KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Temel Kavramlar — Test 8

KPSS Vatandaşlık dersinin Temel Kavramlar konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 8. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

4 kolay7 orta4 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Zor

    Sel felaketi sırasında kaybolan ve uzun süre kendisinden haber alınamayan bir kişi hakkında ilgililerin başvurusu üzerine mahkemece gaiplik kararı verilmiştir. Bu kararın hukuki sonucu nedir?

    • A)Kişilik, ölüm tehlikesinin gerçekleştiği veya son haberin alındığı anda sona ermiş sayılır
    • B)Kişilik sona ermez; yalnızca fiil ehliyeti kısıtlanır
    • C)Kişilik sona erer, ancak miras hiçbir biçimde paylaştırılamaz
    • D)Karar yalnızca nüfus kaydının silinmesini sağlar
    • E)Kişilik, mahkeme karar tarihinden itibaren yalnızca ileriye etkili olarak sona erer
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Kişilik, ölüm tehlikesinin gerçekleştiği veya son haberin alındığı anda sona ermiş sayılır

    Gaiplik kararı geriye etkilidir; kişilik, ölüm tehlikesinin gerçekleştiği veya son haberin alındığı andan itibaren sona ermiş sayılır. Kararın yalnızca ileriye etkili olduğu ya da yalnızca kayıt silmeye yaradığı yönündeki değerlendirmeler bu geriye etkili sonucu göz ardı eder.

  2. Soru 2

    Kolay

    Tüzel kişiler ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Hiçbir biçimde hak ve borç sahibi olma yeteneğine sahip değildirler
    • B)Yalnızca kamu kurumlarını ifade ederler
    • C)Ancak yabancı ülkelerde kurulabilirler
    • D)Yalnızca kişi topluluklarından oluşurlar
    • E)Kişi toplulukları ve mal toplulukları biçiminde ortaya çıkabilirler
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Kişi toplulukları ve mal toplulukları biçiminde ortaya çıkabilirler

    Tüzel kişiler, belli bir amacı gerçekleştirmek üzere birleşen kişi toplulukları ile belirli bir amaca özgülenmiş mal topluluklarından oluşur. Bunlar hak ve borç sahibi olabildikleri gibi hem kamu hem özel hukuk alanında kurulabilirler.

  3. Soru 3

    Orta

    Tüzel kişilerin hak ehliyetinin sınırı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Yalnızca taşınır mallar üzerinde hak sahibi olabilmeleri
    • B)Yalnızca kuruldukları il sınırları içinde hak sahibi olabilmeleri
    • C)Cins, yaş ve hısımlık gibi insana özgü haklara sahip olamamaları
    • D)Hiçbir dava açma haklarının bulunmaması
    • E)Yalnızca kamu tüzel kişilerinin hak sahibi olabilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Cins, yaş ve hısımlık gibi insana özgü haklara sahip olamamaları

    Tüzel kişiler, cins, yaş ve hısımlık gibi yalnızca insana özgü niteliklere bağlı olanlar dışında bütün haklara ve borçlara ehildir. Bu nedenle dava ehliyetlerinin bulunmadığı ya da hak ehliyetlerinin taşınırlarla sınırlı olduğu yönündeki ifadeler yanlıştır.

  4. Soru 4

    Orta

    Kuruluş işlemleri tamamlanan bir dernek, henüz yönetim ve denetim kurullarını oluşturmamıştır. Buna göre tüzel kişilerde fiil ehliyeti ne zaman kazanılır?

    • A)Üye sayısının yüzü aşmasıyla
    • B)Yalnızca mahkeme kararıyla
    • C)Kuruluş dilekçesinin verildiği anda
    • D)Kanunen zorunlu organların oluşturulmasıyla
    • E)İlk mali yılın tamamlanıp kesin hesabın onaylanmasıyla
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Kanunen zorunlu organların oluşturulmasıyla

    Tüzel kişiler, kanuna ve kuruluş belgelerine göre gerekli olan zorunlu organlara sahip olmakla fiil ehliyetini kazanır ve iradelerini organları aracılığıyla açıklar. Üye sayısı ya da mali yılın tamamlanması fiil ehliyetinin kazanılmasında ölçüt değildir.

  5. Soru 5

    Orta

    Bir iş insanı, malvarlığının bir bölümünü öğrencilere burs verilmesi amacına sürekli biçimde özgülemek istemektedir. Bu isteğe uygun düşen ve mal topluluğu niteliği taşıyan tüzel kişi türü hangisidir?

    • A)Dernek
    • B)Vakıf
    • C)Kooperatif
    • D)Anonim şirket
    • E)Sendika
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Vakıf

    Vakıf, gerçek veya tüzel kişilerin yeterli malı belirli ve sürekli bir amaca özgülemesiyle oluşan mal topluluğudur. Dernek, kooperatif, anonim şirket ve sendika ise kişi topluluğu esasına dayandığından bu tanıma uymaz.

  6. Soru 6

    Kolay

    Aşağıdakilerden hangisi bir kamu tüzel kişisi değildir?

    • A)İl özel idaresi
    • B)Köy
    • C)Devlet üniversitesi
    • D)Anonim şirket
    • E)Belediye
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Anonim şirket

    Belediye, il özel idaresi, köy ve devlet üniversiteleri kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulan kamu tüzel kişileridir. Anonim şirket ise özel hukuk hükümlerine göre kurulan bir özel hukuk tüzel kişisidir.

  7. Soru 7

    Orta

    Kişinin devlete karşı ileri sürebildiği ve devletin müdahale etmemesini gerektiren yaşama hakkı, konut dokunulmazlığı ve haberleşme özgürlüğü gibi haklar hangi grupta yer alır?

    • A)Yenilik doğuran haklar
    • B)Kişisel (koruyucu) haklar
    • C)Sosyal ve ekonomik haklar
    • D)Siyasi haklar
    • E)Nispi haklar
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Kişisel (koruyucu) haklar

    Devletin müdahalesini önlemeye yönelik, kişinin maddi ve manevi varlığını koruyan haklar kişisel yani koruyucu haklardır. Sosyal ve ekonomik haklar devletten olumlu bir edim isteme imkânı verir; siyasi haklar ise yönetime katılmayla ilgilidir.

  8. Soru 8

    Kolay

    Devletin zorunlu eğitimi ücretsiz sunması, genel sağlık sigortasını işletmesi ve sosyal güvenlik sistemini kurması yükümlülükleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi sosyal ve ekonomik haklar arasında yer alır?

    • A)Eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik hakkı
    • B)Konut dokunulmazlığı
    • C)Kamu hizmetlerine girme ve kamu görevi üstlenme hakkı
    • D)Seçme ve seçilme hakkı
    • E)Siyasi parti kurma hakkı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik hakkı

    Eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik hakları devletten olumlu edim istemeye imkân veren sosyal ve ekonomik haklardır. Seçme ve seçilme ile siyasi parti kurma siyasi haklar, konut dokunulmazlığı ise koruyucu haklar arasında yer alır.

  9. Soru 9

    Orta

    On sekiz yaşını dolduran bir vatandaşın seçimlerde oy kullanması ve aday olabilmesi, kamu hakları içinde hangi grubu örneklendirir?

    • A)Ekonomik haklar
    • B)Mutlak haklar
    • C)Kişisel haklar
    • D)Sosyal haklar
    • E)Siyasi haklar
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Siyasi haklar

    Seçme, seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakları, kişinin devlet yönetimine katılmasını sağlayan siyasi haklardır. Kişisel haklar devletin müdahalesini önlemeye, sosyal ve ekonomik haklar ise devletten edim istemeye yöneldiğinden bu örneği karşılamaz.

  10. Soru 10

    Orta

    Bir kişinin sahibi olduğu taşınmaz üzerindeki mülkiyet hakkını herkese karşı ileri sürebilmesine karşılık, kira sözleşmesinden doğan alacağını yalnızca kiracıya karşı ileri sürebilmesi hangi ayrımı gösterir?

    • A)Bağımlı hak ile bağımsız hak ayrımını
    • B)Aslen kazanma ile devren kazanma ayrımını
    • C)Mutlak hak ile nispi hak ayrımını
    • D)Kamu hakkı ile özel hak ayrımını
    • E)Devredilebilen hak ile devredilemeyen hak ayrımını
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Mutlak hak ile nispi hak ayrımını

    Herkese karşı ileri sürülebilen haklar mutlak, yalnızca belirli kişilere karşı ileri sürülebilenler ise nispi haklardır; mülkiyet ile alacak hakkı bu ayrımın tipik örnekleridir. Devredilebilirlik ve kazanma biçimi farklı ölçütlere dayandığından bu olayda belirleyici değildir.

  11. Soru 11

    Zor

    Aşağıdakilerden hangisi devredilemeyen haklara örnek gösterilebilir?

    • A)Bir şirketteki pay sahipliği hakkı
    • B)Kira sözleşmesinden doğan alacak hakkı
    • C)Bir taşınmaz üzerinde tapuya tescil edilmiş mülkiyet hakkı
    • D)Satış sözleşmesinden doğan alacak hakkı
    • E)Nişanlanma ve evlenme gibi kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Nişanlanma ve evlenme gibi kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar

    Nişanlanma, evlenme ve velayet gibi kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar kural olarak devredilemez ve mirasla geçmez. Mülkiyet, alacak ve pay sahipliği ise malvarlığı hakkı niteliğinde olduğundan devre ve mirasa konu olabilir.

  12. Soru 12

    Orta

    Sahipsiz bir taşınırı sahiplenme iradesiyle zilyetliğine geçiren kişi ile bir otomobili sahibinden satın alan kişinin hak kazanma biçimleri arasındaki fark nedir?

    • A)İkisi arasında hukuken bir fark bulunmaz
    • B)İlki devren, ikincisi aslen kazanmadır
    • C)İlki aslen, ikincisi devren kazanmadır
    • D)Her ikisi de aslen kazanmadır
    • E)Her ikisi de devren kazanmadır
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — İlki aslen, ikincisi devren kazanmadır

    Sahipsiz bir malın sahiplenilmesi, önceki bir hak sahibine dayanmadığı için aslen kazanmadır; satın alma ise hakkın önceki sahibinden geçmesiyle gerçekleştiğinden devren kazanmadır. Bu nedenle her iki işlemin aynı nitelikte olduğu ya da aralarında fark bulunmadığı söylenemez.

  13. Soru 13

    Zor

    Bir taşınırı, satıcının gerçek malik olmadığını bilmeyen ve durumun gereklerine göre gösterilmesi gereken özeni gösterdiği hâlde bilebilecek durumda da olmayan alıcının korunmasını sağlayan kurum aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Temsil yetkisi
    • B)İyi niyet
    • C)Dürüstlük kuralı
    • D)Hakkın kötüye kullanılması
    • E)Zamanaşımı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — İyi niyet

    Bir hakkın kazanılmasında gerekli unsurun eksikliğini bilmeme ya da bilebilecek durumda olmama sübjektif iyi niyettir ve kanunun sonuç bağladığı hâllerde kazanmayı korur. Dürüstlük kuralı hakların kullanılması ve borçların ifasındaki objektif davranış ölçüsünü ifade ettiğinden burada işlevi farklıdır.

  14. Soru 14

    Kolay

    Dürüstlük kuralı aşağıdakilerden hangisini ifade eder?

    • A)Hakların kullanılmasında ve borçların ifasında dürüst davranma yükümünü
    • B)Kişinin bir hakkı kazanırken eksikliği bilmemesi
    • C)Hakkın belirli sürede kullanılmaması hâlinde düşmesi
    • D)Kişinin işlemlerini temsilci aracılığıyla yapması
    • E)Devletin ihtiyaç sahibi kişilere sosyal yardım sağlaması yükümünü
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Hakların kullanılmasında ve borçların ifasında dürüst davranma yükümünü

    Dürüstlük kuralı, herkesin haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüst davranmasını gerektiren objektif bir ölçüttür. Eksikliği bilmeme sübjektif iyi niyete, sürenin geçmesiyle hakkın düşmesi ise zamanaşımı ve hak düşürücü süreye ilişkindir.

  15. Soru 15

    Zor

    Komşusuna zarar vermekten başka hiçbir yararı bulunmadığı hâlde, yalnızca onun güneş ışığını kesmek amacıyla arsasına yüksek bir duvar ören malikin davranışı için en doğru nitelendirme hangisidir?

    • A)Kişiliğin sona ermesine yol açar
    • B)Yalnızca ahlaki bir sorun oluşturur, hukuki sonucu yoktur
    • C)Mülkiyet hakkının sınırsız biçimde kullanılmasıdır ve korunur
    • D)Hakkın açıkça kötüye kullanılmasıdır ve hukuk düzenince korunmaz
    • E)Hak ehliyetinin bulunmadığını gösterir
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Hakkın açıkça kötüye kullanılmasıdır ve hukuk düzenince korunmaz

    Bir hakkın yalnızca başkasına zarar vermek amacıyla ve hiçbir meşru yarar bulunmaksızın kullanılması hakkın açıkça kötüye kullanılmasıdır ve hukuk düzeni bunu korumaz. Mülkiyet hakkı mutlak nitelikte olsa da sınırsız değildir; ayrıca bu durum yalnızca ahlaki değil hukuki sonuçlar da doğurur.

Sponsorlu