KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Sözcük Öbekleri — Test 8

KPSS Türkçe dersinin Sözcük Öbekleri konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 8. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

0 kolay10 orta5 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Zor

    Sınava eli boş gitmişti. Cana yakın tavırlarıyla herkesin sevgisini kazanan bu genç, o gün gözden ırak bir sırada, başı önde oturuyordu. İçinden geçenleri kimseye anlatmadı. Bu parçada geçen I. eli boş II. cana yakın III. herkesin sevgisi IV. gözden ırak V. başı önde sözcük öbeklerinden hangisi yaklaşma öbeğidir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    II'deki "cana yakın" öbeğinde ad, yönelme (-a) eki almıştır; yönelme ekli bir adla kurulan kısaltma öbeklerine yaklaşma öbeği denir. IV'teki "gözden ırak" ise ayrılma (-den) eki taşıdığı için uzaklaşma öbeğidir; iki öbeği ayıran ölçüt addaki hâl ekidir. I'deki "eli boş" ve V'teki "başı önde" iyelik ekli bir ada yüklemede bulunduğu için isnat öbeği, III'teki "herkesin sevgisi" ise belirtili isim tamlamasıdır.

  2. Soru 2

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde koyu yazılmış sözcük öbeğinin cümledeki görevi ötekilerden farklıdır?

    • A)Bahçedeki kuru yapraklar rüzgârla savruldu.
    • B)Dedemin eski saati hâlâ çalışıyor.
    • C)Bu küçük kasaba beni çok etkiledi.
    • D)Yolun sonundaki evi geçen ay satmışlar.
    • E)Kar taneleri camda hemen eriyordu.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Yolun sonundaki evi geçen ay satmışlar.

    D'deki "yolun sonundaki evi" öbeği belirtme eki (-i) aldığı ve "neyi satmışlar?" sorusuna cevap verdiği için belirtili nesnedir. A, B, C ve E'deki öbekler ise yüklemin bildirdiği işi yapan ya da olan varlığı gösterdiğinden öznedir. Öbeklerin türleri birbirinden farklı olabilir; burada sorulan tür değil, cümledeki görevdir.

  3. Soru 3

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir belirtisiz isim tamlaması, sıfat tamlamasının içinde yer almaktadır?

    • A)Kırık bir pencere camı rüzgârda titriyordu.
    • B)Kapının kolu dün kırılmıştı.
    • C)İçeriye üç öğrenci girdi.
    • D)Duvarın rengi bana çok soluk geldi.
    • E)Karlı yolda yavaş yavaş yürüyorduk.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Kırık bir pencere camı rüzgârda titriyordu.

    A'da "pencere camı" belirtisiz isim tamlamasıdır; "kırık bir" sıfatları bu tamlamanın tamamını nitelediği için "kırık bir pencere camı" sıfat tamlamasının içinde bir isim tamlaması yer alır. B'deki "kapının kolu" ve D'deki "duvarın rengi" belirtili isim tamlamasıdır ve önlerinde onları niteleyen bir sıfat yoktur. C'deki "üç öğrenci" yalnızca sıfat tamlaması, E'deki "yavaş yavaş" ise ikilemedir; bu şıklarda iç içe geçmiş bir tamlama bulunmaz.

  4. Soru 4

    Zor

    Küçük kardeşim, doğum günü hediyesini sabırsızlıkla bekliyordu. Annem, rengârenk kurdelelerle süslediği paketi ona akşam yemeğinden sonra verdi. Çocuk sevinçten havalara uçtu. Bu parçada geçen I. küçük kardeşim II. doğum günü hediyesi III. rengârenk kurdeleler IV. akşam yemeği V. havalara uçmak sözcük öbeklerinden hangisi son cümlede yüklem görevindedir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — V

    V'teki "havalara uçmak", anlamca kaynaşmış bir birleşik fiildir ve son cümlede çekimlenerek yüklem görevini üstlenmiştir. I'deki "küçük kardeşim" sıfat tamlaması olup birinci cümlenin öznesidir. II'deki "doğum günü hediyesi" zincirleme isim tamlamasıdır ve belirtme eki alarak nesne olmuştur. III'teki "rengârenk kurdeleler" sıfat tamlaması, IV'teki "akşam yemeği" ise "sonra" edatıyla birlikte zarf tümleci kuran belirtisiz isim tamlamasıdır.

  5. Soru 5

    Zor

    Bahçe kapısının kolu paslanmış, boyası yer yer dökülmüştü. Sabaha karşı esen rüzgâr, avluda unutulmuş teneke levhaları usul usul sallıyordu. Bu parçada geçen I. bahçe kapısının kolu II. sabaha karşı III. usul usul sözcük öbeklerinin türleri sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

    • A)Zincirleme isim tamlaması – edat öbeği – ikileme
    • B)Belirtili isim tamlaması – edat öbeği – ikileme
    • C)Zincirleme isim tamlaması – bağlaç öbeği – ikileme
    • D)Belirtisiz isim tamlaması – edat öbeği – sıfat tamlaması
    • E)Zincirleme isim tamlaması – edat öbeği – sıfat tamlaması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Zincirleme isim tamlaması – edat öbeği – ikileme

    I'deki "bahçe kapısının kolu" üç addan kurulmuştur ve "bahçe kapısı" tamlaması ikinci bir tamlamanın tamlayanı olduğu için zincirleme isim tamlamasıdır; yapı iki adla sınırlı olmadığından yalnızca belirtili sayılamaz. II'deki "sabaha karşı" yönelme ekli bir adla "karşı" edatının birleşmesinden oluşan edat öbeğidir; burada bağlaç bulunmaz. III'teki "usul usul" ise aynı sözcüğün yinelenmesiyle kurulmuş bir ikilemedir, bir adı nitelemediği için sıfat tamlaması değildir.

  6. Soru 6

    Orta

    Kasabanın meydanında eski bir çeşme vardı. Yaz akşamları çocuklar orada toplanır, buz gibi suyu bidonlara doldururdu. Onlar için bu çeşme bir eğlenceydi. Bu parçada geçen I. kasabanın meydanı II. eski bir çeşme III. yaz akşamları IV. buz gibi V. onlar için sözcük öbeklerinden hangisi belirtisiz isim tamlamasıdır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — III

    III'teki "yaz akşamları"nda tamlayan olan "yaz" ilgi eki almamış, tamlanan ise iyelik eki almıştır; bu yüzden öbek belirtisiz isim tamlamasıdır. I'deki "kasabanın meydanı" hem ilgi hem iyelik eki taşıdığı için belirtilidir; ikisini ayıran ölçüt tamlayandaki ilgi ekidir. II'deki "eski bir çeşme" sıfat tamlaması, IV'teki "buz gibi" ve V'teki "onlar için" ise edat öbeğidir.

  7. Soru 7

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bağlaç öbeği bulunmaktadır?

    • A)Sabahtan beri seni arıyorum.
    • B)Haberi duyunca çocuk gibi sevindi.
    • C)Karlı yolda yavaş yavaş ilerliyorduk.
    • D)Çarşıdan ne kitap ne defter almış.
    • E)Bahçe kapısı yine açık kalmış.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Çarşıdan ne kitap ne defter almış.

    D'deki "ne kitap ne defter", "ne... ne" bağlacıyla kurulduğu için bağlaç öbeğidir ve cümlede nesne görevindedir. A'daki "sabahtan beri" ile B'deki "çocuk gibi" edat öbeğidir; "beri" ve "gibi" birer edat olduğundan bunlar bağlaç öbeği sayılmaz. C'deki "yavaş yavaş" ikileme, E'deki "bahçe kapısı" ise belirtisiz isim tamlamasıdır.

  8. Soru 8

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zarf-fiil öbeği vardır?

    • A)Kapıyı açar açmaz içeri daldı.
    • B)Ders çalışmak için odasına çekildi.
    • C)Bizi karşılayan çocuk çok neşeliydi.
    • D)Onun bakışları beni ürküttü.
    • E)Hafta sonu pikniğe gideceğiz.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Kapıyı açar açmaz içeri daldı.

    A'daki "kapıyı açar açmaz" öbeğinde -ar/-maz zarf-fiil kalıbı kullanılmıştır ve öbek "daldı" eylemini zaman yönünden tamamlayarak zarf tümleci olmuştur. B'deki "ders çalışmak" -mak ekli bir isim-fiil öbeğidir; "için" edatıyla birleşse de yapı zarf-fiil değildir. C'deki "bizi karşılayan çocuk" sıfat-fiil öbeği, D'deki "onun bakışları" belirtili isim tamlaması, E'deki "hafta sonu" ise belirtisiz isim tamlamasıdır.

  9. Soru 9

    Orta

    Kuru yapraklar sokağı kaplamıştı. Kapı önünde oturan kadın, örgüsünü bırakıp yavaşça ayağa kalktı. Sokak lambası titrek bir ışıkla yanıyordu. Bu parçada geçen I. kuru yapraklar II. kapı önünde oturan kadın III. sokak lambası IV. titrek bir ışık V. ayağa kalkmak sözcük öbeklerinden hangisi sıfat-fiil öbeğidir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    II'deki "kapı önünde oturan kadın" öbeğinde "otur-" fiiline gelen -an sıfat-fiil eki "kadın" adını nitelemektedir; bu nedenle öbek sıfat-fiil öbeğidir. I'deki "kuru yapraklar" ve IV'teki "titrek bir ışık" da sıfat tamlamasıdır ama sıfatları fiilimsi değil, doğrudan sıfat olan sözcüklerdir; ayırt edici ölçüt budur. III'teki "sokak lambası" belirtisiz isim tamlaması, V'teki "ayağa kalkmak" ise anlamca kaynaşmış birleşik fiildir.

  10. Soru 10

    Orta

    Aşağıdaki sözcük öbeklerinden hangisi takısız isim tamlamasıdır?

    • A)altın bilezik
    • B)küçük çocuk
    • C)beş elma
    • D)kapı kolu
    • E)bu ev
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — altın bilezik

    Takısız isim tamlamasında iki ad yan yana gelir ve tamlayan, tamlananın neyden yapıldığını bildirir; A'daki "altın bilezik" bileziğin yapıldığı maddeyi gösterdiği için takısız isim tamlamasıdır. D'deki "kapı kolu" da eksizdir ama tamlanan iyelik eki (-u) aldığından belirtisiz isim tamlamasıdır. B'deki "küçük", C'deki "beş" ve E'deki "bu" ise ad değil sıfat olduğu için bu öbekler sıfat tamlamasıdır.

  11. Soru 11

    Orta

    Okul bahçesinin duvarı geçen kış yıkılmıştı. Veliler bahar gelince, yardımsever komşuların da desteğiyle yeni bir duvar ördürdüler. Böylece oyun alanı yeniden güvenli hâle geldi. Bu parçada geçen I. okul bahçesinin duvarı II. yardımsever komşular III. yeni bir duvar IV. oyun alanı V. güvenli hâle gelmek sözcük öbeklerinden hangisi zincirleme isim tamlamasıdır?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — I

    I'deki "okul bahçesinin duvarı" en az üç addan kurulmuş, bir isim tamlamasının başka bir tamlamanın tamlayanı olduğu zincirleme isim tamlamasıdır; içinde "okul bahçesi" belirtisiz tamlaması yer alır. IV'teki "oyun alanı" yalnızca iki addan oluştuğu için belirtisiz isim tamlamasıdır ve zincirleme sayılamaz. II ve III'teki "yardımsever komşular" ile "yeni bir duvar" niteleme sıfatıyla kurulmuş sıfat tamlamalarıdır. V'teki "güvenli hâle gelmek" ise anlamca kaynaşmış bir birleşik fiildir.

  12. Soru 12

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik fiil yoktur?

    • A)Bu konuda bana çok yardım etti.
    • B)Elindekileri yere düşürüverdi.
    • C)Sorularımı büyük bir sabırla cevaplandırdı.
    • D)Bu işi tek başına yapabilir.
    • E)Hastalanınca günlerce yatağa düştü.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Sorularımı büyük bir sabırla cevaplandırdı.

    C'deki "cevaplandırdı" tek bir sözcüktür; "cevap" adından yapım ekleriyle türetilmiş bir fiil olduğu için birleşik fiil değil türemiş fiildir. A'daki "yardım etmek" yardımcı fiille, B'deki "düşürüvermek" tezlik, D'deki "yapabilmek" ise yeterlilik birleşik fiilidir. E'deki "yatağa düşmek" anlamca kaynaşmış (deyimleşmiş) bir birleşik fiildir.

  13. Soru 13

    Orta

    Peronda bekleyen yolcular, ağır bavullarını sürükleyerek vagonlara doğru ilerliyordu. Genç bir kadın, çantasının cebinde biletini arıyordu. Tren düdüğü uzun uzun öttü. Bu parçada geçen I. ağır bavullar II. vagonlara doğru III. çantasının cebi IV. tren düdüğü V. uzun uzun sözcük öbeklerinden hangisi edat öbeğidir?

    • A)I
    • B)II
    • C)III
    • D)IV
    • E)V
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II

    II'deki "vagonlara doğru", yönelme eki almış bir adla "doğru" edatının birleşmesinden oluşan edat öbeğidir ve yön bildirerek zarf tümleci görevi üstlenir. III'teki "çantasının cebi" belirtili, IV'teki "tren düdüğü" belirtisiz isim tamlamasıdır. I'deki "ağır bavullar" sıfat tamlaması, V'teki "uzun uzun" ise ikilemedir.

  14. Soru 14

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde koyu yazılmış sözcük öbeği özne görevindedir?

    • A)Sabah sabah nereye gidiyorsun?
    • B)Bu eski fotoğrafları albüme yerleştirdi.
    • C)Anahtarı kapının üstünde unutmuş.
    • D)Dedemin bahçesi yıllardır bakımsızdı.
    • E)Bize akşama kadar eşlik etti.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Dedemin bahçesi yıllardır bakımsızdı.

    D'deki "dedemin bahçesi" belirtili isim tamlamasıdır ve "bakımsız olan nedir?" sorusuna cevap verdiği için öznedir. A'daki "sabah sabah" ikilemesi ile E'deki "akşama kadar" edat öbeği zaman bildiren zarf tümleçleridir. B'deki "bu eski fotoğrafları" belirtme eki aldığından belirtili nesne, C'deki "kapının üstünde" ise bulunma eki alarak dolaylı tümleç olmuştur.

  15. Soru 15

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlem öbeği bulunmaktadır?

    • A)Sabaha kadar gözümüze uyku girmedi.
    • B)Kar taneleri usul usul yağıyordu.
    • C)Kapıdan giren adam kimdi?
    • D)Ey yüce dağlar, sizden başka dost kalmadı!
    • E)Sokakta ne gelen var ne giden.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Ey yüce dağlar, sizden başka dost kalmadı!

    D'deki "Ey yüce dağlar", seslenme edatı "ey" ile bir adın birleşmesinden oluşan ünlem öbeğidir; ayrıca içinde "yüce dağlar" sıfat tamlamasını barındırdığı için iç içe geçmiş bir yapıdır. A'daki "sabaha kadar" edat öbeği, E'deki "ne gelen ne giden" bağlaç öbeğidir. B'deki "kar taneleri" belirtisiz isim tamlaması, "usul usul" ikileme; C'deki "kapıdan giren adam" ise sıfat-fiil öbeğidir.

Sponsorlu