KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Osmanlı Gerileme Dönemi — Test 2

KPSS Tarih dersinin Osmanlı Gerileme Dönemi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 120 soru kitap sırasına göre 8 teste bölünmüştür; bu sayfa 2. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

4 kolay8 orta3 zor

  1. Soru 1

    Zor

    Prut Antlaşması ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur? I. Azak Kalesi Osmanlı Devleti'ne geri verilmiştir. II. Rusya İstanbul'da daimî elçi bulundurmayacaktır. III. Kırım Hanlığı Rusya'ya bırakılmıştır.

    • A)Yalnız I
    • B)I ve II
    • C)Yalnız III
    • D)II ve III
    • E)I, II ve III
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — I ve II

    Prut Antlaşması ile Azak Kalesi Osmanlı Devleti'ne geri verilmiş, Rusya'nın İstanbul'da daimî elçi bulundurmasına son verilmiştir. III numaralı yargı yanlıştır; Kırım bu antlaşmayla el değiştirmemiş, Rusya'ya katılması 1783'te gerçekleşmiştir. Bu nedenle III'ü içeren C, D ve E seçenekleri elenir.

  2. Soru 2

    Kolay

    Pasarofça Antlaşması'nın aşağıdaki hükümlerinden hangisi Avusturya ile ilgilidir?

    • A)Mora Yarımadası'nın Osmanlı Devleti'nde kalması
    • B)Dalmaçya kıyılarındaki bazı yerlerin karşı tarafa verilmesi
    • C)Belgrad ve Kuzey Sırbistan'ın karşı tarafa bırakılması
    • D)Azak Kalesi'nin yıktırılması
    • E)Kırım Hanlığı'nın bağımsız kabul edilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Belgrad ve Kuzey Sırbistan'ın karşı tarafa bırakılması

    Pasarofça ile Belgrad, Banat (Temeşvar) ve Kuzey Sırbistan Avusturya'ya bırakılmıştır. A ve B seçeneklerindeki hükümler Venedik'le ilgilidir; D seçeneğindeki Azak Kalesi'nin yıkılması 1739 Belgrad Antlaşması'nın, E seçeneğindeki Kırım'ın bağımsızlığı ise 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması'nın hükmüdür.

  3. Soru 3

    Orta

    Osmanlı Devleti 1715'te Venedik ile savaşa girince Avusturya da bu mücadeleye katılmıştır. Avusturya'nın savaşa girmesinin gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Karlofça Antlaşması'nın garantörü sıfatıyla Venedik'i koruma iddiası
    • B)Rusya ile daha önce imzaladığı ittifak antlaşması
    • C)Osmanlı Devleti'nin Erdel'i geri almak istemesi
    • D)Lehistan Krallığı'nın Avusturya'dan resmen askerî yardım talebinde bulunması
    • E)Papalığın yeni bir Haçlı seferi çağrısı yapması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Karlofça Antlaşması'nın garantörü sıfatıyla Venedik'i koruma iddiası

    Avusturya, Karlofça Antlaşması'nın garantörü olduğunu ileri sürerek Venedik'i korumak gerekçesiyle savaşa girmiştir. B yanlıştır; savaşa girişin dayanağı Rusya ile bir ittifak değildir. E de yanlıştır; 1715'te Papalığın yeni bir Haçlı çağrısı söz konusu olmamıştır.

  4. Soru 4

    Orta

    Karlofça Antlaşması ile kaybedilen toprakları geri alma siyaseti çerçevesinde Osmanlı Devleti'nin 1715'te elde ettiği başarı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Belgrad'ın Avusturya'dan geri alınması
    • B)Azak Kalesi'nin Rusya'dan geri alınması
    • C)Podolya'nın Lehistan'dan geri alınması
    • D)Mora Yarımadası'nın Venedik'ten geri alınması
    • E)Erdel bölgesinin yeniden Osmanlı Devleti'ne bağlanması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Mora Yarımadası'nın Venedik'ten geri alınması

    1715'te Mora Yarımadası Venedik'ten geri alınmış ve bu kazanım Pasarofça Antlaşması ile de korunmuştur. A yanlıştır; Belgrad bu antlaşmayla kaybedilmiş, ancak 1739'da geri alınabilmiştir. B de yanlıştır; Azak Prut Antlaşması ile 1711'de geri alınmıştır.

  5. Soru 5

    Orta

    Pasarofça Antlaşması'ndan sonra Osmanlı Devleti Batı ile savaştan kaçınmış, Avrupa'yı yakından tanımaya ve yenilik hareketlerine yönelmiştir. 1718-1730 yılları arasındaki bu döneme verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Nizam-ı Cedit Dönemi
    • B)Lale Devri
    • C)Tanzimat Dönemi
    • D)Köprülüler Dönemi
    • E)Meşrutiyet Dönemi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Lale Devri

    1718 Pasarofça Antlaşması ile başlayıp 1730 Patrona Halil İsyanı ile sona eren döneme Lale Devri denir. A seçeneğindeki Nizam-ı Cedit III. Selim döneminin adıdır; D seçeneğindeki Köprülüler Dönemi ise XVII. yüzyılda yaşanmıştır.

  6. Soru 6

    Kolay

    Lale Devri'nin yaşandığı yıllarda tahtta bulunan padişah ile bu dönemin sadrazamı aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

    • A)I. Mahmud - Humbaracı Ahmet Paşa
    • B)III. Mustafa - Baron de Tott
    • C)I. Abdülhamid - Halil Hamid Paşa
    • D)II. Mustafa - Sadrazam Amcazade Hüseyin Paşa
    • E)III. Ahmed - Nevşehirli Damat İbrahim Paşa
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — III. Ahmed - Nevşehirli Damat İbrahim Paşa

    Lale Devri, III. Ahmed'in padişahlığı ve Nevşehirli Damat İbrahim Paşa'nın sadrazamlığı döneminde yaşanmıştır. A seçeneğindeki I. Mahmud, Lale Devri'ni sona erdiren isyandan sonra tahta çıkmıştır; B seçeneğindeki Baron de Tott ise sadrazam değil, III. Mustafa döneminde görev yapan Fransız uzmandır.

  7. Soru 7

    Zor

    Lale Devri'nde gerçekleştirilen yeniliklerle ilgili aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur? I. Avrupa'nın çeşitli başkentlerine geçici elçiler gönderilmiştir. II. Matbaa kurularak kitap basımına başlanmıştır. III. Avrupa başkentlerinde daimî elçilikler açılmıştır.

    • A)Yalnız I
    • B)I ve II
    • C)Yalnız III
    • D)II ve III
    • E)I, II ve III
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — I ve II

    Lale Devri'nde Paris, Viyana ve Moskova gibi merkezlere geçici elçiler gönderilmiş ve 1727'de matbaa kurulmuştur. III numaralı yargı yanlıştır; Avrupa'da daimî elçilikler ancak III. Selim döneminde, 1793'ten itibaren açılmıştır. Bu nedenle III'ü içeren C, D ve E seçenekleri elenir.

  8. Soru 8

    Orta

    Lale Devri'nde İstanbul'da sık görülen yangınlara karşı örgütlü bir söndürme birliği oluşturulmuştur. Bu birlik ve kurucusu aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

    • A)Humbaracı Ocağı - Ahmet Paşa
    • B)Sürat Topçuları - Baron de Tott
    • C)Lağımcı Ocağı - Gerçek Davut
    • D)Cebeci Ocağı - İbrahim Müteferrika
    • E)Tulumbacı Ocağı - Gerçek Davut
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Tulumbacı Ocağı - Gerçek Davut

    Lale Devri'nde yangınlarla mücadele için Gerçek Davut'un öncülüğünde Tulumbacı Ocağı kurulmuştur. A seçeneğindeki Humbaracı Ocağı'nın düzenlenmesi I. Mahmud döneminde Humbaracı Ahmet Paşa tarafından yapılmıştır; B seçeneğindeki Sürat Topçuları ise III. Mustafa dönemine aittir.

  9. Soru 9

    Kolay

    Lale Devri'nde sağlık alanında atılan ve salgın hastalıklarla mücadeleye yönelik adım aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Çiçek hastalığına karşı aşı uygulanmaya başlanması
    • B)İstanbul'da modern anlamda ilk hastanenin kurulması
    • C)Tıp eğitimi veren bir yüksekokulun açılması
    • D)Karantina uygulamasının yürürlüğe konulması
    • E)Eczacılık mesleğinin devlet denetimine alınması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Çiçek hastalığına karşı aşı uygulanmaya başlanması

    Lale Devri'nde çiçek hastalığına karşı aşı uygulaması başlatılmıştır. C seçeneğindeki tıp okulu (Tıphane) II. Mahmud döneminde açılmıştır; D seçeneğindeki karantina uygulaması da yine XIX. yüzyılda yürürlüğe girmiştir.

  10. Soru 10

    Orta

    İbrahim Müteferrika'nın kurduğu matbaada basılan ilk kitap aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Seyahatname
    • B)Naima Tarihi
    • C)Tarih-i Hind-i Garbi
    • D)Vankulu Lügati
    • E)Cihannüma
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Vankulu Lügati

    Müteferrika matbaasında basılan ilk eser Vankulu Lügati adlı Arapça-Türkçe sözlüktür. A seçeneğindeki Seyahatname Evliya Çelebi'ye ait olup bu matbaada basılmamıştır; E seçeneğindeki Cihannüma Kâtip Çelebi'nin eseridir ve daha sonraki basımlar arasında yer alır.

  11. Soru 11

    Zor

    Osmanlı topraklarında yaşayan gayrimüslim cemaatler XV. yüzyıldan itibaren kendi matbaalarını kullanmıştır. Buna karşılık İbrahim Müteferrika'nın 1727'de kurduğu matbaa Osmanlı yenilik tarihinde ayrı bir yere sahiptir. Bu matbaanın önemi aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

    • A)Osmanlı topraklarında kurulan ilk matbaa olması
    • B)Yalnızca dinî içerikli eserleri basmış olması
    • C)Kitap basımını devlet tekelinden bütünüyle çıkarmış olması
    • D)Avrupa'dan getirilen ilk teknik araç olması
    • E)Türkçe ve Arap harfleriyle basım yapan ilk matbaa olması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Türkçe ve Arap harfleriyle basım yapan ilk matbaa olması

    Müteferrika matbaasının önemi, Osmanlı'daki ilk matbaa olmasından değil, Türkçe ve Arap harfleriyle basım yapan ilk matbaa olmasından kaynaklanır. A yanlıştır; gayrimüslim cemaatlerin matbaaları çok daha eskidir. B de yanlıştır; bu matbaada dinî eserler basılmamış, tarih, coğrafya, dil ve fen kitapları basılmıştır.

  12. Soru 12

    Kolay

    Lale Devri'nde İstanbul'da Kâğıthane çevresinde inşa edilen ve dönemin zevk anlayışını yansıtan yapı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Topkapı Sarayı
    • B)Yıldız Sarayı
    • C)Sadabad Kasrı
    • D)Çırağan Sarayı
    • E)Dolmabahçe Sarayı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Sadabad Kasrı

    Lale Devri'nde Kâğıthane'de Sadabad Kasrı ve çevresindeki köşkler yaptırılmıştır. A seçeneğindeki Topkapı Sarayı Fatih döneminde inşa edilmiştir; E seçeneğindeki Dolmabahçe Sarayı ise XIX. yüzyılda Abdülmecid döneminde yapılmıştır.

  13. Soru 13

    Orta

    Aşağıdakilerden hangisi 1730'da çıkan Patrona Halil İsyanı'nın sonuçları arasında yer almaz?

    • A)Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması
    • B)III. Ahmed'in tahttan indirilmesi
    • C)Nevşehirli Damat İbrahim Paşa'nın öldürülmesi
    • D)Lale Devri'nin sona ermesi
    • E)I. Mahmud'un Osmanlı tahtına çıkması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması

    Yeniçeri Ocağı 1826'da II. Mahmud tarafından kaldırılmıştır; Patrona Halil İsyanı'nın sonucu değildir. B ve D seçeneklerindeki III. Ahmed'in tahttan indirilmesi ile Lale Devri'nin sona ermesi ise isyanın doğrudan sonuçlarıdır.

  14. Soru 14

    Orta

    Lale Devri'nde padişahın isteğiyle bir tercüme heyeti oluşturulmuştur. Bu heyetin kurulmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Avrupa devletleriyle yazışmaları yürütmek
    • B)Doğu ve Batı kaynaklarındaki eserleri Türkçeye kazandırmak
    • C)Elçilik raporlarını yabancı dillere çevirmek
    • D)Medreselerdeki eğitim programını bütünüyle yeniden düzenlemek
    • E)Matbaada basılacak kitapları denetlemek
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Doğu ve Batı kaynaklarındaki eserleri Türkçeye kazandırmak

    Tercüme heyeti, Doğu ve Batı kaynaklarındaki değerli eserlerin Türkçeye çevrilmesi amacıyla kurulmuştur. A yanlıştır; yabancı devletlerle yazışmalar divan kalemleri ve tercümanlar aracılığıyla yürütülmekteydi. E de yanlıştır; heyetin görevi basım denetimi değil, çeviridir.

  15. Soru 15

    Orta

    1718-1730 yılları arasındaki döneme Lale Devri adının verilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Dönemin sadrazamının Lale adlı bir köşkte oturması
    • B)Lalenin Osmanlı arması olarak kabul edilmesi
    • C)Hollanda ile lale ticaretinden büyük gelir sağlanması
    • D)Dönemin seçkin çevrelerinde lale yetiştiriciliğine büyük ilgi duyulması
    • E)Lale motifinin Osmanlı sanatında ilk kez bu dönemde kullanılmaya başlanması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Dönemin seçkin çevrelerinde lale yetiştiriciliğine büyük ilgi duyulması

    Dönemin adı, saray ve çevresindeki seçkinlerin lale yetiştirmeye ve lale bahçelerine gösterdiği yoğun ilgiden gelmektedir. B yanlıştır; lale bir arma olarak kabul edilmemiştir. E de yanlıştır; lale motifi Osmanlı sanatında çok daha önceden kullanılmaktaydı.

Sponsorlu