KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Osmanlı Yükselme Dönemi — Test 5

KPSS Tarih dersinin Osmanlı Yükselme Dönemi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 5. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

4 kolay7 orta4 zor

▶ Bu testi interaktif çözTüm testler

  1. Soru 1

    Orta

    Gedik Ahmed Paşa komutasındaki Osmanlı kuvvetlerinin İtalya'da ele geçirdiği Otranto'nun kısa süre sonra elden çıkmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Osmanlı donanmasının Karadeniz'e çekilmesi
    • B)Venedik ile kapsamlı bir ittifak antlaşması imzalanması
    • C)Fatih'in ölümü üzerine taht mücadelesinin başlaması
    • D)Memlüklerin Anadolu'ya saldırıya geçmesi
    • E)Safevilerin doğu sınırında baskı kurması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Fatih'in ölümü üzerine taht mücadelesinin başlaması

    Otranto'nun alınmasından kısa süre sonra Fatih Sultan Mehmed'in vefat etmesi ve şehzadeler arasında taht mücadelesinin başlaması, İtalya'daki harekâtın sürdürülememesine ve kentin elden çıkmasına yol açmıştır. Safeviler bu tarihte henüz kurulmadığı için doğu sınırında böyle bir baskı yoktur. Venedik ile ittifak antlaşması da imzalanmamıştır.

  2. Soru 2

    Zor

    Fatih Sultan Mehmed Dönemi'nde fetihler kesintisiz sürdürülürken II. Bayezid Dönemi'nde fetihlerin hızı belirgin biçimde azalmıştır. Bu farklılığın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Osmanlı ordusunun bu dönemde kaldırılması
    • B)İç ve dış sorunların devleti meşgul etmesi
    • C)Balkanlardaki toprakların terk edilmesi
    • D)Devlet merkezinin Bursa'ya taşınması
    • E)Tımar sisteminin bütünüyle yürürlükten kaldırılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — İç ve dış sorunların devleti meşgul etmesi

    Cem Sultan meselesi, Anadolu'daki ayaklanmalar ve Memlüklerle süren savaşlar II. Bayezid Dönemi'nde devleti meşgul ederek fetihlerin hızını düşürmüştür. Ordunun kaldırılması ya da tımar sisteminin yürürlükten çıkarılması bu dönemde yaşanmamıştır. Devlet merkezi de İstanbul olarak kalmış, Bursa'ya geri taşınmamıştır.

  3. Soru 3

    Orta

    Fatih Sultan Mehmed, İtalya'dan ressam davet ederek portresini yaptırmış, sarayında farklı dillerde yazılmış eserlerden oluşan bir kütüphane oluşturmuştur. Bu bilgilere dayanarak Fatih Sultan Mehmed ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

    • A)Bilim ve sanat çalışmalarını yasakladığı
    • B)Yalnızca askerî konularla ilgilendiği
    • C)Yabancı eserlerin ülkeye girişini engellediği
    • D)Farklı kültürlerin birikimine ilgi duyduğu
    • E)Saray dışındaki eğitim kurumlarını kapattığı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Farklı kültürlerin birikimine ilgi duyduğu

    İtalyan bir ressama portre yaptırması ve çok dilli bir saray kütüphanesi oluşturması, Fatih'in farklı kültürlerin bilgi birikimine açık bir hükümdar olduğunu gösterir. Bilim ve sanatı yasakladığı iddiası, Sahn-ı Seman medreselerini kurdurmuş olmasıyla çelişir. Yabancı eserlerin girişini engellediği de kütüphanesinin içeriğiyle bağdaşmaz.

  4. Soru 4

    Zor

    Aşağıdakilerden hangisi İstanbul'un fethinin sonuçları arasında gösterilemez?

    • A)Osmanlı Devleti'nin başkentinin İstanbul'a taşınması
    • B)Bizans İmparatorluğu'nun tarihe karışması
    • C)Boğazların denetiminin Osmanlı'ya geçmesi
    • D)Ortodoks dünyasında Osmanlı etkisinin artması
    • E)Anadolu'daki Türk siyasi birliğinin tamamlanması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Anadolu'daki Türk siyasi birliğinin tamamlanması

    Anadolu'daki Türk siyasi birliği 1515 Turnadağ Savaşı'yla Dulkadiroğullarının ortadan kaldırılmasıyla tamamlandığı için İstanbul'un fethinin sonucu sayılamaz. Başkentin İstanbul'a taşınması, Bizans'ın yıkılması, boğazların denetimi ve Ortodokslar üzerindeki etkinin artması ise fethin gerçek sonuçlarıdır.

  5. Soru 5

    Kolay

    Halifelik makamının Osmanlı hanedanına geçtiği kabul edilen padişah aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Fatih Sultan Mehmed
    • B)II. Bayezid
    • C)Kanuni Sultan Süleyman
    • D)Yavuz Sultan Selim
    • E)II. Selim
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Yavuz Sultan Selim

    Halifelik, 1517'deki Mısır Seferi'nin ardından Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde Osmanlı hanedanına geçmiştir. Fatih Sultan Mehmed Dönemi'nde İstanbul fethedilmiş olsa da halifelik meselesi gündeme gelmemiştir. Kanuni Sultan Süleyman ise halifelik makamını babasından devralarak tahta çıkmıştır.

  6. Soru 6

    Orta

    II. Bayezid'in son yıllarında oğulları arasında taht mücadelesi yaşanmış, bu mücadelenin sonunda padişah tahtı Şehzade Selim'e bırakmak zorunda kalmıştır. Bu durum Osmanlı Devleti ile ilgili aşağıdakilerden hangisini göstermektedir?

    • A)Padişahların artık sefere çıkmadığını
    • B)Veraset sorununun henüz çözülemediğini
    • C)Divan teşkilatının kaldırıldığını
    • D)Tımar sisteminin uygulanmadığını
    • E)Şehzadelerin artık sancağa gönderilmediğini
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Veraset sorununun henüz çözülemediğini

    Şehzadeler arasındaki mücadelenin padişahı tahttan çekilmeye zorlaması, Osmanlı'da veraset meselesinin hâlâ çözülemediğini ve merkezî otoriteyi sarstığını gösterir. Şehzadeler bu dönemde sancağa gönderilmeye devam ettiği için o seçenek gerçeğe aykırıdır. Divan teşkilatı da varlığını sürdürmüştür.

  7. Soru 7

    Orta

    1514 Çaldıran Savaşı'nın sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

    • A)Doğu Anadolu'da Osmanlı egemenliğinin kurulması
    • B)Safevi hükümdarının askerî gücünün sarsılması
    • C)Osmanlı ordusunun Tebriz'e girmesi
    • D)Anadolu'daki Safevi propagandasının zayıflaması
    • E)Memlük Devleti'nin ortadan kaldırılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Memlük Devleti'nin ortadan kaldırılması

    Memlük Devleti 1517 Ridaniye Savaşı'yla ortadan kaldırıldığı için Çaldıran'ın sonucu sayılamaz. Doğu Anadolu'da Osmanlı egemenliğinin kurulması, Şah İsmail'in gücünün sarsılması, Tebriz'e girilmesi ve Anadolu'daki Safevi propagandasının zayıflaması ise Çaldıran zaferinin sonuçlarıdır.

  8. Soru 8

    Zor

    Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde Suriye ve Mısır'ın alınmasıyla Baharat Yolu Osmanlı denetimine girmiş; ancak bu yoldan beklenen ticari gelir elde edilememiştir. Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Ümit Burnu yolunun bulunup ticaretin yön değiştirmesi
    • B)Mısır'da tarımsal üretimin tamamen durması
    • C)Akdeniz ticaretinin bütünüyle Venedik'in eline geçmesi
    • D)Memlüklerin ticaret yollarını kapatması
    • E)Venedik'in Akdeniz'den çekilmiş olması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Ümit Burnu yolunun bulunup ticaretin yön değiştirmesi

    Coğrafi Keşifler sırasında Ümit Burnu üzerinden Hindistan'a ulaşan deniz yolunun bulunması, Baharat Yolu'nun ticari değerini düşürmüş ve Osmanlı beklediği geliri elde edememiştir. Akdeniz ticaretinin bütünüyle Venedik'in eline geçmesi de bu dönemde yaşanmamıştır. Memlükler de 1517'de ortadan kalktığından yolları kapatmaları söz konusu değildir.

  9. Soru 9

    Kolay

    Mısır Seferi'nden sonra Mekke ve Medine'nin korunmasını üstlenen Yavuz Sultan Selim'in kullandığı unvan aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sultan-ı İklim-i Rum
    • B)Kaptan-ı Derya
    • C)Hâdimü'l-Haremeyn
    • D)Beylerbeyi
    • E)Şeyhülislam
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Hâdimü'l-Haremeyn

    Mekke ve Medine'nin himayesini üstlenen Yavuz Sultan Selim, kutsal toprakların hizmetkârı anlamına gelen Hâdimü'l-Haremeyn unvanını kullanmıştır. Sultan-ı İklim-i Rum unvanı Niğbolu Zaferi'nden sonra Yıldırım Bayezid'e verilmiştir. Kaptan-ı derya ise donanmanın başındaki komutanın görev unvanıdır.

  10. Soru 10

    Orta

    Mısır ve Hicaz'ın Osmanlı topraklarına katılmasıyla Osmanlı Devleti Kızıldeniz kıyılarına ulaşmıştır. Bu gelişmenin aşağıdakilerden hangisine yol açtığı söylenebilir?

    • A)Osmanlı'nın Karadeniz'den çekilmesine
    • B)Venedik'in Akdeniz'e egemen olmasına
    • C)Safevilerin Anadolu'ya yerleşmesine
    • D)Portekizlilerle karşı karşıya gelinmesine
    • E)Kırım Hanlığı'nın bağımsızlığını ilan etmesine
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Portekizlilerle karşı karşıya gelinmesine

    Kızıldeniz'e ulaşan Osmanlı, bu sularda ve Hint Okyanusu'nda etkinlik kuran Portekizlilerle karşı karşıya gelmiş, bu durum sonraki yıllarda Hint Deniz Seferleri'ne yol açmıştır. Venedik'in Akdeniz'e egemen olması, 1538 Preveze Deniz Savaşı'nın sonucuyla çelişir. Kırım Hanlığı ise 1475'ten beri Osmanlı'ya bağlıdır.

  11. Soru 11

    Orta

    Yavuz Sultan Selim, Mısır Seferi dönüşünde bölgedeki âlim ve sanatkârların bir bölümünü İstanbul'a getirmiştir. Bu uygulamanın Osmanlı bakımından en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Mısır'da Osmanlı yönetiminin sona ermesi
    • B)İstanbul'daki bilim hayatının zenginleşmesi
    • C)Anadolu'daki medreselerin tamamının kapatılması
    • D)Osmanlı'nın Akdeniz'den çekilmesi
    • E)Devletin başkentinin Kahire'ye taşınması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — İstanbul'daki bilim hayatının zenginleşmesi

    Mısır'dan getirilen âlim ve sanatkârlar İstanbul'daki bilim ve sanat hayatını zenginleştirmiş, başkentin İslam dünyasındaki kültürel ağırlığını artırmıştır. Mısır bu seferden sonra Osmanlı yönetimine girdiği için orada Osmanlı yönetiminin sona ermesi söz konusu değildir. Başkentin Kahire'ye taşınması da hiçbir dönemde gerçekleşmemiştir.

  12. Soru 12

    Zor

    Aşağıda Yavuz Sultan Selim Dönemi'ne ait bazı savaşlar verilmiştir: I. Ridaniye Savaşı II. Çaldıran Savaşı III. Mercidabık Savaşı Bu savaşların kronolojik sırası aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)I - II - III
    • B)III - I - II
    • C)II - I - III
    • D)I - III - II
    • E)II - III - I
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — II - III - I

    Çaldıran Savaşı 1514'te, Mercidabık Savaşı 1516'da, Ridaniye Savaşı ise 1517'de yapıldığı için doğru sıralama II - III - I biçimindedir. Ridaniye'yi başa alan seçenekler yanlıştır, çünkü Ridaniye bu üç savaşın en geç tarihlisidir. Mercidabık'ın Çaldıran'dan önce gösterildiği seçenek de tarih bakımından tutarsızdır.

  13. Soru 13

    Kolay

    Osmanlı Devleti'nin bir yabancı devlete tanıdığı ticari ve hukuki ayrıcalıklara verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Kapitülasyon
    • B)Müsadere usulü
    • C)İltizam
    • D)Pençik
    • E)Devşirme
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Kapitülasyon

    Osmanlı Devleti'nin yabancı devletlere tanıdığı ticari ve hukuki ayrıcalıklara kapitülasyon denir; bunların en bilineni 1535'te Fransa'ya verilenlerdir. Müsadere, devlet görevlilerinin mallarına el konulması uygulamasıdır. İltizam ise vergi toplama hakkının açık artırmayla verilmesi usulüdür.

  14. Soru 14

    Orta

    Kanuni Sultan Süleyman'ın 1522'de Rodos Adası'nı fethetmesinin Doğu Akdeniz bakımından en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Karadeniz ticaretinin tümüyle Cenevizlilere bırakılması
    • B)Hint Okyanusu'nda Portekiz'in etkisiz kalması
    • C)Mısır ile İstanbul arasındaki deniz yolunun güvenliği
    • D)Kızıldeniz'in tümüyle Venedik'e açılması
    • E)Cebelitarık Boğazı'nın denetim altına alınması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Mısır ile İstanbul arasındaki deniz yolunun güvenliği

    Saint Jean şövalyelerinin elindeki Rodos, Mısır ile İstanbul arasındaki deniz yolunu tehdit ediyordu; adanın alınmasıyla bu güzergâhın güvenliği sağlanmıştır. Hint Okyanusu'nda Portekiz'in etkisiz kalması gerçekleşmemiş, Portekiz üstünlüğü sürmüştür. Cebelitarık Boğazı ise hiçbir dönemde Osmanlı denetimine girmemiştir.

  15. Soru 15

    Kolay

    Aşağıdakilerden hangisi Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde gerçekleşen gelişmeler arasında yer alır?

    • A)İstanbul'un fethedilmesi
    • B)Preveze Deniz Savaşı'nın kazanılması
    • C)Rodos Adası'nın fethedilmesi
    • D)Otlukbeli Savaşı'nın yapılması
    • E)Halifeliğin Osmanlı hanedanına geçmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Halifeliğin Osmanlı hanedanına geçmesi

    Halifelik, 1517 Mısır Seferi'nin ardından Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde Osmanlı hanedanına geçmiştir. İstanbul'un fethi ve Otlukbeli Savaşı Fatih Sultan Mehmed Dönemi'ne aittir. Rodos'un fethi ve Preveze Deniz Savaşı ise Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde gerçekleşmiştir.

Sponsorlu