturya-Macaristan veliahtının Saraybosna'da bir Sırp milliyetçisi tarafından öldürülmesi, Avusturya'nın Sırbistan'a savaş ilan etmesine ve ittifak zincirinin işlemesiyle savaşın genelleşmesine yol açmıştır. Almanya'nın siyasi birliğini tamamlaması ve Rusya'nın Panslavizm siyaseti savaşın uzak nedenleri arasındadır, doğrudan tetikleyici değildir (B, E). Trablusgarp'a asker çıkarılması Osmanlı-İtalyan savaşının başlangıcıdır (C). Bulgaristan'ın bağımsızlık ilanı 1908'de gerçekleşmiştir (D). Cevap A.

Sponsorlu