KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Türkiye'de Sanayi, Ulaşım, Ticaret ve Turizm — Test 4

KPSS Coğrafya dersinin Türkiye'de Sanayi, Ulaşım, Ticaret ve Turizm konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 189 soru kitap sırasına göre 13 teste bölünmüştür; bu sayfa 4. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

3 kolay8 orta4 zor

  1. Soru 1

    Orta

    Boru hattı taşımacılığının sürekli akış esasına dayanması, aşağıdakilerden hangisine yol açar?

    • A)Taşınan ürünün türünün her yıl değiştirilebilmesine
    • B)Hattın kısa sürede sökülerek başka bir güzergâha taşınabilmesine
    • C)Taşımanın hava koşullarına tamamen bağımlı olmasına
    • D)Her tür yükün aynı hatla taşınabilmesine
    • E)İlk yatırım pahalı olsa da uzun vadede işletme giderinin azalmasına
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — İlk yatırım pahalı olsa da uzun vadede işletme giderinin azalmasına

    Boru hatlarında kurulum çok pahalıdır; ancak hat çalıştıktan sonra insan gücü ve araç gereksinimi az olduğundan işletme gideri düşer ve taşıma kesintisiz sürer. Hat sabit bir yatırım olduğu için sökülüp taşınamaz ve yalnızca akışkan maddeler için kullanılabilir.

  2. Soru 2

    Orta

    Balıkesir'in Marmara kıyısındaki Bandırma Limanı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Karadeniz kıyısında yer alan ve ülkenin en büyük konteyner limanıdır.
    • B)Marmara kıyısında yer alan ve maden ürünlerinin sevkinde önemli bir limandır.
    • C)Akdeniz kıyısında petrol boru hattının bittiği terminaldir.
    • D)Ege kıyısında yer alan ve turizme hizmet eden bir yat limanıdır.
    • E)Doğu Karadeniz'de yer alan ve İran transit ticaretine hizmet eden limandır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Marmara kıyısında yer alan ve maden ürünlerinin sevkinde önemli bir limandır.

    Bandırma, Marmara Denizi'nin güney kıyısında yer alır ve çevresindeki maden yataklarının ürünlerinin sevkinde önemli rol oynar. Karadeniz, Akdeniz ve Ege kıyılarına yerleştiren seçenekler limanın konumuyla çeliştiği için yanlıştır.

  3. Soru 3

    Kolay

    Ege Bölgesi'nin en büyük limanı olan ve bölgenin tarım ile sanayi ürünlerinin dışa açıldığı liman kenti aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sinop
    • B)Hopa
    • C)İzmir
    • D)Antalya
    • E)Zonguldak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — İzmir

    İzmir, Ege Bölgesi'nin ardalanı geniş, ulaşım bağlantıları güçlü en büyük limanıdır ve bölge ürünlerinin ihracat kapısıdır. Sinop, Hopa ve Zonguldak Karadeniz, Antalya ise Akdeniz kıyısında olduğundan Ege'nin limanı olamaz.

  4. Soru 4

    Orta

    Deniz yolu ulaşımında yükün alıcıya ulaşması için genellikle liman sonrası aktarma yapılması gerekmektedir. Bu durum deniz yolu için aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?

    • A)Diğer türlerle birlikte kullanılmasının zorunlu olduğunun
    • B)Taşıma maliyetinin en yüksek tür olduğunun
    • C)Yalnızca kısa mesafeli taşımalarda kullanılabildiğinin
    • D)Yer şekillerinden çok etkilendiğinin
    • E)Yolcu taşımacılığına hiç uygun olmadığının
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Diğer türlerle birlikte kullanılmasının zorunlu olduğunun

    Gemiler yalnızca limanlara yanaşabildiği için yük, limandan sonra kara ya da demir yoluyla alıcıya ulaştırılır; bu da türlerin birlikte kullanıldığı bir taşıma zinciri gerektirir. Deniz yolu maliyeti en düşük türdür ve uzun mesafelerde en çok tercih edilendir, bu yüzden diğer yorumlar geçersizdir.

  5. Soru 5

    Zor

    Bir ülkede aynı iki merkez arasında hem hızlı tren hem de uçak seferi bulunmaktadır. Mesafe arttıkça yolcuların hava yolunu tercih etme oranı yükselmektedir. Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Mesafe uzadıkça uçak bileti fiyatlarının belirgin biçimde ucuzlaması
    • B)Mesafe uzadıkça demir yolunun güvenliğinin azalması
    • C)Mesafe uzadıkça uçakların yakıt tüketiminin sıfırlanması
    • D)Uzun mesafede hava yolunun kazandırdığı zamanın bekleme sürelerini aşması
    • E)Mesafe uzadıkça demir yolu hatlarının kapanması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Uzun mesafede hava yolunun kazandırdığı zamanın bekleme sürelerini aşması

    Hava yolculuğunda havalimanına ulaşma ve bekleme süreleri sabit bir kayıp yaratır; mesafe uzadıkça uçuşun sağladığı zaman kazancı bu kaybı aşar ve hava yolu üstün duruma gelir. Uzun mesafede bilet fiyatları düşmez, demir yolu da güvenliğini yitirmez; bu nedenle diğer açıklamalar tutarsızdır.

  6. Soru 6

    Orta

    Aşağıdaki ulaşım türlerinden hangisi, ağır ve hacimli yüklerin okyanus aşırı taşınmasında en düşük maliyeti sağlar?

    • A)Hava yolu
    • B)Kara yolu
    • C)Deniz yolu
    • D)Demir yolu
    • E)Boru hattı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Deniz yolu

    Okyanus aşırı taşımada gemiler yüksek tonaj kapasitesi sayesinde ton başına en ucuz taşımayı gerçekleştirir. Boru hattı yalnızca akışkan maddeler için kullanılır, hava yolu ise birim maliyeti en yüksek türdür; bu nedenle onlar uygun değildir.

  7. Soru 7

    Zor

    Türk Boğazları'nda gemi trafiğinin artması, İstanbul ve Çanakkale çevresinde bazı sorunları da beraberinde getirmektedir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu sorunlar arasında gösterilemez?

    • A)Deniz kazası ve kirlilik riskinin artması
    • B)Yerel deniz trafiğinin aksaması
    • C)Tehlikeli madde taşıyan gemilerin oluşturduğu tehdidin büyümesi
    • D)Kıyıdaki yerleşmeler için güvenlik kaygısının artması
    • E)Boğazlar çevresindeki yıllık yağış miktarının azalması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Boğazlar çevresindeki yıllık yağış miktarının azalması

    Gemi trafiğinin artması kaza, kirlilik ve güvenlik riskleri ile yerel deniz ulaşımında aksamalara yol açar; ancak bir yörenin yağış miktarını belirleyen etken deniz trafiği değil, atmosfer koşullarıdır. Bu nedenle yağış azalması bu sorunlar arasında sayılamaz.

  8. Soru 8

    Kolay

    İstanbul'da yer alan ve uzun yıllar demir yolu ile deniz yolunu birleştiren aktarma noktası olarak hizmet vermiş liman aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Mersin Limanı
    • B)Haydarpaşa Limanı
    • C)Samsun Limanı
    • D)İskenderun Limanı
    • E)Trabzon Limanı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Haydarpaşa Limanı

    Haydarpaşa Limanı, Anadolu yakasındaki demir yolu hattının başlangıcında yer aldığı için trenle gelen yükün gemiye aktarıldığı bir merkez olmuştur. Mersin, Samsun, İskenderun ve Trabzon İstanbul dışındaki limanlar olduğundan bu tanıma uymaz.

  9. Soru 9

    Orta

    Türkiye'de son yıllarda havalimanı sayısının artması, aşağıdakilerden hangisine ortam hazırlamıştır?

    • A)Turizmin iç bölgelere doğru yayılmasına
    • B)Tarımsal üretim alanlarının genişlemesine
    • C)Deniz yolu yük taşımacılığının sona ermesine
    • D)Kara yolu ağının tümüyle kullanılmaz duruma gelmesine
    • E)Nüfusun kırsal alanlarda toplanmasına
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Turizmin iç bölgelere doğru yayılmasına

    Havalimanları, uzak ve iç kesimdeki merkezlerin erişilebilirliğini artırdığı için turizmin kıyı dışındaki yörelere yayılmasına katkı sağlar. Hava yolunun gelişmesi deniz ve kara yolu taşımacılığını ortadan kaldırmaz; bu türler farklı yük ve mesafelerde kullanılmayı sürdürür.

  10. Soru 10

    Orta

    Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin boru hattı ulaşımı bakımından önem kazanmasının nedenidir?

    • A)Dünyanın en büyük petrol ve doğal gaz üreticisi konumunda olması
    • B)Yüz ölçümünün çevresindeki ülkelerden küçük olması
    • C)Doğal gaz tüketiminin çok az olması
    • D)Enerji üreten ülkeler ile tüketici pazarlar arasında yer alması
    • E)Denizlere kıyısının bulunmaması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Enerji üreten ülkeler ile tüketici pazarlar arasında yer alması

    Türkiye, zengin enerji kaynaklarına sahip Orta Doğu ve Hazar çevresi ile enerjiye gereksinim duyan Avrupa pazarı arasında yer aldığından enerji hatlarının geçiş güzergâhı durumundadır. Türkiye büyük bir petrol üreticisi değildir ve üç tarafı denizlerle çevrilidir, bu nedenle diğer seçenekler yanlıştır.

  11. Soru 11

    Zor

    Bir limanda konteyner elleçleme miktarının yıldan yıla hızla artması, o liman için aşağıdakilerden hangisinin göstergesi olarak kabul edilebilir?

    • A)Sanayi ürünleri ticaretindeki payının büyüdüğünün
    • B)Balıkçılık gelirlerinin arttığının
    • C)Yolcu taşımacılığının tek gelir kaynağı olduğunun
    • D)Hinterlandındaki nüfusun azaldığının
    • E)Yalnızca dökme yük taşındığının
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Sanayi ürünleri ticaretindeki payının büyüdüğünün

    Konteynerle taşınan yükler ağırlıklı olarak işlenmiş ve paketlenmiş sanayi ürünleridir; konteyner hacminin artması limanın bu ticaretteki payının büyüdüğünü gösterir. Dökme yük konteyner dışında taşındığı için E seçeneği kendi içinde çelişkilidir.

  12. Soru 12

    Orta

    Türkiye'de akarsuların ulaşıma elverişli olmaması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?

    • A)Akarsu sayısının çok az olmasıyla
    • B)Akarsuların tamamının kapalı havzalarda bulunmasıyla
    • C)Boylarının kısa, eğimlerinin fazla ve akımlarının düzensiz olmasıyla
    • D)Akarsuların yıl boyunca donmuş durumda kalmasıyla
    • E)Akarsuların yatak genişliğinin ve derinliğinin sürekli artmasıyla
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Boylarının kısa, eğimlerinin fazla ve akımlarının düzensiz olmasıyla

    Türkiye'de akarsular engebeli arazide kısa mesafede çok yükselti kaybettiği için hızlı akar; ayrıca akımları mevsime göre büyük değişim gösterir, bu da ulaşımı olanaksız kılar. Ülkede akarsu sayısı azlığı ya da yıl boyu donma söz konusu olmadığından diğer açıklamalar geçersizdir.

  13. Soru 13

    Kolay

    Aşağıdaki ulaşım türlerinden hangisi en hızlı olmakla birlikte taşıma kapasitesi bakımından en sınırlı olanıdır?

    • A)Deniz yolu
    • B)Kara yolu
    • C)Demir yolu
    • D)Boru hattı
    • E)Hava yolu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Hava yolu

    Hava yolu, uzun mesafeleri en kısa sürede aşmasına karşın uçakların ağırlık ve hacim kapasitesi sınırlı olduğundan az miktarda yük taşır. Deniz ve demir yolu yüksek tonaj taşıyabildiğinden kapasite bakımından en sınırlı tür sayılamaz.

  14. Soru 14

    Orta

    Bir ülkede aynı yükün taşınmasında birden çok ulaşım türünün birlikte kullanılmasına kombine taşımacılık denir. Buna göre kombine taşımacılığın temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Taşıma sırasında yalnızca demir yolunun kullanılması
    • B)Her türün üstün olduğu aşamada kullanılıp maliyetin azaltılması
    • C)Limanların tümüyle devre dışı bırakılması
    • D)Yük miktarının bilinçli olarak azaltılması
    • E)Ulaşım türleri arasındaki farkların tümüyle ortadan kaldırılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Her türün üstün olduğu aşamada kullanılıp maliyetin azaltılması

    Kombine taşımacılıkta uzun mesafe deniz ya da demir yoluyla ucuza, son aşama ise kara yoluyla esnek biçimde yapılır; böylece hem maliyet hem süre en aza indirilir. Amaç türlerden birini dışlamak değil, her türü en güçlü olduğu aşamada kullanmaktır.

  15. Soru 15

    Zor

    Bir kıyı kentinde limanın yanı sıra organize sanayi bölgesi ve demir yolu bağlantısı da bulunmaktadır. Buna göre bu kentle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

    • A)Ekonomisinin yalnızca hayvancılığa dayandığı
    • B)Nüfusunun tamamen kırsal nitelik taşıdığı
    • C)Yalnızca turizmden gelir sağladığı
    • D)Dış ticaret ve sanayi işlevlerinin birbirini güçlendirdiği
    • E)Ulaşım bakımından iç bölgelerden tümüyle kopuk olduğu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Dış ticaret ve sanayi işlevlerinin birbirini güçlendirdiği

    Liman, sanayi alanı ve demir yolunun bir arada bulunması, üretilen malın hızlı ve ucuz biçimde dışa açılmasını sağlar; bu da sanayi ile dış ticaretin karşılıklı olarak birbirini beslediğini gösterir. Demir yolu bağlantısı bulunduğu için kentin iç bölgelerden kopuk olduğu söylenemez.

Sponsorlu