KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

İdare Hukuku — Test 4

KPSS Vatandaşlık dersinin İdare Hukuku konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 121 soru kitap sırasına göre 9 teste bölünmüştür; bu sayfa 4. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

4 kolay6 orta5 zor

  1. Soru 1

    Zor

    İl genel meclisi ile il encümeninin başkanlıkları bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Her iki organa da vali başkanlık eder
    • B)Her iki organa da meclisin seçtiği başkan başkanlık eder
    • C)İl genel meclisine vali, il encümenine genel sekreter başkanlık eder
    • D)İl genel meclisine seçilen meclis başkanı, il encümenine vali başkanlık eder
    • E)İl genel meclisine kaymakam, il encümenine ise vali yardımcısı başkanlık eder
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — İl genel meclisine seçilen meclis başkanı, il encümenine vali başkanlık eder

    5302 sayılı Kanun'a göre il genel meclisi kendi üyeleri arasından bir başkan seçer ve meclise bu başkan başkanlık eder; il encümenine ise 25. madde uyarınca vali başkanlık eder. 2005 öncesindeki düzenlemede meclise valinin başkanlık etmesi nedeniyle bu nokta sık karıştırılır; genel sekreter ve kaymakam ise bu organlara başkanlık edemez.

  2. Soru 2

    Orta

    6360 sayılı Kanun'la getirilen düzen bakımından aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

    • A)Büyükşehir belediyesi sayısı otuza çıkarılmıştır
    • B)Büyükşehir olan illerde il özel idareleri kaldırılmıştır
    • C)Büyükşehirlerde köyler ve belde belediyeleri mahalleye dönüştürülmüştür
    • D)Büyükşehir belediyesinin sınırı il mülki sınırı olarak belirlenmiştir
    • E)Büyükşehir olan illerde köy tüzel kişilikleri aynen korunmuştur
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Büyükşehir olan illerde köy tüzel kişilikleri aynen korunmuştur

    6360 sayılı Kanun büyükşehir olan illerde köylerin ve belde belediyelerinin tüzel kişiliğini kaldırarak bunları mahalleye dönüştürmüştür; dolayısıyla köy tüzel kişiliklerinin korunduğu ifadesi yanlıştır. Aynı Kanun'la büyükşehir sayısı otuza çıkarılmış, bu illerde il özel idareleri kaldırılmış ve büyükşehir belediyesinin sınırı il mülki sınırına genişletilmiştir.

  3. Soru 3

    Orta

    5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre bir il belediyesinin büyükşehir belediyesine dönüştürülebilmesi için aranan asgari nüfus kaçtır?

    • A)250.000
    • B)500.000
    • C)750.000
    • D)1.000.000
    • E)1.500.000
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — 750.000

    5216 sayılı Kanun'un 6360 sayılı Kanun'la değişik 4. maddesine göre, toplam nüfusu 750.000'den fazla olan illerin il belediyeleri kanunla büyükşehir belediyesine dönüştürülebilir; yürürlükteki metinde tek ölçüt il toplam nüfusudur. (Maddenin 2012 öncesi metninde yer alan fiziki yerleşim ve ekonomik gelişmişlik ölçütleri 6360 sayılı Kanun'la kaldırılmıştır.) 5.000 ve 2.000 gibi eşikler 5393 sayılı Belediye Kanunu'na aittir; 500.000 veya 1.000.000 rakamları ise mevzuatta bu amaçla kullanılmamaktadır.

  4. Soru 4

    Zor

    Büyükşehir belediye meclisinin oluşumuyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Üyelerinin tamamı il genelinde ayrı bir seçimle doğrudan belirlenir
    • B)İlçe belediye başkanları meclisin doğal üyesi olarak yer alır
    • C)Meclise il genel meclisi başkanı başkanlık etmek durumundadır
    • D)Üyelerinin tamamı ilçe belediye meclislerince kura ile belirlenir
    • E)Meclisin üyeleri arasında ilçe belediye meclisi üyeleri bulunamaz
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — İlçe belediye başkanları meclisin doğal üyesi olarak yer alır

    5216 sayılı Kanun'a göre büyükşehir belediye meclisi, ilçe belediye meclislerinin seçilmiş üyeleri arasından belirlenen beşte bir oranındaki üyelerden oluşur ve ilçe belediye başkanları meclisin doğal üyesidir; meclise büyükşehir belediye başkanı başkanlık eder. Bu nedenle ayrı bir doğrudan seçim, kura usulü veya ilçe meclis üyelerinin dışlanması yönündeki seçenekler Kanun'a aykırıdır.

  5. Soru 5

    Kolay

    442 sayılı Köy Kanunu'na göre köyün organları aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

    • A)Köy derneği, köy ihtiyar meclisi ve muhtar
    • B)Köy meclisi, köy encümeni ve muhtar
    • C)Köy derneği, köy encümeni ve azalar
    • D)Köy ihtiyar meclisi, köy imamı ve öğretmen
    • E)Köy derneği, muhtar ve bucak müdürü
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Köy derneği, köy ihtiyar meclisi ve muhtar

    442 sayılı Köy Kanunu'na göre köyün organları köy derneği, köy ihtiyar meclisi ve muhtardır. Köy derneği köydeki seçmenlerden oluşan genel kurul, ihtiyar meclisi karar organı, muhtar ise yürütme organıdır. Encümen belediye ve il özel idaresine özgü bir organdır; bucak müdürü ise merkezî idarenin taşra görevlisidir.

  6. Soru 6

    Orta

    442 sayılı Köy Kanunu'na göre köy yönetimiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

    • A)Köy kamu tüzel kişiliğine sahip bir mahallî idaredir
    • B)Köyün işleri mecburi ve isteğe bağlı işler olarak ayrılmıştır
    • C)Köy ihtiyar meclisi kararıyla salma toplanabilir
    • D)Muhtar aynı zamanda devletin köydeki görevlisi konumundadır
    • E)Köy bütçesi il genel meclisinin onayıyla yürürlüğe girer
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Köy bütçesi il genel meclisinin onayıyla yürürlüğe girer

    442 sayılı Köy Kanunu köy bütçesinin il genel meclisince onaylanmasını öngörmez; bütçe köy ihtiyar meclisince karara bağlanır ve mülki idare amirinin denetimine tabidir. Köyün tüzel kişiliği, mecburi ve isteğe bağlı işler ayrımı, salma alınması ve muhtarın çifte statüsü ise Kanun'un açık düzenlemeleri gereği doğrudur.

  7. Soru 7

    Kolay

    Mahalle muhtarlığıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahiptir
    • B)Anayasa'da sayılan mahallî idarelerden biridir
    • C)Ayrı bir kamu tüzel kişiliği bulunmayan bir birimdir
    • D)Organları arasında mahalle encümeni ve mahalle meclisi yer alır
    • E)Muhtarı belediye meclisi tarafından seçilir
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Ayrı bir kamu tüzel kişiliği bulunmayan bir birimdir

    Anayasa'nın 127. maddesi mahallî idareleri il özel idaresi, belediye ve köy olarak sayar; mahalle muhtarlığı bu sayımda yer almaz ve ayrı kamu tüzel kişiliği yoktur. 5393 sayılı Kanun'un 9. maddesi mahallenin muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetileceğini belirtir; mahalle encümeni diye bir organ yoktur ve muhtar seçmenlerce seçilir.

  8. Soru 8

    Orta

    5393 sayılı Belediye Kanunu'na göre bir mahallenin kurulması, kaldırılması veya sınırlarının değiştirilmesi hangi usulle gerçekleşir?

    • A)Belediye meclisi kararı ve kaymakamın görüşü üzerine valinin onayıyla
    • B)Yalnızca belediye encümeninin kararıyla
    • C)İçişleri Bakanlığının kararı ve Cumhurbaşkanının onayı alınmak suretiyle
    • D)Mahalle sakinlerinin oylamasıyla ve muhtarın onayıyla
    • E)İl genel meclisinin kararı ve valinin teklifiyle
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Belediye meclisi kararı ve kaymakamın görüşü üzerine valinin onayıyla

    5393 sayılı Kanun'un 9. maddesi, mahalle kurulması, kaldırılması, birleştirilmesi, bölünmesi ile ad ve sınırlarının belirlenmesinin belediye meclisi kararı ve kaymakamın görüşü üzerine valinin onayıyla olacağını düzenler. Encümenin tek başına böyle bir yetkisi yoktur; İçişleri Bakanlığı kararı ve Cumhurbaşkanı onayı ise bucak kurulmasına ilişkin usuldür.

  9. Soru 9

    Orta

    5393 sayılı Belediye Kanunu'na göre belediye meclisi olağan toplantılarını ne zaman yapar?

    • A)Her ayın ilk haftası önceden kararlaştırdığı günde
    • B)Yılda iki kez, ocak ve temmuz aylarında
    • C)Üç ayda bir, valinin çağrısı üzerine
    • D)Yalnızca belediye başkanının çağrısıyla ve yılda bir kez
    • E)Haftada bir gün, encümen toplantısıyla birlikte
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Her ayın ilk haftası önceden kararlaştırdığı günde

    5393 sayılı Kanun'un 20. maddesine göre belediye meclisi her ayın ilk haftası, önceden kararlaştırdığı günde toplanır ve her yıl bir aylık tatil kararı alabilir. Toplantının valinin çağrısına bağlanması mahallî idarelerin özerkliğiyle bağdaşmaz; meclisin yılda bir veya iki kez toplanması ise Kanun'un öngördüğü düzenli çalışma esasına aykırıdır.

  10. Soru 10

    Zor

    Aşağıdakilerden hangisi merkezî idarenin mahallî idareler üzerindeki idari vesayet yetkisine örnek oluşturmaz?

    • A)Belediye meclisinin İçişleri Bakanlığının bildirimiyle Danıştayca feshedilmesi
    • B)Mahallî idare birliği kurulmasının Cumhurbaşkanının iznine bağlanması
    • C)Belediye meclisi kararlarının mülki idare amirine gönderilme zorunluluğu
    • D)Belediye başkanının kendi belediyesindeki memuru görevden uzaklaştırması
    • E)Görevi sebebiyle soruşturma açılan belediye başkanının Bakanca uzaklaştırılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Belediye başkanının kendi belediyesindeki memuru görevden uzaklaştırması

    Belediye başkanının kendi personeli üzerindeki yetkisi aynı kamu tüzel kişiliği içinde işleyen hiyerarşi yetkisidir; idari vesayet ayrı kamu tüzel kişileri arasında söz konusu olur. Diğer seçenekler Anayasa'nın 127. maddesi ile 5393 sayılı Kanun'un 23, 30 ve 47. maddelerinde öngörülen tipik vesayet uygulamalarıdır.

  11. Soru 11

    Zor

    Mahallî idarelerin ortak özellikleri bakımından aşağıda verilen öncüllerden hangileri doğrudur? I. Kamu tüzel kişiliğine sahiptirler. II. Karar organları seçmenlerce seçilerek oluşturulur. III. Merkezî idarenin hiyerarşik denetimine tabidirler.

    • A)Yalnız I
    • B)Yalnız II
    • C)I ve II
    • D)II ve III
    • E)I, II ve III
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — I ve II

    Anayasa'nın 127. maddesi mahallî idareleri, kuruluş esasları kanunla belirtilen, karar organları seçmenlerce seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişileri olarak tanımlar; bu nedenle I ve II doğrudur. III yanlıştır: mahallî idareler ayrı kamu tüzel kişileri olduğundan merkezî idareyle aralarındaki denetim hiyerarşi değil, kanunda gösterilen sınırlar içinde idari vesayettir.

  12. Soru 12

    Orta

    Belediyelerin dış denetimiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Dış denetim İçişleri Bakanlığı müfettişlerince yapılır
    • B)Dış denetim Sayıştay tarafından yapılır
    • C)Dış denetim valilik teftiş kurulunca yerine getirilir
    • D)Belediyeler hiçbir dış denetime tabi tutulmaz
    • E)Dış denetim yetkisi belediye meclisine bırakılmıştır
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Dış denetim Sayıştay tarafından yapılır

    5393 sayılı Kanun'un 55. maddesi belediyelerde iç ve dış denetim yapılacağını, dış denetimin Sayıştay tarafından yerine getirileceğini belirtir; bu, Anayasa'nın 160. maddesindeki Sayıştay denetimiyle uyumludur. Meclisin faaliyet raporunu görüşmesi bir iç denetim aracıdır; valilik teftiş kurulu ise belediyelerin dış denetim mercii değildir.

  13. Soru 13

    Zor

    Bir ilçe belediyesinde belediye başkanlığı, başkanın istifası nedeniyle boşalmıştır. 5393 sayılı Kanun'a göre izlenecek yol aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Belediye kapatılarak ilçe köy statüsüne dönüştürülür
    • B)Kaymakam kalan süre boyunca belediye başkanı olarak görev yapar
    • C)İlk mahallî idare seçimlerine kadar belediye vali tarafından yönetilir
    • D)Belediye meclisi kendi üyeleri arasından yeni bir başkan seçer
    • E)İçişleri Bakanlığı merkezden bir belediye başkanı görevlendirir
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Belediye meclisi kendi üyeleri arasından yeni bir başkan seçer

    5393 sayılı Kanun'un 45. maddesi, belediye başkanlığının herhangi bir nedenle boşalması hâlinde kalan süreyi tamamlamak üzere belediye meclisinin kendi üyeleri arasından yeni bir başkan seçmesini öngörür. Belediyenin kaymakam ya da vali tarafından yönetilmesi veya merkezden başkan atanması, Anayasa'nın 127. maddesindeki seçilmiş organ ilkesine aykırı olacağından mümkün değildir.

  14. Soru 14

    Kolay

    Anayasa'nın 127. maddesine göre mahallî idarelere gelir kaynakları bakımından getirilen ölçüt aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Bu idarelere görevleriyle orantılı gelir kaynakları sağlanır
    • B)Bu idarelerin tek gelir kaynağı merkezî bütçe yardımıdır
    • C)Bu idareler hiçbir şekilde borçlanma yapamaz
    • D)Bu idarelerin gelirleri her yıl Cumhurbaşkanınca yeniden belirlenir
    • E)Bu idareler yalnızca bağış ve yardımla finanse edilir
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Bu idarelere görevleriyle orantılı gelir kaynakları sağlanır

    Anayasa'nın 127. maddesinin son fıkrası mahallî idarelere görevleri ile orantılı gelir kaynakları sağlanacağını açıkça öngörür; bu, mali özerkliğin anayasal güvencesidir. Gelirlerin tek kaynağının merkezî bütçe olması veya her yıl Cumhurbaşkanınca belirlenmesi bu güvenceyle bağdaşmaz; borçlanma da kanunda gösterilen usullerle mümkündür.

  15. Soru 15

    Kolay

    Aşağıdakilerden hangisi Anayasa'nın 127. maddesi anlamında bir mahallî idare organı değildir?

    • A)Belediye meclisi
    • B)İl genel meclisi
    • C)Köy ihtiyar meclisi
    • D)İl idare kurulu
    • E)Belediye başkanı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — İl idare kurulu

    İl idare kurulu, 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu uyarınca valinin başkanlığında toplanan ve merkezî idarenin taşra teşkilatına ait olan bir kuruldur; mahallî idare organı değildir. Belediye meclisi ile belediye başkanı 5393 sayılı Kanun'un, il genel meclisi 5302 sayılı Kanun'un, köy ihtiyar meclisi ise 442 sayılı Kanun'un öngördüğü mahallî idare organlarıdır.

Sponsorlu